UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pocieszyć

Chronologizacja

XV w., SStp

Pochodzenie

psł. *potěšiti 'pocieszyć, ucieszyć'

Zob. cieszyć

Definicja

przynieść ulgę w smutku lub zmartwieniu i podtrzymać na duchu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Połączenia

  • pocieszyć matkę, przyjaciela, rodzinę, strapionego, ubogiego, więźnia
  • pocieszyć kogoś po stracie
  • pocieszyć kogoś w biedzie, w kłopotach, w niedoli, w nieszczęściu, w smutku, w zmartwieniu
  • chcieć, próbować, usiłować kogoś pocieszyć
  • pocieszyć i rozbawić

Cytaty

Była siódma rano, a ona kończyła wielogodzinny dyżur. A jednak znalazła siły, by pocieszyć rodzinę rannej.

źródło: NKJP: Ewa Siarkiewicz: Kuźnia na rozdrożu, 2008

Pacjenci doktora Pardo mówią, że to lekarz z powołania. Uczuciowy, delikatny. Pocieszy człowieka dobrym słowem.

źródło: NKJP: Gabriela Pewińska: Anioł z nieba, Wieczór Wybrzeża, 1998-07-24

Muzycy zagrali skomponowany na tę okazję hymn miasta Koburg [...]. Być może ten niezwykły koncert pocieszy zrozpaczonych po przegranym mundialu Brazylijczyków.

źródło: NKJP: osk/PAP: Expressem, Super Express, 2006

– Wkrótce będzie świt. Posiedzimy do rana przy ognisku – pocieszył go Smuga.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek w krainie kangurów, 1995

Wszedłem do pokoju, w którym leżała nieprzytomna Alina. Stojący przy aparaturze lekarz pocieszył mnie, że za dziesięć dni wszystko będzie w porządku.

źródło: NKJP: Michał Komar: O obrotach losów i ciał, 1998

[…] trochę mnie pocieszyło, że nie tylko Adasiowi sprawia kłopot samodzielne zakładanie rajstop.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pocieszę
pocieszymy
2 os. pocieszysz
pocieszycie
3 os. pocieszy
pocieszą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pocieszyłem
+(e)m pocieszył
pocieszyłam
+(e)m pocieszyła
pocieszyłom
+(e)m pocieszyło
pocieszyliśmy
+(e)śmy pocieszyli
pocieszyłyśmy
+(e)śmy pocieszyły
2 os. pocieszyłeś
+(e)ś pocieszył
pocieszyłaś
+(e)ś pocieszyła
pocieszyłoś
+(e)ś pocieszyło
pocieszyliście
+(e)ście pocieszyli
pocieszyłyście
+(e)ście pocieszyły
3 os. pocieszył
pocieszyła
pocieszyło
pocieszyli
pocieszyły

bezosobnik: pocieszono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pocieszmy
2 os. pociesz
pocieszcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pocieszyłbym
bym pocieszył
pocieszyłabym
bym pocieszyła
pocieszyłobym
bym pocieszyło
pocieszylibyśmy
byśmy pocieszyli
pocieszyłybyśmy
byśmy pocieszyły
2 os. pocieszyłbyś
byś pocieszył
pocieszyłabyś
byś pocieszyła
pocieszyłobyś
byś pocieszyło
pocieszylibyście
byście pocieszyli
pocieszyłybyście
byście pocieszyły
3 os. pocieszyłby
by pocieszył
pocieszyłaby
by pocieszyła
pocieszyłoby
by pocieszyło
pocieszyliby
by pocieszyli
pocieszyłyby
by pocieszyły

bezosobnik: pocieszono by

bezokolicznik: pocieszyć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: pocieszywszy

gerundium: pocieszenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pocieszenie
pocieszenia
D. pocieszenia
pocieszeń
C. pocieszeniu
pocieszeniom
B. pocieszenie
pocieszenia
N. pocieszeniem
pocieszeniami
Ms. pocieszeniu
pocieszeniach
W. pocieszenie
pocieszenia

imiesłów przymiotnikowy bierny: pocieszony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pocieszony
pocieszony
pocieszony
pocieszone
pocieszona
D. pocieszonego
pocieszonego
pocieszonego
pocieszonego
pocieszonej
C. pocieszonemu
pocieszonemu
pocieszonemu
pocieszonemu
pocieszonej
B. pocieszonego
pocieszonego
pocieszony
pocieszone
pocieszoną
N. pocieszonym
pocieszonym
pocieszonym
pocieszonym
pocieszoną
Ms. pocieszonym
pocieszonym
pocieszonym
pocieszonym
pocieszonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pocieszeni
pocieszeni
pocieszone
pocieszone
D. pocieszonych
pocieszonych
pocieszonych
pocieszonych
C. pocieszonym
pocieszonym
pocieszonym
pocieszonym
B. pocieszonych
pocieszonych
pocieszonych
pocieszone
N. pocieszonymi
pocieszonymi
pocieszonymi
pocieszonymi
Ms. pocieszonych
pocieszonych
pocieszonych
pocieszonych

odpowiednik aspektowy: pocieszać

Składnia

Rzosobowy + pocieszyć +
KOGO + (CZYM)
Rznieżywotny + pocieszyć +
KOGO
Rzosobowy + pocieszyć +
KOGO + MOWA WPROST
bez ograniczeń + pocieszyć +
KOGO + że ZDANIE
Ø + pocieszyć +
KOGO + że ZDANIE
Data ostatniej modyfikacji: 03.06.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json