UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

bystry

Chronologizacja

1455, SStp

Pochodzenie

psł. *bystrъ 'szybki'

1.a uczeń

Definicja

spostrzegawczy oraz szybko i inteligentnie reagujący

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka określenia człowieka ze względu na jego działalność intelektualną

Połączenia

  • bystry człowiek, chłopak, dzieciak; obserwator; bystra dziewczyna; bestia; bystre dziecko
  • bystry jak woda w klozecie
  • niezwykle, niesłychanie, wyjątkowo bystry
  • bystry i inteligentny, bystry i szybki
  • bardzo bystry

Cytaty

Młodzi ludzie, jako bystrzy obserwatorzy życia, łatwo dostrzegają, że z jednej strony dorośli pozwalają sobie w dziedzinie seksualnej na wiele nadużyć, a z drugiej strony moralizują, straszą młodzież nieprawdziwymi informacjami oraz „rozdzierają szaty”, jeżeli widzą słabości i błędy seksualne swoich dzieci.

źródło: NKJP: Augustyn Józef: Integracja seksualna - Przewodnik w poznawaniu i kształtowaniu własnej seksualności, 1993

Ideał Gabrysi: - Człowiek, który tworzy całość z pozornie nieistotnych szczegółów, niesłychanie bystry - raz spojrzy na kogoś i zapamięta kolor jego oczu.

źródło: NKJP: Dariusz Kortko: Skrzyżowanie jeża z królikiem, Gazeta Wyborcza, 1995-06-02

- Bardzo wzruszająca scena - zauważył kapitan wynika z niej, że jeden z was kłamie i nie trzeba być specjalnie bystrym, żeby się domyślić, który.

źródło: NKJP: Janusz Płoński, Maciej Rybiński: Góralskie tango, 1978

Myślałam, że jesteś bystrzejszy. Czy wszystko trzeba ci podać na talerzu? - Przepraszam cię, ale nie znam jeszcze reguł tej gry. - Zaraz je poznasz.

źródło: NKJP: Michał Bielecki: Siostra komandosa, 1997

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. bystry
bystry
bystry
bystre
bystra
D. bystrego
bystrego
bystrego
bystrego
bystrej
C. bystremu
bystremu
bystremu
bystremu
bystrej
B. bystrego
bystrego
bystry
bystre
bystrą
N. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
bystrą
Ms. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
bystrej
W. bystry
bystry
bystry
bystre
bystra
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. bystrzy
bystrzy
bystre
bystre
D. bystrych
bystrych
bystrych
bystrych
C. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
B. bystrych
bystrych
bystrych
bystre
N. bystrymi
bystrymi
bystrymi
bystrymi
Ms. bystrych
bystrych
bystrych
bystrych
W. bystrzy
bystrzy
bystre
bystre

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. bystrzejszy
bystrzejszy
bystrzejszy
bystrzejsze
bystrzejsza
D. bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszej
C. bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszej
B. bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszy
bystrzejsze
bystrzejszą
N. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszą
Ms. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. bystrzejsi
bystrzejsi
bystrzejsze
bystrzejsze
D. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
C. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
B. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejsze
N. bystrzejszymi
bystrzejszymi
bystrzejszymi
bystrzejszymi
Ms. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych

1.b umysł

Definicja

charakterystyczny dla kogoś, kto jest spostrzegawczy oraz szybko i inteligentnie reaguje

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka określenia człowieka ze względu na jego działalność intelektualną

Połączenia

  • bystry dowcip; umysł; bystra inteligencja; obserwacja; bystre spojrzenie; spostrzeżenie
  • niezwykle, niesłychanie bystry
  • bystry i przenikliwy
  • bardzo bystry

Cytaty

- Kto dzwonił? - zapytała. Miałem jeszcze na tyle bystry umysł, że odgadłem, skąd wie: telefon w gabinecie. Oba były na jednym numerze, dzwoniły jednocześnie.

źródło: NKJP:Andrzej Baniewicz: Kisuny, 2008

Żaden szczegół nie uszedł jego bystrej uwagi.

źródło: NKJP: Lucjan Wolanowski: Upał i gorączka, 1970

[...] każdy ma inny tok myślenia - jedni szybszy i bystrzejszy inni wolniejszy i powiedzmy mniej bystry.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. bystry
bystry
bystry
bystre
bystra
D. bystrego
bystrego
bystrego
bystrego
bystrej
C. bystremu
bystremu
bystremu
bystremu
bystrej
B. bystrego
bystrego
bystry
bystre
bystrą
N. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
bystrą
Ms. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
bystrej
W. bystry
bystry
bystry
bystre
bystra
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. bystrzy
bystrzy
bystre
bystre
D. bystrych
bystrych
bystrych
bystrych
C. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
B. bystrych
bystrych
bystrych
bystre
N. bystrymi
bystrymi
bystrymi
bystrymi
Ms. bystrych
bystrych
bystrych
bystrych
W. bystrzy
bystrzy
bystre
bystre

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. bystrzejszy
bystrzejszy
bystrzejszy
bystrzejsze
bystrzejsza
D. bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszej
C. bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszej
B. bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszy
bystrzejsze
bystrzejszą
N. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszą
Ms. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. bystrzejsi
bystrzejsi
bystrzejsze
bystrzejsze
D. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
C. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
B. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejsze
N. bystrzejszymi
bystrzejszymi
bystrzejszymi
bystrzejszymi
Ms. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych

2. nurt

Definicja

o wodzie: płynący bardzo szybko

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia zbiorniki wodne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wartki
antonimy:  leniwy
hiperonimy:  szybki

Połączenia

  • bystry nurt, potok, prąd, strumień; bystra woda
  • bystry i głęboki

Cytaty

W osadzie Briksdal, u krańca jeziora, zostawiam rower i pieszo, krętą drogą wzdłuż bystrego potoku i jego licznych wodospadów docieram do samego lodu.

źródło: NKJP: Krzysztof Chojko: Droga Trollów. Dziennik Polski, 2000-12-12

Z tyłu za ogrodem pędzi po kamieniach bystra rzeczka przegrodzona betonowymi kaskadami, które latem tworzą baseny wyborne do kąpieli.

źródło: NKJP: Dom zemsty, Dziennik Polski, 1999-01-22

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. bystry
bystry
bystry
bystre
bystra
D. bystrego
bystrego
bystrego
bystrego
bystrej
C. bystremu
bystremu
bystremu
bystremu
bystrej
B. bystrego
bystrego
bystry
bystre
bystrą
N. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
bystrą
Ms. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
bystrej
W. bystry
bystry
bystry
bystre
bystra
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. bystrzy
bystrzy
bystre
bystre
D. bystrych
bystrych
bystrych
bystrych
C. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
B. bystrych
bystrych
bystrych
bystre
N. bystrymi
bystrymi
bystrymi
bystrymi
Ms. bystrych
bystrych
bystrych
bystrych
W. bystrzy
bystrzy
bystre
bystre

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. bystrzejszy
bystrzejszy
bystrzejszy
bystrzejsze
bystrzejsza
D. bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszej
C. bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszej
B. bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszy
bystrzejsze
bystrzejszą
N. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszą
Ms. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. bystrzejsi
bystrzejsi
bystrzejsze
bystrzejsze
D. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
C. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
B. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejsze
N. bystrzejszymi
bystrzejszymi
bystrzejszymi
bystrzejszymi
Ms. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych

3. wzrok

Definicja

szybko dostrzegający i bardzo dobrze widzący

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

Połączenia

  • bystry wzrok; bystre oko; bystre oczy, oczka

Cytaty

Dowódca piechoty Samuel Nadolski miał bystre oko i z daleka rozpoznał króla, mimo, że ten nie wyróżniał się strojem.

źródło: NKJP: Orzeł walczy z Lwem Północy, Dziennik Polski , 2001-03-30

Jej bystre oko dojrzy wszystko - od łepka szpilki po kałużę wody, co dla tej czyścioszki jest sprawą wagi zasadniczej. Po jej charakterystycznej sylwetce i skrzeczącym głosie pozna ją nawet małe dziecko. Szczególną sławę sroka zyskała dzięki zamiłowaniu do błyskotek.

źródło: NKJP: (HEL), Sroka - psotnica, Dziennik Polski, 2002-11-21

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. bystry
bystry
bystry
bystre
bystra
D. bystrego
bystrego
bystrego
bystrego
bystrej
C. bystremu
bystremu
bystremu
bystremu
bystrej
B. bystrego
bystrego
bystry
bystre
bystrą
N. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
bystrą
Ms. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
bystrej
W. bystry
bystry
bystry
bystre
bystra
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. bystrzy
bystrzy
bystre
bystre
D. bystrych
bystrych
bystrych
bystrych
C. bystrym
bystrym
bystrym
bystrym
B. bystrych
bystrych
bystrych
bystre
N. bystrymi
bystrymi
bystrymi
bystrymi
Ms. bystrych
bystrych
bystrych
bystrych
W. bystrzy
bystrzy
bystre
bystre

Stopień wyższy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. bystrzejszy
bystrzejszy
bystrzejszy
bystrzejsze
bystrzejsza
D. bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszej
C. bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszemu
bystrzejszej
B. bystrzejszego
bystrzejszego
bystrzejszy
bystrzejsze
bystrzejszą
N. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszą
Ms. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. bystrzejsi
bystrzejsi
bystrzejsze
bystrzejsze
D. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
C. bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
bystrzejszym
B. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejsze
N. bystrzejszymi
bystrzejszymi
bystrzejszymi
bystrzejszymi
Ms. bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
bystrzejszych
Data ostatniej modyfikacji: 13.03.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json