UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dialog

Chronologizacja

XVI w., Bańk

Pochodzenie

łac. dialogus

z gr. diálogos 'rozmowa'

1. telefoniczny

Definicja

rozmowa dwóch osób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Połączenia

  • filmowy, teatralny, telefoniczny dialog; błyskotliwe, cięte, dowcipne, zabawne; drętwe dialogi
  • dialogi aktorów
  • dialog z klientem
  • dialogi w filmie
  • dialogi i monologi
  • fragmenty, strzępy dialogu
  • dialog toczy się płynnie, wartko...
  • prowadzić dialog

Cytaty

Pamiętamy ten zadziwiający dialog Samarytanki z Żydem, który mówi: „Daj mi pić!”.

źródło: NKJP: Marian Pankowski: Fara na Pomorzu, 1997

Odczuła to w rozmowach z narzeczonym Jadwigi i Orzeszkowa, ale ich dialogi nie miały w sobie nic z zacietrzewienia.

źródło: NKJP: Krystyna Kolińska: Orzeszkowa, złote ptaki i terroryści, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dialog
dialogi
D. dialogu
dialogów
C. dialogowi
dialogom
B. dialog
dialogi
N. dialogiem
dialogami
Ms. dialogu
dialogach
W. dialogu
dialogi

Składnia

bez ograniczeń + dialog +
(KOGO) + z KIM

2. poetycki

Definicja

utwór literacki mający formę rozmowy, nieprzeznaczony do wystawienia na scenie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka teatr

Połączenia

  • dialog poetycki, filozoficzny; dialogi Platońskie
  • dialogi Platona, Reja
  • napisać, opublikować dialog; pisać dialogi

Cytaty

Fabuła owego słynnego dialogu Platona rozgrywa się w roku 416 przed Chrystusem, kiedy sam autor jeszcze nie znał Sokratesa [...].

źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian, 2008

W 1584 roku Bruno opublikował dwa ważne dialogi filozoficzne, w których wystąpił przeciwko teorii planetarnych sfer niebieskich [...].

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dialog
dialogi
D. dialogu
dialogów
C. dialogowi
dialogom
B. dialog
dialogi
N. dialogiem
dialogami
Ms. dialogu
dialogach
W. dialogu
dialogi

3. ekumeniczny

Definicja

wielokrotna wymiana opinii między stronami, mająca doprowadzić je do uzgodnienia stanowisk

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

  • intensywny; konstruktywny, owocny, rzeczowy; trudny dialog; dialog ekumeniczny, międzykulturowy, międzyreligijny, polityczny, społeczny
  • dialog między ludźmi, między religiami; między rządem a opozycją
  • dialog i pojednanie, dialog i tolerancja, dialog i współpraca
  • partnerzy, uczestnicy; płaszczyzna; wynik dialogu
  • gotowość do dialogu
  • dialog z niewierzącymi; z islamem, z judaizmem, z opozycją, z władzami
  • skłonny do dialogu
  • nawiązać, podjąć/podejmować, prowadzić; ułatwiać, utrudniać dialog
  • wejść/wchodzić w dialog

Cytaty

Po 1980 roku bywał w Polsce dialog społeczeństwa z władzą i władzy z Kościołem, ale nie było już dialogu marksistów z katolikami, bo w gruncie rzeczy nie było przecież marksistów.

źródło: NKJP: Adam Michnik: Między Panem a Plebanem, 1995

[...] Cele i dążenia Polski i Słowenii stały się identyczne. Mamy też podobny przebieg wewnętrznych przemian. Naturalny jest więc intensywny dialog polityczny między nami.

źródło: NKJP: Edward Krzemień: Rozmowa z prezydentem Słowenii Milanem Kuczanem, Gazeta Wyborcza, 1996-08-29

W latach posoborowych Kościoły prowadzą dialogi ekumeniczne w płaszczyźnie ogólnokościelnej i lokalnej.

źródło: NKJP: Daniel Olszewski: Dzieje chrześcijaństwa w zarysie, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dialog
dialogi
D. dialogu
dialogów
C. dialogowi
dialogom
B. dialog
dialogi
N. dialogiem
dialogami
Ms. dialogu
dialogach
W. dialogu
dialogi

Składnia

bez ograniczeń + dialog +
między KIM/CZYM
bez ograniczeń + dialog +
(KOGO/CZEGO) + z KIM/CZYM

Frazeologizmy

dialogi na cztery nogi
Data ostatniej modyfikacji: 12.05.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json