UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wywieść

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

Zob. wieść II

1. z niebezpiecznego miejsca

Definicja

książk. 
prowadząc kogoś, sprawić, że opuści dane miejsce

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni kierunek

Cytaty

Po wylęgu, gdy tylko pisklętom obeschnie puch, matka prowadzi je nad wodę. W tym przypadku najbliższy zbiornik mieści się w odległości około jednego kilometra od gniazda i tam prawdopodobnie młode zostały wywiedzione.

źródło: NKJP: (e): Nietypowe gniazdo, Nowiny Raciborskie, nr 26, 2005-06-28

Widuje się je w orszaku Pana albo Artemidy i w nocnych korowodach dionizyjskich. Mogą wywieść wędrowca na bezdroża, a nawet porazić go szaleństwem.

źródło: NKJP: Zygmunt Kubiak: Mitologia Greków i Rzymian, 2008

Był bardzo zagniewany, lecz ona wyobrażała sobie, że syn umiera, i ogarnęła ją rozpacz bez granic... Wywiodłaś mnie tu, bym zginął...

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1996

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywiodę
 wywiedziemy
2 os. wywiedziesz
 wywiedziecie
3 os. wywiedzie
 wywiodą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywiodłem
+(e)m wywiódł
 wywiodłam
+(e)m wywiodła
 wywiodłom
+(e)m wywiodło
 wywiedliśmy
+(e)śmy wywiedli
 wywiodłyśmy
+(e)śmy wywiodły
2 os. wywiodłeś
+(e)ś wywiódł
 wywiodłaś
+(e)ś wywiodła
 wywiodłoś
+(e)ś wywiodło
 wywiedliście
+(e)ście wywiedli
 wywiodłyście
+(e)ście wywiodły
3 os. wywiódł
 wywiodła
 wywiodło
 wywiedli
 wywiodły

bezosobnik: wywiedziono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywiedźmy
2 os. wywiedź
 wywiedźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywiódłbym
bym wywiódł
 wywiodłabym
bym wywiodła
 wywiodłobym
bym wywiodło
 wywiedlibyśmy
byśmy wywiedli
 wywiodłybyśmy
byśmy wywiodły
2 os. wywiódłbyś
byś wywiódł
 wywiodłabyś
byś wywiodła
 wywiodłobyś
byś wywiodło
 wywiedlibyście
byście wywiedli
 wywiodłybyście
byście wywiodły
3 os. wywiódłby
by wywiódł
 wywiodłaby
by wywiodła
 wywiodłoby
by wywiodło
 wywiedliby
by wywiedli
 wywiodłyby
by wywiodły

bezosobnik: wywiedziono by

bezokolicznik: wywieść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wywiódłszy

gerundium: wywiedzenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: wywiedziony

odpowiednik aspektowy: wywodzić

Składnia

bez ograniczeń + wywieść +
KOGO + (DOKĄD) + (SKĄD)

2. nazwę

Definicja

książk. 
uznać za źródło pochodzenia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Cytaty

Podstawowe treści wychowania moralnego zawarte były w Przyrzeczeniu i Prawie Harcerskim. Zostały wywiedzione z chrześcijaństwa i na nim się opierały.

źródło: NKJP: Krzysztof Jurek: Lilijka i łódka - Historia harcerstwa łódzkiego do 1939 roku, 2006

Spójrz na problem w ten sposób: wywiedzenie pochodzenia Jezusa od Dawida dawało mu prawo do pretensji do tronu Izraela.

źródło: NKJP: Rodowód Jezusa?, Usenet -- pl.soc.religia, 2004-05-22

Wszak Biblia wywiodła ludzkość od Adama i Ewy - i ich potomstwa.

źródło: NKJP: Rasa kłamie?, Polityka, 2002-03-16

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywiodę
 wywiedziemy
2 os. wywiedziesz
 wywiedziecie
3 os. wywiedzie
 wywiodą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywiodłem
+(e)m wywiódł
 wywiodłam
+(e)m wywiodła
 wywiodłom
+(e)m wywiodło
 wywiedliśmy
+(e)śmy wywiedli
 wywiodłyśmy
+(e)śmy wywiodły
2 os. wywiodłeś
+(e)ś wywiódł
 wywiodłaś
+(e)ś wywiodła
 wywiodłoś
+(e)ś wywiodło
 wywiedliście
+(e)ście wywiedli
 wywiodłyście
+(e)ście wywiodły
3 os. wywiódł
 wywiodła
 wywiodło
 wywiedli
 wywiodły

bezosobnik: wywiedziono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywiedźmy
2 os. wywiedź
 wywiedźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywiódłbym
bym wywiódł
 wywiodłabym
bym wywiodła
 wywiodłobym
bym wywiodło
 wywiedlibyśmy
byśmy wywiedli
 wywiodłybyśmy
byśmy wywiodły
2 os. wywiódłbyś
byś wywiódł
 wywiodłabyś
byś wywiodła
 wywiodłobyś
byś wywiodło
 wywiedlibyście
byście wywiedli
 wywiodłybyście
byście wywiodły
3 os. wywiódłby
by wywiódł
 wywiodłaby
by wywiodła
 wywiodłoby
by wywiodło
 wywiedliby
by wywiedli
 wywiodłyby
by wywiodły

bezosobnik: wywiedziono by

bezokolicznik: wywieść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wywiódłszy

gerundium: wywiedzenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: wywiedziony

odpowiednik aspektowy: wywodzić

Składnia

Rz osobowy + wywieść +
KOGO/CO + z CZEGO
Rz osobowy + wywieść +
KOGO/CO + od KOGO/CZEGO

3. z faktu

Definicja

książk. 
uzyskać wniosek, wskazując powiązanie myślowe między jakimiś zdarzeniami, zasadami, ideami lub poglądami

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • wywieść wniosek
  • można wywieść

Cytaty

Jeżeli nie ma prawa naturalnego - nie może Pan wywieść choćby swojego prawa do życia w żaden sposób.

źródło: NKJP: Krzysztof Ciesielski, Krzysztof Ciesielski, Tomasz Radko: Prawo naturalne JEST było Re: O.Marcin i jego PRAWO NATURALNE... chyba absurdalne, Usenet -- pl.soc.polityka, 1999-02-18

Mądra pani wiceminister logicznie wywiodła na antenie tezę, że opodatkowanie szkół wpłynie na obniżenie czesnego, opłacanego przez uczniów i studentów.

źródło: NKJP: Jerzy Witaszczyk: Z trzeciej strony - Nomen omen w Mądralinie, 2003-08-21

Żądania swe wywiódł z postanowień umowy ubezpieczeniowej przewozu towarów, odpowiadającej wymogom ogólnych warunków ubezpieczenia mienia w transporcie krajowym.

źródło: NKJP: Piotr Wójcicki, Mercedes w butach, Gazeta Ubezpieczeniowa , 1999-04-13

Profesor wywiódł z tekstu, że Tadeuszek był „dorodny, ale niezbyt smukły”.

źródło: NKJP: „Stał ułan jak słonecznik w błyszczącym kołpaku...”, Dziennik Polski, 2000-01-24

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywiodę
 wywiedziemy
2 os. wywiedziesz
 wywiedziecie
3 os. wywiedzie
 wywiodą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywiodłem
+(e)m wywiódł
 wywiodłam
+(e)m wywiodła
 wywiodłom
+(e)m wywiodło
 wywiedliśmy
+(e)śmy wywiedli
 wywiodłyśmy
+(e)śmy wywiodły
2 os. wywiodłeś
+(e)ś wywiódł
 wywiodłaś
+(e)ś wywiodła
 wywiodłoś
+(e)ś wywiodło
 wywiedliście
+(e)ście wywiedli
 wywiodłyście
+(e)ście wywiodły
3 os. wywiódł
 wywiodła
 wywiodło
 wywiedli
 wywiodły

bezosobnik: wywiedziono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywiedźmy
2 os. wywiedź
 wywiedźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywiódłbym
bym wywiódł
 wywiodłabym
bym wywiodła
 wywiodłobym
bym wywiodło
 wywiedlibyśmy
byśmy wywiedli
 wywiodłybyśmy
byśmy wywiodły
2 os. wywiódłbyś
byś wywiódł
 wywiodłabyś
byś wywiodła
 wywiodłobyś
byś wywiodło
 wywiedlibyście
byście wywiedli
 wywiodłybyście
byście wywiodły
3 os. wywiódłby
by wywiódł
 wywiodłaby
by wywiodła
 wywiodłoby
by wywiodło
 wywiedliby
by wywiedli
 wywiodłyby
by wywiodły

bezosobnik: wywiedziono by

bezokolicznik: wywieść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wywiódłszy

gerundium: wywiedzenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: wywiedziony

odpowiednik aspektowy: wywodzić

Składnia

Rz osobowy + wywieść +
CO
Rz osobowy + wywieść +
że ZDANIE

4. czyjś życiorys

Definicja

książk. 
przedstawić w rozwinięty sposób swoje przemyślenia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Cytaty

Zaproszony gość fachowo i uczenie wywiódł, że jest nie najgorzej.

źródło: NKJP: Ludwik Stomma: Stadion pleciony, Polityka, nr 2633, 2007-12-15

W konkluzji skarżący wywiódł, że wyrok sądu polubownego rażąco uchybia zasadom praworządności, a także zasadom współżycia społecznego (...)

źródło: NKJP: Wyrok z dnia 11 lipca 2002 r., IV CKN 1211/00, Orzecznictwo Sądu Najwyższego, Izba Cywilna

No to przepraszam, jeżeli pan minister Płoskonka tak pięknie wywiódł, jak to znakomicie jest z tymi specjalistami wojewódzkimi, to wobec tego ja przestaję mu wierzyć w ten cały wywód, że nie można pozostawić OHP w gestii ministra pracy.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 49. posiedzenia Senatu RP część 1,

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywiodę
 wywiedziemy
2 os. wywiedziesz
 wywiedziecie
3 os. wywiedzie
 wywiodą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywiodłem
+(e)m wywiódł
 wywiodłam
+(e)m wywiodła
 wywiodłom
+(e)m wywiodło
 wywiedliśmy
+(e)śmy wywiedli
 wywiodłyśmy
+(e)śmy wywiodły
2 os. wywiodłeś
+(e)ś wywiódł
 wywiodłaś
+(e)ś wywiodła
 wywiodłoś
+(e)ś wywiodło
 wywiedliście
+(e)ście wywiedli
 wywiodłyście
+(e)ście wywiodły
3 os. wywiódł
 wywiodła
 wywiodło
 wywiedli
 wywiodły

bezosobnik: wywiedziono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywiedźmy
2 os. wywiedź
 wywiedźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywiódłbym
bym wywiódł
 wywiodłabym
bym wywiodła
 wywiodłobym
bym wywiodło
 wywiedlibyśmy
byśmy wywiedli
 wywiodłybyśmy
byśmy wywiodły
2 os. wywiódłbyś
byś wywiódł
 wywiodłabyś
byś wywiodła
 wywiodłobyś
byś wywiodło
 wywiedlibyście
byście wywiedli
 wywiodłybyście
byście wywiodły
3 os. wywiódłby
by wywiódł
 wywiodłaby
by wywiodła
 wywiodłoby
by wywiodło
 wywiedliby
by wywiedli
 wywiodłyby
by wywiodły

bezosobnik: wywiedziono by

bezokolicznik: wywieść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wywiódłszy

gerundium: wywiedzenie

imiesłów przymiotnikowy bierny: wywiedziony

odpowiednik aspektowy: wywodzić

Składnia

Rz osobowy + wywieść +
CO
Rz osobowy + wywieść +
że ZDANIE
Rz osobowy + wywieść +
ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

Frazeologizmy

ktoś wyprowadził w pole kogoś
ktoś wywiódł w pole kogoś
Data ostatniej modyfikacji: 10.07.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN