UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

niepewność

Chronologizacja

XV w., SStp

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: , ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. niepewność
niepewności
D. niepewności
niepewności
C. niepewności
niepewnościom
B. niepewność
niepewności
N. niepewnością
niepewnościami
Ms. niepewności
niepewnościach
W. niepewności
niepewności

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

Zob. pewny

1. losu

Definicja

brak pewności co do tego, jakie coś będzie




Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

antonimy:  pewność

Połączenia

  • absolutna, całkowita; ciągła; duża, głęboka, ogromna, wielka niepewność
  • niepewność jutra, przyszłości; losu; sytuacji
  • niepewność o jutro, o przyszłość; o los
  • niepewność na rynku finansowym
  • atmosfera, aura, klimat, nastrój; chwile, godziny, dni, tygodnie, miesiące, lata; okres; moment; doza, element, nuta, odrobina; cień, uczucie, poczucie; wzrost; źródło niepewności
  • życie w niepewności
  • niepewność trapi kogoś
  • coś budzi, powoduje, rodzi, stwarza, wywołuje niepewność
  • drżeć z niepewności
  • pozostawić kogoś, pozostać, trwać, trzymać kogoś, zastygać, żyć w niepewności

Cytaty

- Przyszłość gospodarki światowej wciąż jeszcze budzi niepewność.

źródło: NKJP: Citi Handlowy i MetLife TUnŻ: inwestycyjne ubezpieczenie na życie „Trend Navigator”, Gazeta Ubezpieczeniowa, 2008-09-05

W ponad tydzień po wyborczym zwycięstwie radykalnego Hamasu wśród Palestyńczyków utrzymuje się nerwowość i niepewność przyszłości.

źródło: NKJP: Hamas złagodzi obyczaje?, Trybuna, 2006

Z jednej strony lubię poznawanie nowych ludzi, z drugiej przeraża mnie niepewność losu zależnego od efektów, na które nie zawsze mamy wpływ.

źródło: NKJP: Magdalena Okoniewska: Mój świat jest kobietą. Dziennik lesbijki, 2004

Zawód, o którym marzył, przerażał ją niepewnością jutra, codziennym chaosem, legendami o szerzącym się wśród filmowców alkoholizmie i licznych rozwodach.

źródło: NKJP: Jerzy Sosnowski: Prąd zatokowy, 2003

Huk karabinowych wystrzałów rozniósł się szerokim echem po biedruskich błoniach. Chwila niepewności i już wiadomo. Strzelecki egzamin zdały wszystkie.

źródło: NKJP: Michał Koralewski: Za mundurem chłopcy sznurem, Gazeta Poznańska, 2002-07-05

Składnia

bez ograniczeń + niepewność +
CZEGO
bez ograniczeń + niepewność +
o CO

2. koalicji

Definicja

cecha czegoś, co do szczerości albo niezawodności tego można mieć wątpliwości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  niewiarygodność
antonimy:  pewność

Cytaty

Należy zauważyć, iż projekcje mają charakter indykatywny, ze względu na dużą niepewność założeń przyjmowanych na tak długi okres.

źródło: NKJP: Agnieszka Chłoń-Domińczak: Rozdział. Polityka społeczna w Unii Europejskiej, Europejski model społeczny. Doświadczenia i przyszłość, 2009

– Jeśli zaś chodzi o pojawiające się informacje o niepewności kontraktu z NFZ, to jest to prowokacja, mająca na celu zniechęcić pracowników do przyjęcia oferty Falcka.

źródło: NKJP: (wp): Fiasko w pogotowiu, Dziennik Łódzki, 2004-09-25

Trudność teoretycznego oszacowania ciśnienia potrzebnego do wytworzenia takiego stanu wynika z niepewności obliczeń dla wysokociśnieniowych faz wodoru dwuatomowego.

źródło: NKJP: Internet

Wczoraj z powodu niepewności koalicji [...] złotówka znowu zaczęła słabnąć, co spowodowało dalszy wzrost kursów, m.in. euro, dolara i franka szwajcarskiego.

źródło: NKJP: Sprawozdania stenograficzne Sejmu RP, 23.11.2004

3. głosu

Definicja

cecha czegoś, co świadczy o braku zdecydowania i pewności

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

antonimy:  pewność

Połączenia

  • mina, twarz, wzrok wyraża niepewność

Cytaty

W świetle swojego reflektora Rogov widział niepewność na twarzy młodszego kolegi.

źródło: NKJP: Michał Cholewa: Studnia, Esensja 08 (LXX), 2007-10

Wzrok dziewczyny wyrażał niepewność – akceptować całe to wnętrze jako stare i oryginalne czy, przeciwnie, zachować wobec niego młodzieńczy dystans.

źródło: NKJP: Piotr Zaremba: Plama na suficie, 2004

Na pytanie ile wystaw łącznie się odbyło, ciężko było jej odpowiedzieć. – Może z dwadzieścia – mówi Agnieszka Górkiewicz. Niepewność głosu skłania do stwierdzenia, że jednak więcej.

źródło: NKJP: Łukasz Sołtysik: Przydomowa Galeria Sztuki Skorusa, Gazeta Krakowska, 2007-08-22

Gdyby babcia albo mama popatrzyły uważniej, dostrzegłyby zapuchnięcie powiek, zmarszczkę w kąciku warg, której nigdy tam nie było, i niepewność spojrzenia, źrenice jakoś uciekały na bok, jakbym chciała ukryć wyraz oczu, przerażona tym, że mogę zdradzić swoją tajemnicę.

źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Emilia z kwiatem lilii leśnej, 1993

4. wewnętrzna

Definicja

brak poczucia bezpieczeństwa i własnej wartości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

antonimy:  pewność

Połączenia

  • wewnętrzna niepewność
  • czuć, odczuwać, poczuć niepewność
  • radzić sobie z niepewnością

Cytaty

Kiedy zawodniczka wykonuje blisko mojej twarzy gwałtowny ruch ręką, przez moment czuję niepewność.

źródło: NKJP: Odpocznę w drodze, Dziennik Polski, 2005-04-28

Zasnęliśmy objęci, ale to było raczej maskowanie niepewności i wstydu.

źródło: NKJP: Powinienem był poczekać, Super Express, 2006

Współcześni ludzie są istotami słabymi, odczuwają niepewność, lęk, obawy o przyszłość.

źródło: NKJP: By byli jednego Ducha, Gazeta Poznańska, 2004-03-12

Ciekawe są strategie radzenia sobie z niepewnością w nowej sytuacji. Typowe jest np. przywdziewanie różnych masek, po to, aby zrobić na innych odpowiednie wrażenie.

źródło: NKJP: Marcin Florkowski: Pierwszy dzień w pracy, Praca i Zdrowie, 2008-11-13

Nagłe jego przejście do środowiska, w którym spotyka się z krytyką może spowodować szereg emocji negatywnych wpływających na zachwianie jego równowagi uczuciowej. Następstwem tego może być wytworzenie się poczucia mniejszej wartości, utrata zaufania we własne możliwości, niepewność, czasem agresja, przekorność i upór.

źródło: NKJP: Mariola Konik: Zdolności empatyczne dzieci w wieku wczesnoszkolnym, Wychowawca nr 135, 2004-03

5. co do swoich umiejętności

Definicja

poczucie braku przekonania co do kogoś lub czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

antonimy:  pewność

Cytaty

Podczas treningów strzeleckich można zauważyć pewnego rodzaju zmęczenie i brak zainteresowania żołnierzy, a w czasie strzelania wyraźne zdenerwowanie i niepewność co do własnych umiejętności strzeleckich.

źródło: NKJP: Edward Bobola: Przegląd Wojsk Lądowych nr 4 (34), 1962

Wielu kandydatów do kapłaństwa trawi dzisiaj niepewność siebie. Wielu zadaje sobie pytania: Czy dam sobie radę? Czy będę zdolny prowadzić katechezę z tak trudną młodzieżą? Czy będę w stanie żyć w samotności?

źródło: NKJP: Jan Paulas: Oni nas stworzyli, 2002-04

Składnia

bez ograniczeń + niepewność +
(co do CZEGO)
bez ograniczeń + niepewność +
(CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 21.11.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json