UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

terytorium

Chronologizacja

1650, Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

p.-łac. territōrium 'teren, obszar (miasta)'

1. powierzchnia

Definicja

obszar o określonych granicach, podległy jakiemuś państwu, władcy, urzędnikowi, jednostce organizacyjnej lub osobie prywatnej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Przynależność i podział terytorialny

Połączenia

  • polskie, wrogie terytorium; nowe, własne, sporne terytoria; terytoria palestyńskie, serbskie; okupowane, podbite, zajęte, zdobyte; zależne, zamorskie
  • terytorium gminy, kraju, państwa; Bośni, Bułgarii, Niemiec, Polski, Rosji, Rzeczypospolitej, Stanów Zjednoczonych, Ukrainy, Wspólnoty; RP, UE, USA; terytoria Autonomii Palestyńskiej, państw członkowskich Unii Europejskiej
  • część; integralność, nienaruszalność, niezależność terytorium czegoś; podział terytoriów
  • wyjazd z terytorium czegoś
  • agresja, wjazd na terytorium czegoś; przejazd, przemarsz, przemyt, przewóz, tranzyt przez terytorium czegoś
  • lot, przelot nad terytorium czegoś
  • działalność, miejsce zamieszkania, pobyt, praca, przedstawicielstwo, siedziba na terytorium czegoś
  • położony; zamieszkały na terytorium czegoś
  • opuścić / opuszczać terytorium czegoś
  • wydalić z terytorium czegoś
  • wkroczyć na terytorium czegoś; biec, przebiegać, przechodzić, przemieszczać się, przewozić, przez terytorium czegoś
  • działać,mieć siedzibę, mieszkać, osiedlić się, przebywać, zamieszkiwać, znaleźć się / znajdować się; powstać; dopuścić do obrotu, prowadzić działalność, stosować na terytorium czegoś

Cytaty

Rządowy samolot z pomocą humanitarną dla uchodźców z Kosowa, który wyleciał wczoraj z Warszawy, został zawrócony do Polski, bo greckie MSZ nie wyraziło zgody na przelot nad terytorium Grecji.

źródło: NKJP: Humanitarna katastrofa, Dziennik Polski - Świat, 1999-04-02

Strategia Sikorskiego zakładała przywrócenie Polski w przedwojennych granicach. Także włączenie do niej Wolnego Miasta Gdańska oraz terytoriów niemieckich Prus Wschodnich i Śląska Opolskiego.

źródło: NKJP: Jacek Tebinka: Droga do Gibraltaru, Polityka, 2009-04-04

Te podziały przetrwały przez wieki, były bowiem podziałami naturalnymi, opierały się na tradycjach prowincji istniejących we wczesnej monarchii piastowskiej, prowincji wywiedzionych z terytoriów wielkich plemion.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kalicki: Jak dzieliliśmy Polskę, Gazeta Wyborcza, 1998-03-13

Białe Wzgórza od wieków były terytoriami pasterzy Masajów i Kalendżinów.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Zwycięzca bierze wszystko, Gazeta Wyborcza, 1997-08-02

Anglicy przez długi czas bardzo obawiali się Francuzów jako konkurentów do terytoriów w Afryce i Azji.

źródło: NKJP: Stanisław Cat-Mackiewicz: Polityka Becka, 2009

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. terytorium
terytoria
D. terytorium
terytoriów
C. terytorium
terytoriom
B. terytorium
terytoria
N. terytorium
terytoriami
Ms. terytorium
terytoriach
W. terytorium
terytoria

2. rewir

Definicja

teren występowania określonego gatunku zwierząt lub ich pojedynczych osobników

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Połączenia

  • terytoria lęgowe

Cytaty

Ptaki wiodące osiadły tryb życia takie, jak: wróble, kosy, sikory i kowaliki, mają stałe terytoria lęgowe.

źródło: NKJP:Zimowe dokarmianie, Dziennik Polski - Dom, 2003-02-25

Pierzenie się to również główna przyczyna trudniejszych obserwacji ptaków w miesiącach letnich (lipiec - sierpień), gdyż w tym czasie opuszczają terytoria lęgowe i prowadzą skryty tryb życia.

źródło: NKJP: Zmiana garnituru , Dziennik Polski - Dom, 2003-10-14

Do Polski derkacze przylatują w końcu kwietnia i na początku maja. Samce zajmują swe małe terytoria na łąkach i zaczynają się niewiarygodnie głośno wydzierać.

źródło: NKJP: Adam Wajrak: Kosiarki szatkują jaja i pisklęta,, Gazeta Wyborcza, 1996-07-26

W ciągu kilku lat liczba lisów wzrosła o 400 procent. Brakuje dla nich terytoriów w lasach, więc wchodzą do wsi i miast.

źródło: NKJP: Agata Kowalczyk: Lisy atakują, Echo Dnia, 2007-05-14

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. terytorium
terytoria
D. terytorium
terytoriów
C. terytorium
terytoriom
B. terytorium
terytoria
N. terytorium
terytoriami
Ms. terytorium
terytoriach
W. terytorium
terytoria

Frazeologizmy

terytorium mandatowe
Data ostatniej modyfikacji: 23.04.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json