UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

żuk

Chronologizacja

XVIII w., Bor

Definicja

niewielki owad o lśniącej okrywie na wypukłym ciele, żywiący się odchodami

Pochodzenie

psł. (dial.) *žukъ ''chrząszcz (dosł.: ten, który bzyczy)' < 'brzęczenie, bzyczenie''

Od: dźwiękonaśladowczego pierwiastka *žu- 'bzyczeć, wydawać dźwięk: *ž(u)!' z przyrostkiem *-kъ.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt owady

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  owad

Połączenia

  • czarny; martwy żuk
  • żuki i biedronki, żuki i mrówki, żuki i pszczoły

Cytaty

Nauczyciel, którego nazywaliśmy Proca, zabrał nas na wycieczkę do lasu. Tam pewien uczeń zgniótł butem czarnego żuka na ścieżce.

źródło: NKJP: Gabriela Pewińska: Bomby, a nie dzwonek, Dziennik Bałtycki, 2009-09-01

Poruszyła się, przestępując z nogi na nogę, a spod jej stóp osunęła się mała lawina piasku. Prawdziwa katastrofa dla znajdującego się na jej drodze sporego zielonego żuka.

źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Rytuał, 2008

Dwa masywne, błyszczące żuki walczyły między sobą. Każdy próbował przewrócić na grzbiet przeciwnika. Bezskutecznie.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. żuk
żuki
D. żuka
żuków
C. żukowi
żukom
B. żuka
żuki
N. żukiem
żukami
Ms. żuku
żukach
W. żuku
żuki

Frazeologizmy

żuk gnojowy
żuk gnojarek
żuk gnojak
Data ostatniej modyfikacji: 02.07.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json