UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pospolite ruszenie

Odmiana

typ frazy: fraza rzeczownikowa

m3, odmienny: pospolite, ruszenie, Zwykle lp

1.a obowiązkowa rekrutacja

Definicja

w dawnej Europie: w razie zagrożenia kraju obowiązkowa rekrutacja do wojska wszystkich obywateli płci męskiej lub tylko pewnej określonej grupy mężczyzn do tego zobowiązanych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ruchawica, ruchawka

Połączenia

ogłosić pospolite ruszenie

Cytaty

Pod nazwą tą kryła się wojskowa władza rozkazodawcza nad ogółem wolnych współplemieńców, w tym prawo do ogłaszania pospolitego ruszenia.

źródło: NKJP: Karol Modzelewski: Barbarzyńska Europa, 2004

Książę Konrad Rudy próbował się przeciwstawić i obsadził swym wojskiem Płock, na co Jan Olbracht ogłosił pospolite ruszenie w ziemiach graniczących z księstwem płockim.

źródło: NKJP: Marek Kazimierz Barański: Dynastia Piastów w Polsce, 2005

Wobec niepowodzeń wojennych, 23 sierpnia 1793 roku Konwent zarządził pospolite ruszenie (Levée en masse). Do walki zgłosiło się aż ponad 500 tysięcy ochotników.

źródło: NKJP: Internet

1.b wojsko

Definicja

dawniej: wojsko złożone z obywateli werbowanych obowiązkowo do armii w sytuacji zagrożenia kraju

Pochodzenie

fr. levée en masse

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ruchawka

Połączenia

chorągiew, dowódca pospolitego ruszenia
zwołać pospolite ruszenie

Cytaty

	25 VII 1655 pospolite ruszenie szlachty wielkopolskiej pod wodzą Krzysztofa Opalińskiego, wojewody poznańskiego i Andrzeja Grudzińskiego, wojewody kaliskiego, oddało Wielkopolskę Szwedom. źródło: NKJP: Włodzimierz Łęcki: Wielkopolska: przewodnik, 1989
	Oprócz podejmowania decyzji i sądzenia wiec wybierał księcia - wodza, który jednak nie dysponował własną siłą zbrojną, tylko dowodził pospolitym ruszeniem. źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce: od średniowiecza do czasów współczesnych: praca zbiorowa, 2004
	Postanowił zaatakować ich z zaskoczenia z małym oddziałem gotowych na wszystko zuchów. Liczna, nieruchawa armia, złożona ze zbieraniny pospolitego ruszenia, mogła pokrzyżować mu plany. źródło: NKJP: Zenon Kosidowski: Opowieści biblijne, 1963
	Improwizowana obrona przeciwko sześciu tysiącom buntowników, a potem stu tysiącom pospolitego ruszenia trwała trzy miesiące, aż przyszła odsiecz. Anglicy odzyskali pełną kontrolę nad Lucknow w marcu 1858 r. źródło: NKJP: Krzysztof Mroziewicz: Tłusta wojna, Polityka nr 2658, 2008-06-14
	Od XII w. zanikała drużyna książęca, traciły na znaczeniu pospolite ruszenia. Od XII w. trzonem wojska była jazda rycerska, zorganizowana od czasów Kazimierza Wielkiego w chorągwie rodowe i ziemskie. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 11.04.1996

2. ogół osób

Definicja

żart.

grupa ludzi, których łączy jeden cel i pragną go razem realizować, choć nie mają profesjonalnego przygotowania do podejmowanych działań

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

	A zaczęło się od pospolitego ruszenia fanów młodziutkiego Renewala, który klasycznymi metalowymi zagrywkami skutecznie zachęcał do zbiorowego machania czuprynami i skakania. źródło: NKJP: (MR): wrockowe szaleństwa, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2005-08-18
	Praca szkoleniowa z najmłodszymi może stanowić dla innych przykład. Coraz częściej są to jednak pospolite ruszenia, prowadzenie systematycznej pracy jest obecnie mocno zagrożone. źródło: NKJP: Pełni kompleksów, Dziennik Polski, 2001-07-09
	Pod koniec czerwca stają naprzeciw siebie dwa pospolite ruszenia: jedno, z roku na rok liczniejsze, to kandydaci na studia; drugie, nieliczne, to pracownicy naukowi, którzy przez dyrektorów czy dziekanów zostali powołani do komisji egzaminacyjnych. źródło: NKJP: Mirosława Grabowska: Zdolni za burtą, Gazeta Wyborcza, 1996-07-27
	Z Wikipedii, podobnie jak z każdego źródła informacji, należy korzystać bardzo krytycznie. [...] Walesowi nie wystarcza już jednak tylko sama encyklopedia i postanowił rzucić wyzwanie Google. Czy pospolite ruszenie zdoła stworzyć nową, lepszą wyszukiwarkę internetową? źródło: NKJP: Edwin Bendyk: Rewolucja w kulturze, Polityka nr 2604, 2007-05-19
	Przez długie tygodnie po zakończeniu minionego sezonu, w którym Pogoń utrzymała się w I lidze po meczach barażowych, przyszłość drużyny z Rudy Śląskiej rysowała się w czarnych barwach. Trener [...] podkreślał, że kolejny rok działania na zasadzie pospolitego ruszenia i wiązania końca z końcem nie ma większego sensu. źródło: NKJP: Grzegorz Mikuła: Wieko pozostaje otwarte, Trybuna Śląska, 2003-07-16

Data ostatniej modyfikacji: 19.08.2018