UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przypominać

Chronologizacja

1 połowa XVI w., SPXVI

Pochodzenie

Zob. pomnieć

1. dawne dzieje

Definicja

powodować, że ktoś zaczyna znowu myśleć o czymś, co się zdarzyło w przeszłości, i o czym ostatnio nie myślał

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • przypominać komuś dzieciństwo, film, jakąś historię, nazwisko, obraz, piosenkę, podróż, okoliczności, rozmowę, rysy twarzy, sen, spotkanie, studenckie czasy, wspólnych znajomych, zabawę z dzieciństwa
  • przypominać sobie dokładnie, powoli
  • próbować, starać się, usiłować, zacząć przypominać sobie

Cytaty

Delikatny motyw pędów bambusa wijących się wokół filiżanek, dzbanka i cukiernicy przypominał mu jego dawne, przelotne orientalne fascynacje.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Koniec Świata w Breslau, 2003

Siedział więc sobie Wiluś bohater między tymi wszystkimi rzeczami, które przypominały mu jego bohaterstwo, i rozmyślał o tym, co przeżył i jak to przeżył.

źródło: NKJP: Wiesław Dymny: Opowiadania zwykłe, 1997

Tuż po premierze Reuters odnotował, że „musical przypomina widzom przeszłość ich kraju, ma w sobie wiele patriotyzmu, a ludzie opuszczają teatr po spektaklu z wielkim poczuciem dumy”.

źródło: NKJP: Mirosław Pęczak: Wypijmy za nas, za was i za specnaz, Polityka , 2002-11-23

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przypominam
przypominamy
2 os. przypominasz
przypominacie
3 os. przypomina
przypominają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przypominałem
+(e)m przypominał
przypominałam
+(e)m przypominała
przypominałom
+(e)m przypominało
przypominaliśmy
+(e)śmy przypominali
przypominałyśmy
+(e)śmy przypominały
2 os. przypominałeś
+(e)ś przypominał
przypominałaś
+(e)ś przypominała
przypominałoś
+(e)ś przypominało
przypominaliście
+(e)ście przypominali
przypominałyście
+(e)ście przypominały
3 os. przypominał
przypominała
przypominało
przypominali
przypominały

bezosobnik: przypominano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przypominał
będę przypominać
będę przypominała
będę przypominać
będę przypominało
będę przypominać
będziemy przypominali
będziemy przypominać
będziemy przypominały
będziemy przypominać
2 os. będziesz przypominał
będziesz przypominać
będziesz przypominała
będziesz przypominać
będziesz przypominało
będziesz przypominać
będziecie przypominali
będziecie przypominać
będziecie przypominały
będziecie przypominać
3 os. będzie przypominał
będzie przypominać
będzie przypominała
będzie przypominać
będzie przypominało
będzie przypominać
będą przypominali
będą przypominać
będą przypominały
będą przypominać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przypominajmy
2 os. przypominaj
przypominajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przypominałbym
bym przypominał
przypominałabym
bym przypominała
przypominałobym
bym przypominało
przypominalibyśmy
byśmy przypominali
przypominałybyśmy
byśmy przypominały
2 os. przypominałbyś
byś przypominał
przypominałabyś
byś przypominała
przypominałobyś
byś przypominało
przypominalibyście
byście przypominali
przypominałybyście
byście przypominały
3 os. przypominałby
by przypominał
przypominałaby
by przypominała
przypominałoby
by przypominało
przypominaliby
by przypominali
przypominałyby
by przypominały

bezosobnik: przypominano by

bezokolicznik: przypominać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przypominając

gerundium: przypominanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przypominanie
przypominania
D. przypominania
przypominań
C. przypominaniu
przypominaniom
B. przypominanie
przypominania
N. przypominaniem
przypominaniami
Ms. przypominaniu
przypominaniach
W. przypominanie
przypominania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przypominający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przypominający
przypominający
przypominający
przypominające
przypominająca
D. przypominającego
przypominającego
przypominającego
przypominającego
przypominającej
C. przypominającemu
przypominającemu
przypominającemu
przypominającemu
przypominającej
B. przypominającego
przypominającego
przypominający
przypominające
przypominającą
N. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającą
Ms. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przypominający
przypominający
przypominające
przypominające
D. przypominających
przypominających
przypominających
przypominających
C. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
B. przypominających
przypominających
przypominających
przypominające
N. przypominającymi
przypominającymi
przypominającymi
przypominającymi
Ms. przypominających
przypominających
przypominających
przypominających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przypominany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przypominany
przypominany
przypominany
przypominane
przypominana
D. przypominanego
przypominanego
przypominanego
przypominanego
przypominanej
C. przypominanemu
przypominanemu
przypominanemu
przypominanemu
przypominanej
B. przypominanego
przypominanego
przypominany
przypominane
przypominaną
N. przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominaną
Ms. przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przypominani
przypominani
przypominane
przypominane
D. przypominanych
przypominanych
przypominanych
przypominanych
C. przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominanym
B. przypominanych
przypominanych
przypominanych
przypominane
N. przypominanymi
przypominanymi
przypominanymi
przypominanymi
Ms. przypominanych
przypominanych
przypominanych
przypominanych

odpowiednik aspektowy: przypomnieć

Składnia

bez ograniczeń + przypominać +
KOMU + CO
bez ograniczeń + przypominać +
KOMU + że ZDANIE | jak ZDANIE | ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

2. o egzaminie

Definicja

powodować, że ktoś zaczyna wiedzieć, że istnieje określony stan, sytuacja i zdarzenie, i że powinien się w związku z tym zachować w określony sposób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

  • dzwonek, plakat przypomina o czymś; odgłos, piosenka, widok, zapach przypomina coś
  • przypominać dłużnikowi, dzieciom, mieszkańcom, pacjentom, podatnikom, społeczeństwu; dziecku, mężowi, żonie;
  • przypominać czyjąś sytuację, czyjeś zasługi
  • przypominać o badaniach, o celu wizyty, o długu, o egzaminie, o liście, o spotkaniu, o jakiejś konieczności, o niecierpiących zwłoki pracach, o obowiązkach, o przepisach, o terminie, o umowie, o urodzinach, o wczorajszym postanowieniu, o zaproszeniu, o zakazie, o zasługach, o zobowiązaniu
  • przypominać sobie w ostatniej chwili
  • przypominać nieustannie, wielokrotnie

Cytaty

Las przywołuje nas do rzeczywistości, przypomina nam naszą zasadniczą niepewność, o której udajemy, że zapominamy.

źródło: NKJP: Stanisław Mrożek: Jak zostałem filmowcem, 1975

Nie mógł poradzić sobie z brzemieniem winy nieodkupionej. Jako człowiek wrażliwy cierpiał potwornie. Dodatkowo [...] nieznani sprawcy [...] dbali, by mu o tej nieodpokutowanej winie przypominać.

źródło: NKJP: Jan Grzegorczyk: Chaszcze, 2009

Powodem dekoncentracji Mocka były śledzie, które uwielbiał i które mu przypominały, że od śniadania nie miał nic w ustach.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Głowa Minotaura, 2009

Oddali mnie na wychowanie dalekim powinowatym, ci wprawdzie [...] nie byli dla mnie źli. [...] Choć dosyć często mi przypominali, kim jestem, jakim to bękartem w pokrzywach spłodzonym.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Wieża Jaskółki, 1997

- Wiedziałam! - triumfuje głośno babka. - Cóż innego niż „nic” mogłaby robić moja wnuczka. Umiesz tylko wzdychać i przewracać oczami. Lekcje odrobiłaś? - pyta nieoczekiwanie.
- Są wakacje - przypomina Dominika.

źródło: NKJP: Maria Borowa: Dominika znaczy niedziela, 1988

Jeżeli gość oświadczy, że nie będzie dobierał np. przekąski lub potrawy albo że dziękuje za alkohol — nie należy go dalej molestować. Przypominam, że złożenie sztućców na krzyż na talerzu oznacza chęć powtórzenia potrawy, a ułożenie ich równolegle świadczy, że konsumpcja została zakończona.

źródło: NKJP: Tadeusz Rojek: Jak to się je : savoir-vivre przy stole, 1994

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przypominam
przypominamy
2 os. przypominasz
przypominacie
3 os. przypomina
przypominają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przypominałem
+(e)m przypominał
przypominałam
+(e)m przypominała
przypominałom
+(e)m przypominało
przypominaliśmy
+(e)śmy przypominali
przypominałyśmy
+(e)śmy przypominały
2 os. przypominałeś
+(e)ś przypominał
przypominałaś
+(e)ś przypominała
przypominałoś
+(e)ś przypominało
przypominaliście
+(e)ście przypominali
przypominałyście
+(e)ście przypominały
3 os. przypominał
przypominała
przypominało
przypominali
przypominały

bezosobnik: przypominano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przypominał
będę przypominać
będę przypominała
będę przypominać
będę przypominało
będę przypominać
będziemy przypominali
będziemy przypominać
będziemy przypominały
będziemy przypominać
2 os. będziesz przypominał
będziesz przypominać
będziesz przypominała
będziesz przypominać
będziesz przypominało
będziesz przypominać
będziecie przypominali
będziecie przypominać
będziecie przypominały
będziecie przypominać
3 os. będzie przypominał
będzie przypominać
będzie przypominała
będzie przypominać
będzie przypominało
będzie przypominać
będą przypominali
będą przypominać
będą przypominały
będą przypominać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przypominajmy
2 os. przypominaj
przypominajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przypominałbym
bym przypominał
przypominałabym
bym przypominała
przypominałobym
bym przypominało
przypominalibyśmy
byśmy przypominali
przypominałybyśmy
byśmy przypominały
2 os. przypominałbyś
byś przypominał
przypominałabyś
byś przypominała
przypominałobyś
byś przypominało
przypominalibyście
byście przypominali
przypominałybyście
byście przypominały
3 os. przypominałby
by przypominał
przypominałaby
by przypominała
przypominałoby
by przypominało
przypominaliby
by przypominali
przypominałyby
by przypominały

bezosobnik: przypominano by

bezokolicznik: przypominać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przypominając

gerundium: przypominanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przypominanie
przypominania
D. przypominania
przypominań
C. przypominaniu
przypominaniom
B. przypominanie
przypominania
N. przypominaniem
przypominaniami
Ms. przypominaniu
przypominaniach
W. przypominanie
przypominania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przypominający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przypominający
przypominający
przypominający
przypominające
przypominająca
D. przypominającego
przypominającego
przypominającego
przypominającego
przypominającej
C. przypominającemu
przypominającemu
przypominającemu
przypominającemu
przypominającej
B. przypominającego
przypominającego
przypominający
przypominające
przypominającą
N. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającą
Ms. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przypominający
przypominający
przypominające
przypominające
D. przypominających
przypominających
przypominających
przypominających
C. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
B. przypominających
przypominających
przypominających
przypominające
N. przypominającymi
przypominającymi
przypominającymi
przypominającymi
Ms. przypominających
przypominających
przypominających
przypominających

imiesłów przymiotnikowy bierny: przypominany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przypominany
przypominany
przypominany
przypominane
przypominana
D. przypominanego
przypominanego
przypominanego
przypominanego
przypominanej
C. przypominanemu
przypominanemu
przypominanemu
przypominanemu
przypominanej
B. przypominanego
przypominanego
przypominany
przypominane
przypominaną
N. przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominaną
Ms. przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przypominani
przypominani
przypominane
przypominane
D. przypominanych
przypominanych
przypominanych
przypominanych
C. przypominanym
przypominanym
przypominanym
przypominanym
B. przypominanych
przypominanych
przypominanych
przypominane
N. przypominanymi
przypominanymi
przypominanymi
przypominanymi
Ms. przypominanych
przypominanych
przypominanych
przypominanych

odpowiednik aspektowy: przypomnieć

Składnia

bez ograniczeń + przypominać +
KOMU + CO
bez ograniczeń + przypominać +
KOMU + o CZYM
bez ograniczeń + przypominać +
KOMU + że ZDANIE | ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
bez ograniczeń + przypominać +
KOMU + MOWA WPROST

3. wyglądem

Definicja

być takim, że ktoś, mając kontakt z tą osobą lub rzeczą, zaczyna myśleć o konkretnej innej osobie lub rzeczy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii

Połączenia

  • dom, droga, miasto, samochód, suknia; córka, syn przypomina kogoś/coś
  • przypominać matkę, ojca; dzikie zwierzę, fortecę, kukłę, habit, małpę, orszak pogrzebowy, pole bitwy, posąg, półksiężyc, raj, tor przeszkód, zabawkę
  • przypominać akcentem, barwą, charakterem, kształtem, sposobem mówienia, wyglądem, zadziornością
  • przypominać w smaku
  • przypominać z charakteru, z profilu, z sylwetki, z twarzy, z wyglądu, z wyrazu twarzy
  • przypominać do złudzenia, łudząco, nieco; na pierwszy rzut oka

Cytaty

Izaak chował się zdrowo. Białej cery, niebieskooki, lnianowłosy, przypominał rysami ojca i matkę.

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952

Wiesz, kogo mi przypominasz z tą brodą? Griszę Rasputina.

źródło: NKJP: Witold Horwath: Ultra Montana, 2005

Nie przypominała w niczym niedołężnych ślepców; wszystkie [...] czynności wykonywała szybko i sprawnie.

źródło: NKJP: Jacek Głębski: Droga do Ite, 2006

Ciemnowłosa i ciemnoskóra, przypominała z wyglądu Cygankę, a z lekkości i wdzięku, z jakim się poruszała, oraz dużych łagodnych oczu - sarenkę.

źródło: NKJP: Ryszard Sługocki: Na przekór i na bakier, 2008

Na stopach miała japonki ozdobione srebrnym wzorem, przypominającym skrzydła ćmy.

źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przypominam
przypominamy
2 os. przypominasz
przypominacie
3 os. przypomina
przypominają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przypominałem
+(e)m przypominał
przypominałam
+(e)m przypominała
przypominałom
+(e)m przypominało
przypominaliśmy
+(e)śmy przypominali
przypominałyśmy
+(e)śmy przypominały
2 os. przypominałeś
+(e)ś przypominał
przypominałaś
+(e)ś przypominała
przypominałoś
+(e)ś przypominało
przypominaliście
+(e)ście przypominali
przypominałyście
+(e)ście przypominały
3 os. przypominał
przypominała
przypominało
przypominali
przypominały

bezosobnik: przypominano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę przypominał
będę przypominać
będę przypominała
będę przypominać
będę przypominało
będę przypominać
będziemy przypominali
będziemy przypominać
będziemy przypominały
będziemy przypominać
2 os. będziesz przypominał
będziesz przypominać
będziesz przypominała
będziesz przypominać
będziesz przypominało
będziesz przypominać
będziecie przypominali
będziecie przypominać
będziecie przypominały
będziecie przypominać
3 os. będzie przypominał
będzie przypominać
będzie przypominała
będzie przypominać
będzie przypominało
będzie przypominać
będą przypominali
będą przypominać
będą przypominały
będą przypominać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przypominajmy
2 os. przypominaj
przypominajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przypominałbym
bym przypominał
przypominałabym
bym przypominała
przypominałobym
bym przypominało
przypominalibyśmy
byśmy przypominali
przypominałybyśmy
byśmy przypominały
2 os. przypominałbyś
byś przypominał
przypominałabyś
byś przypominała
przypominałobyś
byś przypominało
przypominalibyście
byście przypominali
przypominałybyście
byście przypominały
3 os. przypominałby
by przypominał
przypominałaby
by przypominała
przypominałoby
by przypominało
przypominaliby
by przypominali
przypominałyby
by przypominały

bezosobnik: przypominano by

bezokolicznik: przypominać

imiesłów przysłówkowy współczesny: przypominając

gerundium: przypominanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przypominanie
przypominania
D. przypominania
przypominań
C. przypominaniu
przypominaniom
B. przypominanie
przypominania
N. przypominaniem
przypominaniami
Ms. przypominaniu
przypominaniach
W. przypominanie
przypominania

imiesłów przymiotnikowy czynny: przypominający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przypominający
przypominający
przypominający
przypominające
przypominająca
D. przypominającego
przypominającego
przypominającego
przypominającego
przypominającej
C. przypominającemu
przypominającemu
przypominającemu
przypominającemu
przypominającej
B. przypominającego
przypominającego
przypominający
przypominające
przypominającą
N. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającą
Ms. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przypominający
przypominający
przypominające
przypominające
D. przypominających
przypominających
przypominających
przypominających
C. przypominającym
przypominającym
przypominającym
przypominającym
B. przypominających
przypominających
przypominających
przypominające
N. przypominającymi
przypominającymi
przypominającymi
przypominającymi
Ms. przypominających
przypominających
przypominających
przypominających

Składnia

bez ograniczeń + przypominać +
KOGO/CO + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 26.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj