UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

posłuszeństwo

Chronologizacja

1423, SStp

Pochodzenie

Zob. słuchać

Definicja

cecha lub postawa kogoś, kto robi to, co mu każe ktoś inny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  posłuch
sprzeczne:  nieposłuszeństwo

Połączenia

  • absolutne, bezwarunkowe, bezwzględne, całkowite, pełne, ślepe posłuszeństwo; posłuszeństwo zakonne
  • posłuszeństwo dziecka, ludzi; psa
  • posłuszeństwo biskupowi, królowi, ministrowi, papieżowi, prezydentowi, rodzicom; Bogu, Ojcu; prawu, rządowi, systemowi, władzy; rozkazom, czyjejś woli
  • posłuszeństwo wobec Boga, wobec rodziców, wobec władcy, wobec wodza; wobec prawa, wobec władzy; wobec czyjejś woli
  • posłuszeństwo i karność, posłuszeństwo i lojalność, posłuszeństwo i oddanie, posłuszeństwo i pokora; dyscyplina i posłuszeństwo, szacunek i posłuszeństwo, wiara i posłuszeństwo, wierność i posłuszeństwo; czystość, ubóstwo i posłuszeństwo
  • brak; pokaz, postawa; nakaz, obowiązek; odmowa; cnota, duch, idea, zasada; śluby posłuszeństwa
  • nawykły do posłuszeństwa
  • posłuszeństwo obowiązuje
  • odmówić/odmawiać, wymagać; wymuszenie posłuszeństwa
  • okazywać; nakazać, wymusić/wymuszać; egzekwować; ślubować posłuszeństwo
  • zmusić; zmuszony, zobowiązany; przyzwyczajony do posłuszeństwa
  • trzymać, utrzymywać kogoś w posłuszeństwie

Cytaty

Jeźdźcy byli organizacją konspiracyjną, w której obowiązywała zasada ślepego posłuszeństwa wobec wodza.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Książęta złodziei, Gazeta Wyborcza, 1993-02-18

20 maja 1917 r. żołnierze wielu pułków, które otrzymały rozkaz pójścia do ataku, odmówili posłuszeństwa.

źródło: NKJP: Janusz Pajewski: Historia powszechna 1871-1918, 1994

Wszystko po to, by nagiąć oporną większość do posłuszeństwa systemowi, który w teorii był władzą ludową, ale nasz lud nigdy go nie zaakceptował.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 10.05.2000

To jest ostatni etap przed złożeniem pierwszych ślubów zakonnych: czystości, ubóstwa i posłuszeństwa.

źródło: NKJP: Służebnice starowiejskie, Dziennik Polski, 1999-12-03

Na początek wszyscy przeszli na plac za kortami tenisowymi, gdzie właśnie policjanci dawali pokaz posłuszeństwa psów.

źródło: NKJP: Dominik Majsterek: Zabawa na Borkach, Echo Dnia, 2007-07-23

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. posłuszeństwo
posłuszeństwa
D. posłuszeństwa
posłuszeństw
C. posłuszeństwu
posłuszeństwom
B. posłuszeństwo
posłuszeństwa
N. posłuszeństwem
posłuszeństwami
Ms. posłuszeństwie
posłuszeństwach
W. posłuszeństwo
posłuszeństwa

Inne uwagi

Zwykle lp

Frazeologizmy

coś odmawia posłuszeństwa
coś odmówiło posłuszeństwa
ktoś wypowiada posłuszeństwo komuś
ktoś wymawia posłuszeństwo komuś
ktoś wypowiedział posłuszeństwo komuś
ktoś wymówił posłuszeństwo komuś
Data ostatniej modyfikacji: 13.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json