UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wśród

rzadziej śród
rzadziej wpośród

Chronologizacja

1564, Mącz
Od XV w. weśrod, weśrzod.

Pochodzenie

Z wyrażenia przyimkowego *vъ serdь ‘w środku’ (psł. *vъ 'w' i *serdь 'środek, punkt środkowy'), por. śród

1. strumień wśród drzew

Definicja

w takim miejscu, że ktoś/coś, o kim/czym mowa, jest otoczony/otoczone przez coś

Warianty

  • rzadziej śród
  • rzadziej wpośród

Kategoria znaczeniowa

wykładnik lokalizacji przestrzennej

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pośród
(quasi)synonimy:  między, pomiędzy

Cytaty

Przechadzając się wśród żółto-niebieskich budek handlarzy we Władysławowie, Pater zdążył zauważyć, że klapki ćmy są prawie na każdym straganie.

źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009

Rzeka Młynówka płynie wśród ugorów, piasków i lasów.

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1961

Płomień jak zawsze ledwo pełzał wśród klocków drewna.

źródło: NKJP: Jacek Głębski: Droga do Ite, 2006

Był wśród nas – dziewiętnastu kobiet – jeden mężczyzna.

źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Kartki z białego zeszytu, 2008

Hodowcy, którzy przyjechali na wystawę do Wrocławia, nie ukrywali, że ich ulubieńcy śpią w łóżkach, korzystają z poduszek ze złotego materiału i wylęgują się wśród kokardek, koronek i farbowanych strusich piór.

źródło: NKJP: Joanna Skrzypczak: IX i X Wystawa Kotów Rasowych, Gazeta Wrocławska, 1999

Odmiana

część mowy: przyimek

Składnia

wśród KOGO / CZEGO
Rz. lm. lub Rz. lp. nazywający zbiór
szyk: względem frazy lewostronnej zmienny: neutralna postpozycja
względem frazy prawostronnej stały: antepozycja

2. rosół wśród zup

Definicja

ktoś/coś, o kim/czym mowa, należy do danego zbioru

Warianty

  • rzadziej śród
  • rzadziej wpośród

Kategoria znaczeniowa

wykładnik przynależności do zbioru

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pośród, w liczbie
(quasi)synonimy:  między, pomiędzy
(quasi)antonimy:  poza II

Cytaty

Po tej akcji powinniśmy mieć wśród wikingów kilku dobrych znajomych.

źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009

Wtedy, wśród wielu przypadków analizowanych podczas ćwiczeń, zetknął się z historią mężczyzny, który zginął od ciosów ołówkiem.

źródło: NKJP: Mariusz Czubaj: 21:37, 2010

Wśród zapowiadanych gości był premier [...], który jednak nie pojawił się na uroczystości.

źródło: NKJP: Krystyna Romanowska: Ale szczerze, Życie, 2000

Wśród zup królują rosół z makaronem, pomidorowa i żurek.

źródło: NKJP: Polska rodzina wybiera polską kuchnię, Super Express, 2006

Wśród pamiątek osobistych odnajdziemy słynne binokle, laskę i kamizelkę.

źródło: NKJP: Zaproszenia kulturalne, Gazeta Miejska, 2002

Odmiana

część mowy: przyimek

Składnia

wśród KOGO / CZEGO
w pozycji prawostronnej: Rz. lm. lub Rz. lp. nazywający zbiór
szyk: względem frazy lewostronnej zmienny: neutralna postpozycja
względem frazy prawostronnej stały: antepozycja

3. entuzjazm wśród słuchaczy

Definicja

to, o czym mowa, jest stanem odczuwanym przez większość przedstawicieli wskazanej grupy

Warianty

  • rzadziej śród
  • rzadziej wpośród

Kategoria znaczeniowa

wykładnik relacji stan doświadczany - podmiot doświadczający

Relacje znaczeniowe

(quasi)synonimy:  u II
(quasi)antonimy:  poza II

Cytaty

Z początku wzbudziło to entuzjazm wśród ludzi z najniższego szczebla, że wreszcie będą mieli wpływ na swoją firmę.

źródło: NKJP: Adam Barczyński: Ślepy los, 1999

Komuniści oferowali im poważanie wśród społeczeństwa, dobre zarobki i lekką pracę, niebrudzącą smarem rąk.

źródło: NKJP: Zdzisław Smektała: Chcica..., 2006

Pamiętasz modę wśród kibiców piłkarskich, którzy wieszali na trybunach transparenty z cytatami z Biblii?

źródło: NKJP: Mariusz Czubaj: 21:37, 2010

Akcje Ariela stały się przebojem wśród inwestorów, w momencie, kiedy firma ogłosiła plany ekspansji w Internecie.

źródło: NKJP: Notowania: Życie, 2000

Biegunka wywołała panikę wśród podróżnych.

źródło: NKJP: Bożena Stasiak: Lecieli z cholerą, Super Express, 2006

Odmiana

część mowy: przyimek

Składnia

wśród KOGO / CZEGO
w pozycji prawostronnej: Rz. ożyw. lub oznaczający grupę ludzi lub zwierząt
w pozycji lewostronnej: Rz. oznaczający stan emocjonalny lub postawę
szyk: względem frazy lewostronnej zmienny: neutralna postpozycja
względem frazy prawostronnej stały: antepozycja

4. wśród ciemności

Definicja

w takich okolicznościach, że zdarzeniu, o którym mowa, towarzyszy dane zjawisko, obejmujące swym zasięgiem miejsce, w którym zachodzi to zdarzenie, a także obszar, który to miejsce otacza

Warianty

  • rzadziej śród
  • rzadziej wpośród

Kategoria znaczeniowa

wykładnik współwystępowania zjawisk

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pośród
(quasi)synonimy:  w, we

Cytaty

Ludzie podnosili kołnierze płaszczy, wciskali na głowy kapelusze i maszerowali gdzieś pospiesznie wśród wichury.

źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz: Pogoda dla wszystkich, 2003

Urzędnicy bankowi wśród oklasków zrywali się z miejsc, odurzeni tchnieniem bezgranicznej wolności aplikanci porzucali układność, wskakiwali na fotele i darli się ze wszystkich sił.

źródło: NKJP: Magdalena Tulli: W czerwieni, 1998

- Ten osobnik - przemówił wśród ciszy Samson - usiłował udusić mnie w stajni lejcami.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrentum, 2002

Podpłynęliśmy wśród ciemności pod samą plantację o niespełna pół mili od niej.

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Biały jaguar, 1980

Lał się szampan, tryskała bita śmietana, wszystko wśród okrzyków radości zgromadzonych widzów.

źródło: NKJP: Było gorąco!, Dziennik Zachodni, 2004-07-12

Odmiana

część mowy: przyimek

Składnia

wśród KOGO / CZEGO
w pozycji prawostronnej: Rz. nazywający zjawisko, najczęściej związane z percepcją słuchową lub wzrokową
szyk: względem frazy czasownikowej zmienny: neutralna postpozycja
względem frazy rzeczownikowej stały: antepozycja
Data ostatniej modyfikacji: 30.08.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json