Chronologizacja
Na podstawie indeksu haseł
Pochodzenie
Zob. chylić
1. z okna
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie
Połączenia
- wychylić się do przodu
- wychylić się z okna
- wychylić się przez barierkę, przez burtę, przez parapet
- wychylić się daleko, mocno
Cytaty
|
Agent ponownie zgasił światło i stanął na balkonie. Włączył dyktafon i wychyliwszy się za balustradę, powoli opuścił go trzy metry niżej. źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009 |
|
|
Jakow Fremde wychylił się ku niemu, zwijając długie rzemienie tefilin wokół ugiętego łokcia i odchylonego sztywno kciuka. źródło: NKJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1975 |
|
|
Krótko po północy, pod nieobecność rodziców, dziewczynka usiadła na parapecie uchylonego okna. Chwilę potem wychyliła się i spadła na trawnik, tuż obok betonowego podłoża. źródło: NKJP: Dziennik Polski - Kraj, 1999-07-09 |
|
|
Wystarczy jednak chwila, niewłaściwe wychylenie się, zachwianie, utrata równowagi i krzesło, które zwyczajowo służy do siedzenia, odjeżdża razem z nami jak autobus z przystanku. źródło: NKJP: Jarosław Chmielewski: Grawitacja dotyczy każdego, Praca i Zdrowie, 2009-02-09 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wychylę się |
wychylimy się |
|||
| 2 os. |
wychylisz się |
wychylicie się |
|||
| 3 os. |
wychyli się |
wychylą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłem się +(e)m się wychylił |
wychyliłam się +(e)m się wychyliła |
wychyliłom się +(e)m się wychyliło |
wychyliliśmy się +(e)śmy się wychylili |
wychyliłyśmy się +(e)śmy się wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłeś się +(e)ś się wychylił |
wychyliłaś się +(e)ś się wychyliła |
wychyliłoś się +(e)ś się wychyliło |
wychyliliście się +(e)ście się wychylili |
wychyliłyście się +(e)ście się wychyliły |
| 3 os. |
wychylił się |
wychyliła się |
wychyliło się |
wychylili się |
wychyliły się |
bezosobnik: wychylono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wychylmy się |
|
| 2 os. |
wychyl się |
wychylcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłbym się bym się wychylił |
wychyliłabym się bym się wychyliła |
wychyliłobym się bym się wychyliło |
wychylilibyśmy się byśmy się wychylili |
wychyliłybyśmy się byśmy się wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłbyś się byś się wychylił |
wychyliłabyś się byś się wychyliła |
wychyliłobyś się byś się wychyliło |
wychylilibyście się byście się wychylili |
wychyliłybyście się byście się wychyliły |
| 3 os. |
wychyliłby się by się wychylił |
wychyliłaby się by się wychyliła |
wychyliłoby się by się wychyliło |
wychyliliby się by się wychylili |
wychyliłyby się by się wychyliły |
bezosobnik: wychylono by się
bezokolicznik: wychylić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
wychyliwszy się
gerundium: wychylenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wychylenie się |
wychylenia się |
| D. | wychylenia się |
wychyleń się |
| C. | wychyleniu się |
wychyleniom się |
| B. | wychylenie się |
wychylenia się |
| N. | wychyleniem się |
wychyleniami się |
| Ms. | wychyleniu się |
wychyleniach się |
| W. | wychylenie się |
wychylenia się |
odpowiednik aspektowy: wychylać się
Składnia
| Rzosobowy | + | wychylić się | + |
(z CZEGO)
|
2. w bok
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni miejsce i jego usytuowanie w przestrzeni
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | podać się |
Połączenia
- wahadło wychyliło się
- wychylić się w bok, w lewo, w prawo
Cytaty
|
Na wysokości 8500 m przy tzw. balkonie, gdzie wchodzi się na grań, zmieniłam butlę. Wskazówka reduktora wychyliła się tylko do połowy. źródło: NKJP: Anna w „Koronie Ziemi”, Dziennik Polski - Magazyn, 2000-07-28 |
|
|
Ubiegłoroczne pomiary pokazały, że jeden z filarów odchylił się od pionu o kilkanaście milimetrów, drugi o 10 mm; majowy pomiar przyniósł bardziej optymistyczne wyniki, bo filary „cofnęły się” i wychylenie się zmniejszyło. źródło: NKJP: Filary do pionu, Dziennik Polski - Kraków, 1998-05-20 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wychylę się |
wychylimy się |
|||
| 2 os. |
wychylisz się |
wychylicie się |
|||
| 3 os. |
wychyli się |
wychylą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłem się +(e)m się wychylił |
wychyliłam się +(e)m się wychyliła |
wychyliłom się +(e)m się wychyliło |
wychyliliśmy się +(e)śmy się wychylili |
wychyliłyśmy się +(e)śmy się wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłeś się +(e)ś się wychylił |
wychyliłaś się +(e)ś się wychyliła |
wychyliłoś się +(e)ś się wychyliło |
wychyliliście się +(e)ście się wychylili |
wychyliłyście się +(e)ście się wychyliły |
| 3 os. |
wychylił się |
wychyliła się |
wychyliło się |
wychylili się |
wychyliły się |
bezosobnik: wychylono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wychylmy się |
|
| 2 os. |
wychyl się |
wychylcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłbym się bym się wychylił |
wychyliłabym się bym się wychyliła |
wychyliłobym się bym się wychyliło |
wychylilibyśmy się byśmy się wychylili |
wychyliłybyśmy się byśmy się wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłbyś się byś się wychylił |
wychyliłabyś się byś się wychyliła |
wychyliłobyś się byś się wychyliło |
wychylilibyście się byście się wychylili |
wychyliłybyście się byście się wychyliły |
| 3 os. |
wychyliłby się by się wychylił |
wychyliłaby się by się wychyliła |
wychyliłoby się by się wychyliło |
wychyliliby się by się wychylili |
wychyliłyby się by się wychyliły |
bezosobnik: wychylono by się
bezokolicznik: wychylić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
wychyliwszy się
gerundium: wychylenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wychylenie się |
wychylenia się |
| D. | wychylenia się |
wychyleń się |
| C. | wychyleniu się |
wychyleniom się |
| B. | wychylenie się |
wychylenia się |
| N. | wychyleniem się |
wychyleniami się |
| Ms. | wychyleniu się |
wychyleniach się |
| W. | wychylenie się |
wychylenia się |
odpowiednik aspektowy: wychylać się
Składnia
| Rznieżywotny | + | wychylić się | + |
|
3. zza firanki
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie
Połączenia
- wychylić się zza drzwi, zza firanki, zza krzaków, zza węgła
Cytaty
|
Ukryty za schodami mężczyzna wychylił się wprawdzie, zaniepokojony jakimś dźwiękiem - ale za późno. źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Kisuny, 2008 |
|
|
Kelnerka wychyliła się zza kotary i wskazawszy nas jakiejś czterdziestoletniej, korpulentnej jejmości, ponownie za nią zniknęła. źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007 |
|
|
Jedna, dwie, potem trzy głowy wychyliły się i zaraz schowały. źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Sanatorium, 2005 |
|
|
Księżyc wychylił się zza drzew i Kloss, stojący na skraju polanki, widział sylwetkę pana Gebhardta. źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wychylę się |
wychylimy się |
|||
| 2 os. |
wychylisz się |
wychylicie się |
|||
| 3 os. |
wychyli się |
wychylą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłem się +(e)m się wychylił |
wychyliłam się +(e)m się wychyliła |
wychyliłom się +(e)m się wychyliło |
wychyliliśmy się +(e)śmy się wychylili |
wychyliłyśmy się +(e)śmy się wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłeś się +(e)ś się wychylił |
wychyliłaś się +(e)ś się wychyliła |
wychyliłoś się +(e)ś się wychyliło |
wychyliliście się +(e)ście się wychylili |
wychyliłyście się +(e)ście się wychyliły |
| 3 os. |
wychylił się |
wychyliła się |
wychyliło się |
wychylili się |
wychyliły się |
bezosobnik: wychylono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wychylmy się |
|
| 2 os. |
wychyl się |
wychylcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłbym się bym się wychylił |
wychyliłabym się bym się wychyliła |
wychyliłobym się bym się wychyliło |
wychylilibyśmy się byśmy się wychylili |
wychyliłybyśmy się byśmy się wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłbyś się byś się wychylił |
wychyliłabyś się byś się wychyliła |
wychyliłobyś się byś się wychyliło |
wychylilibyście się byście się wychylili |
wychyliłybyście się byście się wychyliły |
| 3 os. |
wychyliłby się by się wychylił |
wychyliłaby się by się wychyliła |
wychyliłoby się by się wychyliło |
wychyliliby się by się wychylili |
wychyliłyby się by się wychyliły |
bezosobnik: wychylono by się
bezokolicznik: wychylić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
wychyliwszy się
gerundium: wychylenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wychylenie się |
wychylenia się |
| D. | wychylenia się |
wychyleń się |
| C. | wychyleniu się |
wychyleniom się |
| B. | wychylenie się |
wychylenia się |
| N. | wychyleniem się |
wychyleniami się |
| Ms. | wychyleniu się |
wychyleniach się |
| W. | wychylenie się |
wychylenia się |
odpowiednik aspektowy: wychylać się
Składnia
|
|
+ | wychylić się | + |
SKĄD
|
4. na zebraniu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne
Połączenia
- wychylić się na spotkaniu, na zebraniu
Cytaty
|
Pytam jednak, jak możliwy jest dialog w atmosferze zagrożenia i podejrzliwości? Jak możliwy jest dialog, skoro trwożliwie zastanawiamy się, czy już nie wychyliliśmy się za bardzo? źródło: NKJP: Tadeusz Bartoś: Wolność, równość, katolicyzm, 2007 |
|
|
Tolerowani są ci, którzy nie wychylą się ani o milimetr, a najbardziej znienawidzeni są ci, co prawdę mówią otwarcie, nie boją się konsekwencji. źródło: NKJP: KGB: Szanowna redakcjo!, Nakielski Czas, 2004-12-15 |
|
|
Bo jak pogodzić fakt bycia indywidualną, wybitną jednostką i jednocześnie wiedzieć, że każde wychylenie się może ściągnąć uwagę służb specjalnych. źródło: NKJP: Żyj szybko, kochaj mocno...” (3), Tygodnik Ciechanowski, 2004-06-15 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wychylę się |
wychylimy się |
|||
| 2 os. |
wychylisz się |
wychylicie się |
|||
| 3 os. |
wychyli się |
wychylą się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłem się +(e)m się wychylił |
wychyliłam się +(e)m się wychyliła |
wychyliłom się +(e)m się wychyliło |
wychyliliśmy się +(e)śmy się wychylili |
wychyliłyśmy się +(e)śmy się wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłeś się +(e)ś się wychylił |
wychyliłaś się +(e)ś się wychyliła |
wychyliłoś się +(e)ś się wychyliło |
wychyliliście się +(e)ście się wychylili |
wychyliłyście się +(e)ście się wychyliły |
| 3 os. |
wychylił się |
wychyliła się |
wychyliło się |
wychylili się |
wychyliły się |
bezosobnik: wychylono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wychylmy się |
|
| 2 os. |
wychyl się |
wychylcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wychyliłbym się bym się wychylił |
wychyliłabym się bym się wychyliła |
wychyliłobym się bym się wychyliło |
wychylilibyśmy się byśmy się wychylili |
wychyliłybyśmy się byśmy się wychyliły |
| 2 os. |
wychyliłbyś się byś się wychylił |
wychyliłabyś się byś się wychyliła |
wychyliłobyś się byś się wychyliło |
wychylilibyście się byście się wychylili |
wychyliłybyście się byście się wychyliły |
| 3 os. |
wychyliłby się by się wychylił |
wychyliłaby się by się wychyliła |
wychyliłoby się by się wychyliło |
wychyliliby się by się wychylili |
wychyliłyby się by się wychyliły |
bezosobnik: wychylono by się
bezokolicznik: wychylić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
wychyliwszy się
gerundium: wychylenie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wychylenie się |
wychylenia się |
| D. | wychylenia się |
wychyleń się |
| C. | wychyleniu się |
wychyleniom się |
| B. | wychylenie się |
wychylenia się |
| N. | wychyleniem się |
wychyleniami się |
| Ms. | wychyleniu się |
wychyleniach się |
| W. | wychylenie się |
wychylenia się |
odpowiednik aspektowy: wychylać się
Składnia
| Rzosobowy | + | wychylić się | + |
|