UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przekaźnik

Chronologizacja

XVII-XVIII w., SJPXVII
Na podstawie indeksu haseł

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przekaźnik
przekaźniki
D. przekaźnika
przekaźników
C. przekaźnikowi
przekaźnikom
B. przekaźnik
przekaźniki
N. przekaźnikiem
przekaźnikami
Ms. przekaźniku
przekaźnikach
W. przekaźniku
przekaźniki

Pochodzenie

Zob. kazać

1. telefoniczny

Definicja

urządzenie, które służy do odbierania, przetwarzania i przekazywania jakichś danych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Środki masowego przekazu

Relacje znaczeniowe

synonimy:  medium
hiperonimy:  urządzenie

Połączenia

  • przekaźnik elektromagnetyczny, elektroniczny; komórkowy, telewizyjny
  • przekaźnik energii, sygnału; sieci (komórkowej), telefonii
  • budowa, maszt, sieć; funkcja, rola przekaźnika
  • przekaźnik działa

Cytaty

Pojazd miał mieć napęd hydrostatyczny, czyli taki, w którym nie ma mechanicznego powiązania silnika napędowego z kołami, a przekaźnikiem energii jest płynący w układzie napędowym pod ciśnieniem olej hydrauliczny.

źródło: NKJP: Łazik politechniczny, Dziennik Polski, 2008-09-19

Brak przekaźnika telewizyjnego w gminie Stryszów powoduje, że dobrej jakości sygnał telewizyjny nie dociera do przeważającej części gminy.

źródło: NKJP: W Stryszowie - bez odbioru, Dziennik Polski, 2000-12-28

Ciekawym przykładem jest Turbacz, gdzie koło schroniska jedna z sieci ustawiła swój przekaźnik, ale inna konkurencyjna ma bardzo słaby zasięg i czasami przełącza się na słowackiego partnera w roamingu.

źródło: NKJP: (RAP): Czy wiesz że.., Gazeta Krakowska, 2004-11-02

Krzywki, bębny zderzakowe itp. umieszczone na wale sterującym są jedynie źródłem nadawania za pośrednictwem łączników drogowych sygnałów sterujących do odpowiednich przekaźników, które uruchamiają (lub zatrzymują) zespół roboczy, np. w tokarkach wielonożowych.

źródło: NKJP: Jan Kosmol: Automatyzacja obrabiarek i obróbki skrawaniem, 1995

Składnia

bez ograniczeń + przekaźnik +
(CZEGO)
bez ograniczeń + przekaźnik +
(JAKI)

2. tradycji

Definicja

coś, co służy do przekazywania, upowszechniania określonych treści

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  nośnik

Połączenia

  • przekaźnik informacji, treści
  • funkcja, rola przekaźnika

Cytaty

Zmiany nie ominęły języka. Jaskrawym ich przykładem jest język mediów - podstawowego przekaźnika informacji.

źródło: NKJP: Język odarty z etykiety, Dziennik Polski, 1999-10-11

Obrazy i rzeźby mogą być przekaźnikami ludowych tradycji.

źródło: NKJP: Jerzy Waksmański: Spod jurajskich skał, Dziennik Zachodni, 2002-08-30

Literatura ma wiązać ludzi, ma być przekaźnikiem treści duchowych, wspólnych dla jakiejś zbiorowości.

źródło: NKJP: Włodzimierz Jurasz: Najlepiej czułbym się w romantyzmie, Gazeta Krakowska, 2005-03-12

Język jest przekaźnikiem – medium w relacjach państwo – społeczeństwo, ale z drugiej strony to m.in. państwo kieruje jego aktywnością w pewnych strefach [...].

źródło: NKJP: Polszczyzna przetrwa, Dziennik Polski, 2002-09-23

Składnia

bez ograniczeń + przekaźnik +
(CZEGO)

3. w komórkach

Definicja

fizjol. 
substancja, która przekazuje różne stany między komórkami organizmu, oddziałuje na nie lub pośredniczy w przekazywaniu informacji wewnątrz jednej komórki

Noty o użyciu

Wyraz używany jako składnik terminów fizjologicznych, np. przekaźnik pierwotny, przekaźnik wtórny.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego części ciała, elementy i substancje składowe

Relacje znaczeniowe

synonimy:  mediator
hiperonimy:  substancja

Połączenia

  • przekaźnik chemiczny, nerwowy
  • przekaźnik informacji (genetycznej)

Cytaty

Przekaźnikiem działania estrogenów w wywoływaniu dodatniego sprzężenia zwrotnego może być noradrenalina [...].

źródło: NKJP: Marek Pawlikowski: Leczenie hormonami i pochodnymi hormonów, 1988

Wapń w formie jonowej jest istotnym wewnątrzkomórkowym przekaźnikiem informacji, odpowiedzialnym za aktywację i dezaktywację wielu procesów zachodzących w żywej komórce, m.in. reguluje skurcz mięśni, uczestniczy w zapłodnieniu, cyklu komórkowym, ekspresji genów, transporcie pęcherzykowym [...].

źródło: NKJP: Dorota Cwynar: Identyfikacja jonów wapnia w hemocytach - komórkach krwi owadów, Wszechświat, 2007-04-01

Dobry nastrój zależy od wysokiego poziomu przekaźnika nerwowego - serotoniny, która w ciemności zamieniana jest w melatoninę [...].

źródło: NKJP: Bronisław Cymborowski: Smutek pochmurnego dnia, Wiedza i Życie, 1996

Substancjami zmieniającymi receptory są przekaźniki nerwowe biorące udział w przekazywaniu informacji z neuronu do neuronu, przy czym obce substancje mogą czasami zadziałać tak, jak naturalny przekaźnik.

źródło: NKJP: Jerzy Vetulani: O nałogach bez emocji, Wiedza i Życie, 1996

Składnia

bez ograniczeń + przekaźnik +
(CZEGO)
Data ostatniej modyfikacji: 28.11.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json