UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

fakt I

II

rzeczownik

Chronologizacja

1843, Bańk

Pochodzenie

łac. factum 'zrobione, dokonane; czyn, przedsięwzięcie, dzieło, dokonanie'

1. historyczny

Definicja

to, co zaszło lub zachodzi w rzeczywistości

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wydarzenie

Połączenia

  • bezsprzeczny, niezaprzeczalny, obiektywny; konkretny; oczywisty; znamienny, znany; najważniejszy; suchy; następujący, powyższy fakt; fakt historyczny, naukowy; społeczny; dotyczący czegoś; związany z kimś/czymś
  • fakt istnienia, zaistnienia; posiadania; występowania; przestępstwa
  • fakt i wydarzenie, fakt i zdarzenie; fakt i ciekawostka, fakt i wiadomość
  • potwierdzenie; świadomość; konsekwencja; ocena; wymowa faktu
  • zadowolony z faktu
  • oparty na faktach
  • fakt przemawia; cieszy, dziwi, niepokoi, zastanawia; komplikuje, utrudnia; spowodował; wywołał coś; przeczy czemuś; świadczy o czymś
  • ujawnić; odnotować, stwierdzić/stwierdzać, ustalić; zgłosić; uwzględnić/uwzględniać; wskazywać; ignorować, pominąć/pomijać, ukryć; podkreślić/podkreślać; upamiętniać; uświadomić; tłumaczyć, wyjaśniać, wytłumaczyć; interpretować; przedstawić; wykorzystać/wykorzystywać; stwarzać fakt
  • stać się faktem
  • wynikać z faktu

Cytaty

Wysokie bezrobocie jest faktem niezaprzeczalnym, ale wynika ono nie tylko z deficytu miejsc pracy.

źródło: NKJP: Joanna Podgórska: Nie robim, bo się narobim, Polityka, nr 2451, 2004-05-08

Wmurowana w 1969 w ścianę bramy tablica upamiętnia fakt osadzenia tu 11 września 1863 za przemyt broni dla polskich powstańców Wojciecha Kętrzyńskiego, znanego krzewiciela polskości na Mazurach i Warmii, historyka, publicystę i długoletniego dyrektora Zakładu Naukowego im. Ossolińskich we Lwowie.

źródło: NKJP: Jan Bałdowski: Warmia, Mazury, Suwalszczyzna, 1997

Bez trudu pokojarzyłam pewne fakty. Spotkał ją dwa lata temu na zjeździe klasowym. Nie widzieli się prawie dwadzieścia lat. No i stare uczucie rozgorzało na powrót.

źródło: NKJP: Jan Grzegorczyk: Chaszcze, 2009

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. fakt
fakty
D. faktu
faktów
C. faktowi
faktom
B. fakt
fakty
N. faktem
faktami
Ms. fakcie
faktach
W. fakcie
fakty

Składnia

bez ograniczeń + fakt +
CZEGO
bez ograniczeń + fakt +
JAKI

Informacja normatywna

Uznawane za niepoprawne: fakty zdarzyły się. Uznawane za niepoprawne w połączeniu: fakt autentyczny.

2. oczywisty

Definicja

opinia uznana przez mówiącego za oczywistą

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

Oczywisty jest fakt, że weekendowy kurs nie odmieni całego życia i bardziej ma on formę edukacji psychologicznej niż psychoterapii.

źródło: NKJP: Małgorzata Sosnowska: Porażka nie musi być ciosem, a przyznanie się do niej - upokorzeniem, Cosmopolitan nr 03, 2000

– Dobrze się nam idzie we dwóch. To fakt. Nawet nie znudziliśmy się sobą nawzajem.

źródło: NKJP: Marek Kamiński, Wojciech Moskal, Sławomir Swerpel: Nie tylko biegun, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. fakt
fakty
D. faktu
faktów
C. faktowi
faktom
B. fakt
fakty
N. faktem
faktami
Ms. fakcie
faktach
W. fakcie
fakty

Inne uwagi

Zwykle lp

Frazeologizmy

fakt dokonany
fakt faktem
fakt prasowy
fakt medialny
ktoś postawił przed faktem dokonanym kogoś
ktoś stawia przed faktem dokonanym kogoś
ktoś uprzedza fakty
ktoś uprzedził fakty
literatura faktu
po fakcie
Data ostatniej modyfikacji: 13.05.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json