UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

określenie

Chronologizacja

XVI w., SPXVI

Pochodzenie

Zob. kreślić

1. nazwa

Definicja

wyraz lub wyrażenie nazywające lub charakteryzujące coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  nazwa

Połączenia

  • dodatkowe, nowe, obcojęzyczne; fachowe, precyzyjne; niejasne, nieprecyzyjne, ogólne, szczególne określenie; dosadne, mocne, obraźliwe, pogardliwe, poniżające, soczyste określenie; niektóre, pewne, różne określenia
  • wiele określeń
  • definicje i określenia, nazwy i określenia, pojęcia i określenia
  • rodzaj, typ; znaczenie określeń
  • określenia oznaczają
  • unikać, użyć / używać określenia / określeń
  • stosować określenia
  • posługiwać się jakimiś określeniami

Cytaty

Pułkownik nie chciał, by padło konfidencjonalne określenie „informator”.

źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Czerwony byk, 2007

W poprawce nr 1 do art. 3 pkt 3 Senat proponuje, aby przez użyte w ustawie określenie ˝wycieczka˝ rozumieć rodzaj imprezy turystycznej, której program obejmuje zmianę miejsca pobytu jej uczestników, a nie, jak uchwalił Sejm, także usługę przewodnika turystycznego lub pilota wycieczek.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 29.08.1997

Dyskusyjne określenie ˝władza rodzicielska˝ zostaje w niektórych tylko przepisach zastąpione terminem ˝piecza˝, co powoduje, iż w jednolitym tekście kodeksu rodzinnego funkcjonowałyby oba terminy.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 17.01.1996

Alergiczne kontaktowe zapalenie skóry stanowiło 87,7 proc. wszystkich zawodowych dermatoz (dermatozy zawodowe to medyczne określenie na choroby skóry powodowane przez pracę).

źródło: NKJP: Beata Kręcisz, Marta Kieć-Świerczyńska: Zagrożenia dermatologiczne wywołane środowiskiem pracy, Praca i Zdrowie, 2007-04-06

Z codziennego słownika zniknęły takie określenia, jak: patriotyzm, honor, bezinteresowność.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 30.08.1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. określenie
określenia
D. określenia
określeń
C. określeniu
określeniom
B. określenie
określenia
N. określeniem
określeniami
Ms. określeniu
określeniach
W. określenie
określenia

2. w gramatyce

Definicja

jęz. 
wyraz lub grupa wyrazów określająca w zdaniu inny wyraz

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język

Połączenia

  • określenie atrybutywne, przymiotnikowe...
  • określenie czasownika, rzeczownika...

Cytaty

[...] określenie mistrza - sztuczny, używane w wyrażeniu sztuczny w rzemiośle [...]. Takie użycie przymiotnika sztuczny było wyjątkowe w polszczyźnie, gdyż najczęściej występował on (i występuje) jako określenie rzeczowników nieosobowych.

źródło: NKJP: Ewa Młynarczyk: Zawodowość jako podstawowa kategoria wartościowania osób w siedemnastowiecznych statutach cechów krakowskich, Studia Paedagogica I, 2008

Pod względem składniowym duży zbiór stanowią deskrypcje mające postać grupy nominalnej, złożonej z rzeczownika jako ośrodka tej grupy i określenia przymiotnikowego jako formy akomodowanej (np. Częstochowska Pani, Dziewica Zwycięska, Najświętsza Królowa, Opiekuńcza Matka i wiele innych, podobnych).

źródło: NKJP: Katarzyna Skowronek: Funkcje tytułów Maryi, Matki Bożej w listach pasterskich Konferencji Episkopatu Polski (1945-2005), 2008

Oto prosty, przydatny w pracy dydaktycznej, rejestr czasowników (razem z ich określeniami) wyrażających etapowe narastanie prędkości pociągu (podkr. Z. L.): LOKOMOTYWA 1 a „RUSZYŁA” „powoli - jak żółw - ociężale”, „ospale” [...].

źródło: NKJP: Zbigniew Lisowski: Poznawanie poezji: interpretacje, 2008

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. określenie
określenia
D. określenia
określeń
C. określeniu
określeniom
B. określenie
określenia
N. określeniem
określeniami
Ms. określeniu
określeniach
W. określenie
określenia
Data ostatniej modyfikacji: 11.12.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json