Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: n2
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | jezioro |
jeziora |
|
| D. | jeziora |
jezior |
|
| C. | jezioru |
jeziorom |
|
| B. | jezioro |
jeziora |
|
| N. | jeziorem |
jeziorami |
|
| Ms. | jeziorze |
jeziorach |
|
| W. | jezioro |
jeziora |
Pochodzenie
psł. *ezero
1. woda
Definicja
Noty o użyciu
Używane w nazwach własnych i wówczas pisane wielką literą, np. Wielkie Jezioro Cekcyńskie, Jezioro Bodeńskie, Jezioro Turawskie.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia zbiorniki wodne
Połączenia
- najgłębsze, ogromne, rozległe; błękitne, zielone; czyste; spokojne; pobliskie; leśne, podziemne; słone; naturalne, sztuczne; bezodpływowe; zarastające; zamarznięte; nowe; święte jezioro; jezioro zaporowe; malownicze, piękne; duże, głębokie, małe, mniejsze, niewielkie, płytkie, większe; okoliczne; górskie, mazurskie, polskie; liczne; śródleśne jeziora; jeziora rynnowe; polodowcowe
- jeziora świata; Europy, Polski, jakiejś strefy; jakiegoś pojezierza
- jezioro w jakiejś miejscowości; jeziora we mgle
- jeziora i morze; jeziora i kanały; jeziora i zbiorniki wodne; jeziora i bagna; jeziora i łąki; jeziora i wzgórza; rzeki i jeziora, stawy i jeziora; góry i jeziora, lasy i jeziora, pola i jeziora
- brzeg, kraniec, poziom, środek; druga strona, linia brzegowa, powierzchnia, tafla, toń; dno wybrzeże; półwysep; plaża; zatoka, zlewnia; krajobraz; typ; głębokość, wielkość; obszar, rejon; okolica; otoczenie, usytuowanie; fale, wody; osady; ziemie jeziora; rezerwat; ciąg, kompleks, region, szereg, szlak jakichś; grupa; granica; lustra; misy jezior
- trasa; tereny wokół jeziora; droga do jeziora
- widok na jezioro; wycieczka nad jeziora
- pomost; dom, domek, ośrodek wypoczynkowy; przystań; miasto, wieś; kąpielisko nad jeziorem; przesmyk między jeziorami
- lód; wyspa na jeziorze; kąpiel; ryby w jeziorze
- jezioro powstało; gdzieś leży
- przepłynąć; badać; osuszyć jezioro; połączenie; zasilanie jezior
- coś wypływa z jeziora
- schodzić ku jezioru
- wypłynąć na jezioro; iść, pójść; jechać, pojechać nad jezioro; przepływać przez jezioro
- mieszkać nad jeziorem
- pływać po jeziorze
Cytaty
|
Latem chodziliśmy razem nad jezioro, pływaliśmy kajakiem i opowiadaliśmy sobie filmy. źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Bóg zapłacz!, 2000 |
|
|
Leciał z rozrzuconymi ramionami, dopiero na ułamek sekundy przed zetknięciem się z wodą złożył je, wszedł w jezioro łukiem, bez bryzgów, przemknął gładko nad dnem i wynurzył się kilka metrów od brzegu. źródło: NKJP: Aleksander Minkowski: Szaleństwo majki Skowron, 1972 |
|
|
Największe jeziora Warmii i Mazur oraz niektóre jeziora Suwalszczyzny, połączone kanałami, tworzą rozgałęzione i ciekawe pod względem turystycznym szlaki żeglugowe, po których w sezonie letnim odbywają się regularne rejsy statków wycieczkowych. źródło: NKJP: Jan Bałdowski: Warmia, Mazury, Suwalszczyzna, 1996 |
|
|
[...] na dnie jezior leży mnóstwo ciekawych rzeczy, kawałki samolotów, amunicja z II wojny światowej, zatopione jachty i żaglówki. źródło: NKJP: Magda Karpińska: Tak, słucham..., Metropol, nr 16/03, 2001 |
|
|
Bywa też, że malcy wybierają się na łyżwy na zamarznięte rzeki, jeziora i inne zbiorniki wodne, których w naszym powiecie nie brakuje. źródło: NKJP: Anna Maria Janowska: W ferie młodzież czasem się nudzi..., Gazeta Tczewska, 2008-01-17 |
2. dużo czegoś
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | morze |
Cytaty
|
Wypił jezioro kawy, puścił z dymem plantację tytoniu, schudł prawie kilogram. źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009 |
|
|
Świerszcze wykłócały się na polach, w rozpadlinach stały wielkie jeziora mgły. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Dziura w niebie, 1959 |
|
|
W ciągu ostatnich trzech lat zidentyfikowaliśmy zaledwie dwadzieścia siedem mistrzowskich talentów. Dwudziestu siedmiu błękitnych w całym jeziorze czerni! Przyznacie sami, że to znikomy ułamek! źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Naznaczeni błękitem, 2005 |