UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

nieobliczalny

Chronologizacja

SJPWar: (inne znaczenie), SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. liczyć

1.a o ludziach

Definicja

taki, którego działań nie można się z wyprzedzeniem domyślić i mówiący przypuszcza, że może zrobić coś złego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

sprzeczne:  obliczalny

Połączenia

  • nieobliczalny człowiek, przeciwnik, rywal, zawodnik; zespół; nieobliczalna drużyna, ekipa
  • brutalny i nieobliczalny, groźny i nieobliczalny, młody i nieobliczalny
  • wyjątkowo nieobliczalny

Cytaty

Jestem pod wrażeniem gry Stali, to młoda i nieobliczalna, ale czyniąca systematyczne postępy drużyna.

źródło: NKJP: /PISZ/: Sensacja na włosku, Echo Dnia, 2006-03-06

Młody, sympatyczny, wybitnie inteligentny schizofrenik miał nawrót choroby. Tej [...] choroby, która z prawdziwego artysty uczynić może człowieka nieobliczalnego.

źródło: NKJP: Adam Strączek: Wyznanie lekarza-łapownika, 1995

Demoniczne występy sprawiły, że Reznora okrzyknięto najbardziej charyzmatyczną i nieobliczalną postacią sceny alternatywnej.

źródło: NKJP: Grzegorz Brzozowicz, Filip Łobodziński: Sto płyt, które wstrząsnęły światem: kronnika czasów popkultury, 2000

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalna
D. nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnej
C. nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnej
B. nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalną
N. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalną
Ms. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnej
W. nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. nieobliczalni
nieobliczalni
nieobliczalne
nieobliczalne
D. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
C. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
B. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalne
N. nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
Ms. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
W. nieobliczalni
nieobliczalni
nieobliczalne
nieobliczalne

Składnia

bez ograniczeń + nieobliczalny + bez ograniczeń
szyk: neutralny

1.b o działaniach i skutkach

Definicja

taki, którego obecności lub cech nie można się z wyprzedzeniem domyślić, ale mówiący przypuszcza, że mogą być złe

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

sprzeczne:  obliczalny

Połączenia

  • nieobliczalny wybryk; nieobliczalna katastrofa, reakcja; nieobliczalne konsekwencje, następstwa, skutki
  • nieobliczalny w skutkach
  • całkowicie, zupełnie nieobliczalny

Cytaty

Uważam, że taki stan rzeczy grozi nieobliczalnymi, nie do przewidzenia konsekwencjami.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 11. posiedzenia Senatu RP w dniu 6 marca 2002

Nieustanna i czujna obecność strażnika udaremniała zawczasu kradzież czy nieobliczalny wybryk.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Opowiadania i donosy 1980-1989, 1995

[...] Amerykanie postanowili uniknąć krwawego szturmu Bagdadu i rozpadu Iraku. Obawiali się, że doprowadziłoby to do nieobliczalnego w skutkach zakłócenia równowagi w całym regionie.

źródło: NKJP: Piotr Paziński: A żyją blisko i razem, Gazeta Wyborcza, 1994-03-05/1994-03-06

Gust bywa też kapryśny i całkowicie nieobliczalny – odrzuca uznane arcydzieła, by zachwycić się czymś powszechnie deprecjonowanym [...].

źródło: NKJP: Kinga Dunin: Czytając Polskę - literatura polska po 1989 roku wobec dylematów nowoczesności, 2004

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalna
D. nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnej
C. nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnej
B. nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalną
N. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalną
Ms. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnej
W. nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. nieobliczalni
nieobliczalni
nieobliczalne
nieobliczalne
D. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
C. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
B. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalne
N. nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
Ms. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
W. nieobliczalni
nieobliczalni
nieobliczalne
nieobliczalne

Składnia

Rz nieżywotny + nieobliczalny + bez ograniczeń
szyk: neutralny

2. wielkość

Definicja

taki, którego nie da się dokładnie obliczyć

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie

Relacje znaczeniowe

sprzeczne:  obliczalny
hiperonimy:  wielki

Połączenia

  • nieobliczalna siła, skala; nieobliczalne straty, szkody

Cytaty

Dalsze odkładanie podjęcia tego tematu może przynieść w najbliższych latach nieobliczalne straty dla Polski.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 09.01.1997

Przykład wschodnich Niemiec wskazuje, że prawdziwa reforma gospodarcza pociągnęłaby za sobą bezrobocie o nieobliczalnej skali.

źródło: NKJP: David Roche: Partnerstwo z mitów, Gazeta Wyborcza, 1994-01-25

Decyzja organów nadzoru budowlanego doprowadziła do sytuacji [...] grożącej powstaniem nieobliczalnej szkody dla gospodarki narodowej [...].

źródło: NKJP: Sytuacja patowa, Dziennik Polski, 1998-07-16

[...] J. wpadł od razu na diaboliczny pomysł [...] dający mu nieobliczalną siłę uderzeniową.

źródło: NKJP: Roman Bratny: Pamiętnik moich książek, 1985

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalna
D. nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalnej
C. nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnemu
nieobliczalnej
B. nieobliczalnego
nieobliczalnego
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalną
N. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalną
Ms. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnej
W. nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalny
nieobliczalne
nieobliczalna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. nieobliczalni
nieobliczalni
nieobliczalne
nieobliczalne
D. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
C. nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
nieobliczalnym
B. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalne
N. nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
nieobliczalnymi
Ms. nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
nieobliczalnych
W. nieobliczalni
nieobliczalni
nieobliczalne
nieobliczalne

Składnia

Rz nieżywotny + nieobliczalny + bez ograniczeń
szyk: neutralny
Data ostatniej modyfikacji: 16.01.2010
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json