UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

tępić się

Chronologizacja

1471, SStp

Pochodzenie

Zob. tępić, tępy

1. o nożu

Definicja

przestawać mieć ostre krawędzie lub zakończenie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Relacje znaczeniowe

synonimy:  stępiać się

Połączenia

  • brzytwa, nóż, ostrze czegoś, siekiera tępi się
  • tępić się na kamieniu

Cytaty

Ostrze tępiło się, klepać trzeba było kosę raz po raz, ale i to na nic się zdało.

źródło: NKJP: Marian Pilot: Na odchodnym, 2002

Transporter wykonany jest z dobrej stali - przy próbie montowania gwintów w drzwiach tępiły się wiertła...

źródło: NKJP: Monika Kaczyńska: Blisko Poznania, Gazeta Poznańska, 2004-04-29

Zażądał, by jeszcze raz oczyścić lód, bo tępią się łyżwy.

źródło: NKJP: Tępią się łyżwy, Dziennik Polski - Nowy Sącz, 2001-02-09

Walcząc z pojedynczymi wadami, a nie rozumiejąc ich głębszych przyczyn, zużywamy dużo energii, osiągając marne rezultaty. Przypominamy człowieka piłującego drzewo, który w miarę tępienia się piły, zwiększa wysiłek.

źródło: NKJP: Antoni Skowroński: Podróż do siebie, Głos Ojca Pio, 2004-08

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. tępię się
tępimy się
2 os. tępisz się
tępicie się
3 os. tępi się
tępią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. tępiłem się
+(e)m się tępił
tępiłam się
+(e)m się tępiła
tępiłom się
+(e)m się tępiło
tępiliśmy się
+(e)śmy się tępili
tępiłyśmy się
+(e)śmy się tępiły
2 os. tępiłeś się
+(e)ś się tępił
tępiłaś się
+(e)ś się tępiła
tępiłoś się
+(e)ś się tępiło
tępiliście się
+(e)ście się tępili
tępiłyście się
+(e)ście się tępiły
3 os. tępił się
tępiła się
tępiło się
tępili się
tępiły się

bezosobnik: tępiono się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się tępił
będę się tępić
będę się tępiła
będę się tępić
będę się tępiło
będę się tępić
będziemy się tępili
będziemy się tępić
będziemy się tępiły
będziemy się tępić
2 os. będziesz się tępił
będziesz się tępić
będziesz się tępiła
będziesz się tępić
będziesz się tępiło
będziesz się tępić
będziecie się tępili
będziecie się tępić
będziecie się tępiły
będziecie się tępić
3 os. będzie się tępił
będzie się tępić
będzie się tępiła
będzie się tępić
będzie się tępiło
będzie się tępić
będą się tępili
będą się tępić
będą się tępiły
będą się tępić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. tępmy się
2 os. tęp się
tępcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. tępiłbym się
bym się tępił
tępiłabym się
bym się tępiła
tępiłobym się
bym się tępiło
tępilibyśmy się
byśmy się tępili
tępiłybyśmy się
byśmy się tępiły
2 os. tępiłbyś się
byś się tępił
tępiłabyś się
byś się tępiła
tępiłobyś się
byś się tępiło
tępilibyście się
byście się tępili
tępiłybyście się
byście się tępiły
3 os. tępiłby się
by się tępił
tępiłaby się
by się tępiła
tępiłoby się
by się tępiło
tępiliby się
by się tępili
tępiłyby się
by się tępiły

bezosobnik: tępiono by się

bezokolicznik: tępić się

imiesłów przysłówkowy współczesny: tępiąc się

gerundium: tępienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. tępienie się
tępienia się
D. tępienia się
tępień się
C. tępieniu się
tępieniom się
B. tępienie się
tępienia się
N. tępieniem się
tępieniami się
Ms. tępieniu się
tępieniach się
W. tępienie się
tępienia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: tępiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. tępiący się
tępiący się
tępiący się
tępiące się
tępiąca się
D. tępiącego się
tępiącego się
tępiącego się
tępiącego się
tępiącej się
C. tępiącemu się
tępiącemu się
tępiącemu się
tępiącemu się
tępiącej się
B. tępiącego się
tępiącego się
tępiący się
tępiące się
tępiącą się
N. tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącą się
Ms. tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. tępiący się
tępiący się
tępiące się
tępiące się
D. tępiących się
tępiących się
tępiących się
tępiących się
C. tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
B. tępiących się
tępiących się
tępiących się
tępiące się
N. tępiącymi się
tępiącymi się
tępiącymi się
tępiącymi się
Ms. tępiących się
tępiących się
tępiących się
tępiących się

odpowiednik aspektowy: stępić się

Składnia

Rznieżywotny + tępić się + bez ograniczeń

2. o przeciwnikach

Definicja

starać się pozbawić siebie nawzajem życia lub znaczenia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Połączenia

  • przeciwnicy, wrogowie tępią się
  • tępić się nawzajem, wzajemnie

Cytaty

Szlachta tolerowała odmienność religijną tamtych regionów. Ot, taki plus demokracji szlacheckiej, że gdy na zachodzie tępiono się z powodu wiary, u nas z powodu wiary nic się nie działo.

źródło: NKJP: Co myślicie o rasizmie?, www.forumowisko.pl, 2005-08-07

Ludzie mają być tolerancyjni względem siebie, a nie tępić się nawzajem!

źródło: NKJP: Wzajemna nienawiść między subkulturami, www.forumowisko.pl, 2006-04-24

[...] tępienie się wzajemne widzieliśmy w Bośni, a zwłaszcza w Kosowie, a to, co się dzieje obecnie w Czeczenii, nie jest niczym innym jak Holocaustem dokonywanym na małym, dzielnym narodzie, który pragnie tylko jednego - niepodległości.

źródło: NKJP: „Nauczanie Holocaustu”, Polityka, 2000, nr 2234

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. tępię się
tępimy się
2 os. tępisz się
tępicie się
3 os. tępi się
tępią się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. tępiłem się
+(e)m się tępił
tępiłam się
+(e)m się tępiła
tępiłom się
+(e)m się tępiło
tępiliśmy się
+(e)śmy się tępili
tępiłyśmy się
+(e)śmy się tępiły
2 os. tępiłeś się
+(e)ś się tępił
tępiłaś się
+(e)ś się tępiła
tępiłoś się
+(e)ś się tępiło
tępiliście się
+(e)ście się tępili
tępiłyście się
+(e)ście się tępiły
3 os. tępił się
tępiła się
tępiło się
tępili się
tępiły się

bezosobnik: tępiono się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się tępił
będę się tępić
będę się tępiła
będę się tępić
będę się tępiło
będę się tępić
będziemy się tępili
będziemy się tępić
będziemy się tępiły
będziemy się tępić
2 os. będziesz się tępił
będziesz się tępić
będziesz się tępiła
będziesz się tępić
będziesz się tępiło
będziesz się tępić
będziecie się tępili
będziecie się tępić
będziecie się tępiły
będziecie się tępić
3 os. będzie się tępił
będzie się tępić
będzie się tępiła
będzie się tępić
będzie się tępiło
będzie się tępić
będą się tępili
będą się tępić
będą się tępiły
będą się tępić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. tępmy się
2 os. tęp się
tępcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. tępiłbym się
bym się tępił
tępiłabym się
bym się tępiła
tępiłobym się
bym się tępiło
tępilibyśmy się
byśmy się tępili
tępiłybyśmy się
byśmy się tępiły
2 os. tępiłbyś się
byś się tępił
tępiłabyś się
byś się tępiła
tępiłobyś się
byś się tępiło
tępilibyście się
byście się tępili
tępiłybyście się
byście się tępiły
3 os. tępiłby się
by się tępił
tępiłaby się
by się tępiła
tępiłoby się
by się tępiło
tępiliby się
by się tępili
tępiłyby się
by się tępiły

bezosobnik: tępiono by się

bezokolicznik: tępić się

imiesłów przysłówkowy współczesny: tępiąc się

gerundium: tępienie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. tępienie się
tępienia się
D. tępienia się
tępień się
C. tępieniu się
tępieniom się
B. tępienie się
tępienia się
N. tępieniem się
tępieniami się
Ms. tępieniu się
tępieniach się
W. tępienie się
tępienia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: tępiący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. tępiący się
tępiący się
tępiący się
tępiące się
tępiąca się
D. tępiącego się
tępiącego się
tępiącego się
tępiącego się
tępiącej się
C. tępiącemu się
tępiącemu się
tępiącemu się
tępiącemu się
tępiącej się
B. tępiącego się
tępiącego się
tępiący się
tępiące się
tępiącą się
N. tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącą się
Ms. tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. tępiący się
tępiący się
tępiące się
tępiące się
D. tępiących się
tępiących się
tępiących się
tępiących się
C. tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
tępiącym się
B. tępiących się
tępiących się
tępiących się
tępiące się
N. tępiącymi się
tępiącymi się
tępiącymi się
tępiącymi się
Ms. tępiących się
tępiących się
tępiących się
tępiących się

odpowiednik aspektowy: wytępić się

Składnia

Rzosobowy;pl + tępić się + bez ograniczeń
Data ostatniej modyfikacji: 24.06.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json