UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dziś I

II

dzisiaj I

przysłówek

Chronologizacja

XIV w., Bor
1 połowa XV w., Bańk

Odmiana

część mowy: przysłówek

Pochodzenie

psł. *dьnьsь / * dьnь sь 'w dniu bieżącym, dziś'

1. danego dnia

Definicja

w dniu, w którym się o tym mówi

Warianty

  • dzisiaj I

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Połączenia

  • dziś rano, wieczór
  • dziś w nocy, z rana
  • dziś i jutro; wczoraj i dziś
  • jeszcze dziś, już dziś

Cytaty

Zamknął sklep, ale pilnie patrzy na zegarek, bo mieli jeszcze dziś dowieźć masło [...].

źródło: NKJP: Krystyna Kofta, Wióry, 1980

Dziś wieczór obiad z U. Chciałbym, żeby ta rozmowa trwała całą noc i wszystko chciałbym zapamiętać.

źródło: NKJP: Czesław Miłosz: Abecadło Miłosza, 1997

[...] dziś rano w specjalistycznej klinice Archeo dokonano zabiegu naturalizacji, pomagając tym stworzeniom odnaleźć się w naszym społeczeństwie.

źródło: NKJP: Juliusz Machulski, Seksmisja, 1983

Dziś od godziny 9 uczniowie piszą przez pięć godzin wypracowanie z języka polskiego, a jutro - także pisemnie - zdają wybrany przedmiot dodatkowy.

źródło: NKJP: (CG): Ostatni taki egzamin, Gazeta Wrocławska, 2001-05-04

Tata dziś nie przyjechał. Wczoraj dzwonił do mamy do biura, że źle się czuje i dziś całą niedzielę przeleży w swoim mieszkaniu.

źródło: NKJP: Stanisław Kowalewski, Czarne okna, 1961

Składnia

Cz + dziś + bez ograniczeń

2. obecnie

Definicja

w czasie współczesnym sytuacji, w której się mówi

Warianty

  • dzisiaj I

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

Połączenia

  • dziś i jutro, wczoraj i dziś

Cytaty

Zamek stał się źródłem budulca, a o skali dewastacji świadczy fakt, że zbankrutowały wówczas lokalne cegielnie. [...] Dziś mieści się tu muzeum z działem archeologicznym, etnograficznym i historycznym.

źródło: NKJP: Joanna Podgórska: Schowek na głowę, Polityka, 2006-07-01

Przekonanie, że żyjemy dziś w przerażającej epoce moralnego i materialnego rozkładu, [...], jest dość powszechne wśród myślących i wrażliwych ludzi.

źródło: NKJP: Krzysztof Szymborski: Nie martwmy się, było gorzej, Gazeta Wyborcza, 1998-06-05

Dziś podpalają pomniki, a jutro - być może - będą podpalać domy.

źródło: NKJP:Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 25.03.1994

Deep Purple w muzyce jest dziś dla młodzieży tym, czym Żeromski w literaturze. Kto dzisiaj czyta Żeromskiego?

źródło: NKJP: Marek Joachim Sawicki: Co po H-H – replika, Esensja, 2005-10

Składnia

Cz + dziś + bez ograniczeń

Frazeologizmy

dziś tu, jutro tam
nie dziś, to jutro
Data ostatniej modyfikacji: 13.05.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json