Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. kpić, kiep
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wykręcić się, wywinąć się |
Połączenia
- wykpić się grzywną, łapówką, żartem
- wykpić się od kary, od mandatu, od odpowiedzialności, od przykrego obowiązku
- wykpić się z jakiejś przygody, z wypłaty odszkodowania, z opresji
Cytaty
|
Polityk, który pod wpływem alkoholu [...] potrąca kobietę i pozostawia ją krwawiącą na drodze, nie może wykpić się grzywną. źródło: NKJP: Piotr Cegielski: Nowy szef fińskiej dyplomacji, Gazeta Wyborcza, 1993-05-06 |
|
|
On tu leży sobie wygodnie na poduszkach, szczęśliwy, że tanim kosztem wykpił się z opresji, a tam nad kopalnią zawisło straszliwe niebezpieczeństwo. źródło: NKJP: Edmund Niziurski: Księga urwisów, 1954 |
|
|
Trzeba mieć ogromne szczęście, by wykpić się z takiej przygody lekkim pogryzieniem i utratą palca. źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Róża Selerbergu, 2006 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wykpię się |
wykpimy się |
|||
| 2 os. |
wykpisz się |
wykpicie się |
|||
| 3 os. |
wykpi się |
wykpią się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wykpiłem się +(e)m się wykpił |
wykpiłam się +(e)m się wykpiła |
wykpiłom się +(e)m się wykpiło |
wykpiliśmy się +(e)śmy się wykpili |
wykpiłyśmy się +(e)śmy się wykpiły |
| 2 os. |
wykpiłeś się +(e)ś się wykpił |
wykpiłaś się +(e)ś się wykpiła |
wykpiłoś się +(e)ś się wykpiło |
wykpiliście się +(e)ście się wykpili |
wykpiłyście się +(e)ście się wykpiły |
| 3 os. |
wykpił się |
wykpiła się |
wykpiło się |
wykpili się |
wykpiły się |
bezosobnik: wykpiono się
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wykpijmy się |
|
| 2 os. |
wykpij się |
wykpijcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wykpiłbym się bym się wykpił |
wykpiłabym się bym się wykpiła |
wykpiłobym się bym się wykpiło |
wykpilibyśmy się byśmy się wykpili |
wykpiłybyśmy się byśmy się wykpiły |
| 2 os. |
wykpiłbyś się byś się wykpił |
wykpiłabyś się byś się wykpiła |
wykpiłobyś się byś się wykpiło |
wykpilibyście się byście się wykpili |
wykpiłybyście się byście się wykpiły |
| 3 os. |
wykpiłby się by się wykpił |
wykpiłaby się by się wykpiła |
wykpiłoby się by się wykpiło |
wykpiliby się by się wykpili |
wykpiłyby się by się wykpiły |
bezosobnik: wykpiono by się
bezokolicznik: wykpić się
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
wykpiwszy się
gerundium: wykpienie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wykpienie się |
wykpienia się |
| D. | wykpienia się |
wykpień się |
| C. | wykpieniu się |
wykpieniom się |
| B. | wykpienie się |
wykpienia się |
| N. | wykpieniem się |
wykpieniami się |
| Ms. | wykpieniu się |
wykpieniach się |
| W. | wykpienie się |
wykpienia się |
odpowiednik aspektowy: wykpiwać się
Składnia
| Rzosobowy | + | wykpić się | + |
CZYM
|
| Rzosobowy | + | wykpić się | + |
od CZEGO +
(CZYM)
|
| Rzosobowy | + | wykpić się | + |
z CZEGO
|