UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wywinąć się

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywinę się
wywiniemy się
2 os. wywiniesz się
wywiniecie się
3 os. wywinie się
wywiną się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywinąłem się
+(e)m się wywinął
wywinęłam się
+(e)m się wywinęła
wywinęłom się
+(e)m się wywinęło
wywinęliśmy się
+(e)śmy się wywinęli
wywinęłyśmy się
+(e)śmy się wywinęły
2 os. wywinąłeś się
+(e)ś się wywinął
wywinęłaś się
+(e)ś się wywinęła
wywinęłoś się
+(e)ś się wywinęło
wywinęliście się
+(e)ście się wywinęli
wywinęłyście się
+(e)ście się wywinęły
3 os. wywinął się
wywinęła się
wywinęło się
wywinęli się
wywinęły się

bezosobnik: wywinięto się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wywińmy się
2 os. wywiń się
wywińcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wywinąłbym się
bym się wywinął
wywinęłabym się
bym się wywinęła
wywinęłobym się
bym się wywinęło
wywinęlibyśmy się
byśmy się wywinęli
wywinęłybyśmy się
byśmy się wywinęły
2 os. wywinąłbyś się
byś się wywinął
wywinęłabyś się
byś się wywinęła
wywinęłobyś się
byś się wywinęło
wywinęlibyście się
byście się wywinęli
wywinęłybyście się
byście się wywinęły
3 os. wywinąłby się
by się wywinął
wywinęłaby się
by się wywinęła
wywinęłoby się
by się wywinęło
wywinęliby się
by się wywinęli
wywinęłyby się
by się wywinęły

bezosobnik: wywinięto by się

bezokolicznik: wywinąć się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wywinąwszy się

gerundium: wywinięcie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wywinięcie się
wywinięcia się
D. wywinięcia się
wywinięć się
C. wywinięciu się
wywinięciom się
B. wywinięcie się
wywinięcia się
N. wywinięciem się
wywinięciami się
Ms. wywinięciu się
wywinięciach się
W. wywinięcie się
wywinięcia się

odpowiednik aspektowy: wywijać się

1. do góry

Definicja

odgiąć się na brzegach

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Cytaty

U większości róż kwiaty są dojrzałe do cięcia, gdy zielone działki kielicha już się wywinęły i pierwsze płatki uwalniają się z pąka.

źródło: Internet: oczarjk.p

Ciasto odłożyć na 1,5h w ciepłe miejsce. Wyrośnięte rozwałkować na prostokąt, na cieście rozsmarować masę makową i zwinąć jak roladę. Pokroić na kawałki, każdy przycisnąć tępą stroną noża, by boki wywinęły się do góry.

źródło: Internet: przyslijprzepis.pl

Składnia

bez ograniczeń + wywinąć się +
(DOKĄD)

2. z objęć

Definicja

uwolnić się z czegoś, co uniemożliwia komuś swobodę ruchów

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  uwolnić się

Połączenia

  • uwolnić się z objęć, z uścisku, z więzów

Cytaty

Wywinęła się z uścisku i odwróciła ku mnie naburmuszoną twarz.

źródło: NKJP: Martyna Żandarska-Ochnik: Pan wichrów i powiewów, 2008

[...] złapał ją za rękę i spróbował posadzić sobie na kolanach, ale Guta wywinęła się i usiadła na krześle z drugiej strony.

źródło: NKJP: Internet

Skorzystałem z okazji, by walnąć go w żołądek. To był błąd. Wywinął się i uwolnił rękę.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Tkacz iluzji, 2004

Składnia

bez ograniczeń + wywinąć się +
(z CZEGO)

3. śmierci

Definicja

uniknąć czegoś złego dzięki szczęściu lub sprytowi

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wykpić się

Cytaty

[...] zapewne wiedziała, że dowody są bardzo mocne i nie wywinie się od więzienia i hańbiącego procesu.

źródło: NKJP: Marek Twaróg: Skandal w elitarnej agencji, Dziennik Łódzki, 2007-04-26

Meksykański rząd traci popularność, ale nie wie, jak wywinąć się z kłopotliwej sytuacji.

źródło: NKJP: Artur Morka: Między wojną a Ameryką, Gazeta Wyborcza, 1995-02-14

Rzym okazał się miejscem na miarę apetytu młodego człowieka, który właśnie znowu wywinął się śmierci.

źródło: NKJP: Tomasz Piątek: Błogosławiony wiek, 2006

[...] potrafiłem skutecznie wywinąć się niebezpieczeństwu.

źródło: NKJP: Witold Zalewski: Pożegnanie twierdzy, 2000

Artyleria powstrzymała atak, który ostatecznie odparł Jarema, gdy jego siły wreszcie wywinęły się Kozakom.

źródło: Jarosław Molenda: Tajemnice polskich grobowców, 2008

Składnia

bez ograniczeń + wywinąć się +
od CZEGO | z CZEGO
bez ograniczeń + wywinąć się +
KOMU/CZEMU
Data ostatniej modyfikacji: 07.06.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json