Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wyżywam się |
wyżywamy się |
|||
| 2 os. |
wyżywasz się |
wyżywacie się |
|||
| 3 os. |
wyżywa się |
wyżywają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyżywałem się +(e)m się wyżywał |
wyżywałam się +(e)m się wyżywała |
wyżywałom się +(e)m się wyżywało |
wyżywaliśmy się +(e)śmy się wyżywali |
wyżywałyśmy się +(e)śmy się wyżywały |
| 2 os. |
wyżywałeś się +(e)ś się wyżywał |
wyżywałaś się +(e)ś się wyżywała |
wyżywałoś się +(e)ś się wyżywało |
wyżywaliście się +(e)ście się wyżywali |
wyżywałyście się +(e)ście się wyżywały |
| 3 os. |
wyżywał się |
wyżywała się |
wyżywało się |
wyżywali się |
wyżywały się |
bezosobnik: wyżywano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się wyżywał będę się wyżywać |
będę się wyżywała będę się wyżywać |
będę się wyżywało będę się wyżywać |
będziemy się wyżywali będziemy się wyżywać |
będziemy się wyżywały będziemy się wyżywać |
| 2 os. |
będziesz się wyżywał będziesz się wyżywać |
będziesz się wyżywała będziesz się wyżywać |
będziesz się wyżywało będziesz się wyżywać |
będziecie się wyżywali będziecie się wyżywać |
będziecie się wyżywały będziecie się wyżywać |
| 3 os. |
będzie się wyżywał będzie się wyżywać |
będzie się wyżywała będzie się wyżywać |
będzie się wyżywało będzie się wyżywać |
będą się wyżywali będą się wyżywać |
będą się wyżywały będą się wyżywać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wyżywajmy się |
|
| 2 os. |
wyżywaj się |
wyżywajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyżywałbym się bym się wyżywał |
wyżywałabym się bym się wyżywała |
wyżywałobym się bym się wyżywało |
wyżywalibyśmy się byśmy się wyżywali |
wyżywałybyśmy się byśmy się wyżywały |
| 2 os. |
wyżywałbyś się byś się wyżywał |
wyżywałabyś się byś się wyżywała |
wyżywałobyś się byś się wyżywało |
wyżywalibyście się byście się wyżywali |
wyżywałybyście się byście się wyżywały |
| 3 os. |
wyżywałby się by się wyżywał |
wyżywałaby się by się wyżywała |
wyżywałoby się by się wyżywało |
wyżywaliby się by się wyżywali |
wyżywałyby się by się wyżywały |
bezosobnik: wyżywano by się
bezokolicznik: wyżywać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wyżywając się
gerundium: wyżywanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wyżywanie się |
wyżywania się |
| D. | wyżywania się |
wyżywań się |
| C. | wyżywaniu się |
wyżywaniom się |
| B. | wyżywanie się |
wyżywania się |
| N. | wyżywaniem się |
wyżywaniami się |
| Ms. | wyżywaniu się |
wyżywaniach się |
| W. | wyżywanie się |
wyżywania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wyżywający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyżywający się |
wyżywający się |
wyżywający się |
wyżywające się |
wyżywająca się |
| D. | wyżywającego się |
wyżywającego się |
wyżywającego się |
wyżywającego się |
wyżywającej się |
| C. | wyżywającemu się |
wyżywającemu się |
wyżywającemu się |
wyżywającemu się |
wyżywającej się |
| B. | wyżywającego się |
wyżywającego się |
wyżywający się |
wyżywające się |
wyżywającą się |
| N. | wyżywającym się |
wyżywającym się |
wyżywającym się |
wyżywającym się |
wyżywającą się |
| Ms. | wyżywającym się |
wyżywającym się |
wyżywającym się |
wyżywającym się |
wyżywającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyżywający się |
wyżywający się |
wyżywające się |
wyżywające się |
| D. | wyżywających się |
wyżywających się |
wyżywających się |
wyżywających się |
| C. | wyżywającym się |
wyżywającym się |
wyżywającym się |
wyżywającym się |
| B. | wyżywających się |
wyżywających się |
wyżywających się |
wyżywające się |
| N. | wyżywającymi się |
wyżywającymi się |
wyżywającymi się |
wyżywającymi się |
| Ms. | wyżywających się |
wyżywających się |
wyżywających się |
wyżywających się |
odpowiednik aspektowy: wyżyć się
Pochodzenie
Zob. żywy
1. w pracy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | spełniać się |
Połączenia
- wyżywać się w sporcie, w pracy
- wyżywać się artystycznie, społecznie
- móc wyżywać się
Cytaty
|
Była świetną gospodynią, wyżywała się w robieniu dżemów i marynat, a jej nalewki z powodzeniem mogły startować w ogólnopolskich konkursach. źródło: NKJP: Irena Matuszkiewicz: Nie zabijać pająków, 2007 |
|
|
Krajczy mieszkał daleko i był sporo młodszy [...]. W każdym razie też wyżywał się w pracy z młodzieżą. źródło: NKJP: Marek Harny: Zdrajca, 2007 |
|
|
Mój mąż szczególnie wyżywa się na wsi, gdzie mamy domek. źródło: NKJP: Elwira Kucharska: Siła przyciągania, czyli polskie losy, 2008 |
Składnia
|
+ | wyżywać się | + |
(w CZYM)
|
2. na psie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | odreagowywać |
Cytaty
|
Uczniowie jednego z łódzkich liceów sfilmowali atak furii swojego nauczyciela przedsiębiorczości, który wyżywa się na uczennicy. źródło: NKJP: (kg): Nadpobudliwy nauczyciel ujawniony w sieci, Dziennik Internautów, 2005-12-19 |
|
|
Nie mogąc dobrać się do jeźdźca, napastnicy wyżywali się na koniu. źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002 |
|
|
Przy takich okładkach od razu czuję w ustach smak proustowskiej magdalenki. [...] Nie chcę wyżywać się na tej okładce. źródło: NKJP: Paweł Franczak, Piotr ‘Pi’ Gołębiewski, Jacek Sobczyński: Najgłupsze okładki płyt 2007, Esencja, 02 (LXXIV), 2008 |
|
|
Pokłóciłaś się z Mirkiem, a wyżywasz się na mnie... źródło: NKJP: Dariusz Banek: Samo życie. Odcinek 288, 2010 |
Składnia
|
|
+ | wyżywać się | + |
na KIM/CZYM
|
3. w młodości
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne
Cytaty
|
Stefan wyżalał się na córkę, która w reakcji na kontrolowanie ze strony Moniki tym energiczniej weszła w okres buntu, wyżywając się w piercingu. źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Nielegalne związki, 2011 |
|
|
Piją i wyżywają się seksualnie. źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997 |