UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dniówka

Chronologizacja

1835, F. Wrotnowski: Zbiór pamiętników o powstaniu Litwy w r. 1831, books.google.pl
Inne znaczenie: 'zatrzymanie się w pewnym miejscu na jeden dzień'

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dniówka
dniówki
D. dniówki
dniówek
C. dniówce
dniówkom
B. dniówkę
dniówki
N. dniówką
dniówkami
Ms. dniówce
dniówkach
W. dniówko
dniówki

Pochodzenie

Zob. dzień

1. dzień pracy

Definicja

dzień pracy zarobkowej

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

Połączenia

  • ośmiogodzinna, pełna dniówka
  • stawka, wynagrodzenie za dniówkę
  • odrabiać; przepracować, zakończyć dniówkę

Cytaty

[...] dniówka górnika polskiego jest krótsza: trwa 7,5 godziny.

źródło: NKJP: Jarosław Józef Szczepański: Górnik polski, 2005

Kiedy Kilczan i jego uczniowie zakończyli dniówkę i wyszli na górę, do łaźni przy szybie Pułaski, zobaczyli wybite szyby, porzucone hełmy.

źródło: NKJP: Małgorzata Szejnert: Czarny ogród, 2007

Ludzie zaczęli plotkować, że piję. Nie piłem, ale czasem po nocy byłem bardziej zmęczony niż po dniówce.

źródło: NKJP: Adam Strączek: Wyznanie lekarza-łapownika, 1995

Pierwszym szczytem, na który wprowadził klientów, był Krywań, było to w 1946 roku. Potem w swojej pracy przewodnickiej zaliczył 1677 dniówek wysokogórskich wyprowadzając ogółem na różne szczyty i przełęcze 18.678 osób.

źródło: NKJP: (ar): 50 lat górskiej działalności, 1997

2. wynagrodzenie

Definicja

wynagrodzenie za dzień pracy

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca wynagrodzenie za pracę

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  wynagrodzenie

Połączenia

  • średnia dniówka
  • jedna dniówka
  • dniówka pracownika, robotnika
  • wartość dniówki
  • dostać, płacić, wypłacać; stracić dniówkę

Cytaty

Za tysiąc złotych dniówki można było wtedy kupić parę kilo mięsa i cukru.

źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Życie ideologiczne, osobiste, codzienne i artystyczne, 1998

Wspinacze zarabiają najczęściej w dniówkach, przeciętnie 200-300 zł.

źródło: NKJP: Michał Kołodziejczyk: Skałki pod strzechy, Polityka, 2006-03-04

3. w pracy

Definicja

sposób wynagrodzenia wynikający z pomnożenia ilości przepracowanych godzin przez stawkę za godzinę

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca wynagrodzenie za pracę

Relacje znaczeniowe

antonimy:  akord

Połączenia

  • pracować na dniówkę

Cytaty

Nie chcę tracić posady. Ty co innego, ciebie mogą nakryć i nic ci się nie stanie, bo ty pracujesz na dniówce.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Opowiadania 1960-1965, 1965

Kobiety zatrudniane na dniówkę sortowały jabłka przekładając je przez którąś z pięciu różnej wielkości dziur w deseczce z rączką.

źródło: NKJP: Zdzisław Morawski: Gdzie ten dom, gdzie ten świat, Twój Styl, 1994

Chodził z ojcem po podwórkach, na dniówki czy na akord, chodził, napatrzył się i związek założył, żeby walczyć z bogaczami.

źródło: NKJP: Igor Newerly: Pamiątka z Celulozy, 1952

Frazeologizmy

dniówka robocza
Data ostatniej modyfikacji: 05.01.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj