UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

należy

Chronologizacja

Zob. należeć

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

należy

Czas przeszły

należało

Tryb rozkazujący

Tryb warunkowy

Czas teraźniejszy

należałoby

Czas przeszły

byłoby należało

bezokolicznik:

Pochodzenie

Zob. należeć

1. wezwać policję

Definicja

jeśli w danej sytuacji osoba zrobi to, co nazywa następujący czasownik, stanie się dla niej coś dobrego lub korzystnego; jeśli tego nie zrobi, może się stać coś złego albo niekorzystnego lub zostanie to ocenione przez innych jako złe

Noty o użyciu

Używane w konstrukcjach eliptycznych typu gdzie należy, komu należy, z kim należy, np. porozmawiał, z kim należy = porozmawiał, z kim należy (należało) porozmawiać'.

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:  trza, trzeba

Połączenia

  • bezwzględnie, koniecznie należy coś zrobić
  • należy dostarczyć, złożyć; pracować, szanować, wezwać, powiadomić, zawiadomić; nakazać, zakazać

Cytaty

Lud, z chwilą gdy stawał się historycznym obiektem działania, przeistaczał się w autorytet moralny, a autorytet moralny należy szanować; wokół autorytetu moralnego natychmiast powstaje obrządek.

źródło: NKJP: Christian Skrzyposzek, Wolna Trybuna, 1999

Zgłoszenia należy nadsyłać na adres MOSiR ul. Wschodnia 2, 95-100 Zgierz. Wpisowe 10 zł należy wpłacać na konto [...].

źródło: NKJP: Marsz na 100 km w ciągu 24 godzin, Express Ilustrowany, 2001-05-15

Podsumowując powyższe wywody, należy stwierdzić, iż również i w przypadku postaci, które nigdy nie istniały, legenda na ogół wygrywa z rzetelną wiedzą historyczną, opartą na źródłach.

źródło: NKJP: Janusz Tazbir: Długi romans z muzą Klio, 2007

Zaczął gorączkowo szukać w głowie słów, które należałoby w tej sytuacji wypowiedzieć, ale nim je znalazł, Rzeźbiarz wyszedł z szopy.

źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz Diabeł na dzwonnicy, 1998

Uzgodniliśmy, że towarzyszka G. osobiście przeczyta nowelę, naradzi się z kim należy, a decyzję mi przekaże, jak będzie mogła najszybciej.

źródło: NKJP: Tomasz Domaniewski: Niedaleko od prawdy, 1978

Składnia

Ø + należy +
BEZOKOLICZNIK

2. stwierdzić

Definicja

książk. 
wyraża przekonanie mówiącego, że czynność nazwana następującym bezokolicznikiem jest w danej sytuacji naturalna i oczywista

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:  trzeba

Połączenia

  • należy podkreślić, stwierdzić, zaznaczyć; domniemywać, sądzić, wnioskować, uznać, że...

Cytaty

Powracając do prawnych aspektów funkcjonowania finansów publicznych należy zauważyć że jest ono możliwe dzięki istnieniu norm prawnych, zresztą różnej rangi [...] .

źródło: NKJP: Stanisław Owsiak: Finanse publiczne, 1998

Należy podkreślić dużą dokładność lokalizacji obiektów, którą mierzy się w pojedynczych metrach we wszystkich współrzędnych.

źródło: NKJP: Zbigniew Czekała: Parada radarów, 1999

[...] wnioskodawcy nie byli w stanie wskazać konkretnych przejawów, które być może pogorszyłyby sytuację w polskiej gospodarce po zawarciu traktatu akcesyjnego. A więc należy domniemywać, że takich konkretnych argumentów wnioskodawcy nie widzą [....].

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 02.04.2004

Reasumując wnioski z rewii mód należy stwierdzić , iż o ile toalety wspomnianych pań były bardzo różnorodne i urozmaicone, o tyle ich utwory nie różniły się od siebie niczym.

źródło: NKJP: Janusz Minkiewicz: Bilans osobisty, 2001

To chyba jedyne konkretne wieści z burzliwej i chaotycznej konferencji prasowej zorganizowanej przez poznańskiego biznesmena. [...] Gdyby nie krótka i fachowa wypowiedź mecenas Barbary Dobrowolskiej-Sikory to dwie godziny spotkania należałoby uznać za czas stracony.

źródło: NKJP: Marcin Krzyski, Krzysztof Olejnik: A bałagan trwa, Gazeta Wyborcza, 1992-08-20

Składnia

bez ograniczeń + należy +
BEZOKOLICZNIK

Frazeologizmy

jak należy I
jak się należy
jak należy II
Data ostatniej modyfikacji: 09.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json