Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
odrabiam |
odrabiamy |
|||
| 2 os. |
odrabiasz |
odrabiacie |
|||
| 3 os. |
odrabia |
odrabiają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odrabiałem +(e)m odrabiał |
odrabiałam +(e)m odrabiała |
odrabiałom +(e)m odrabiało |
odrabialiśmy +(e)śmy odrabiali |
odrabiałyśmy +(e)śmy odrabiały |
| 2 os. |
odrabiałeś +(e)ś odrabiał |
odrabiałaś +(e)ś odrabiała |
odrabiałoś +(e)ś odrabiało |
odrabialiście +(e)ście odrabiali |
odrabiałyście +(e)ście odrabiały |
| 3 os. |
odrabiał |
odrabiała |
odrabiało |
odrabiali |
odrabiały |
bezosobnik: odrabiano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę odrabiał będę odrabiać |
będę odrabiała będę odrabiać |
będę odrabiało będę odrabiać |
będziemy odrabiali będziemy odrabiać |
będziemy odrabiały będziemy odrabiać |
| 2 os. |
będziesz odrabiał będziesz odrabiać |
będziesz odrabiała będziesz odrabiać |
będziesz odrabiało będziesz odrabiać |
będziecie odrabiali będziecie odrabiać |
będziecie odrabiały będziecie odrabiać |
| 3 os. |
będzie odrabiał będzie odrabiać |
będzie odrabiała będzie odrabiać |
będzie odrabiało będzie odrabiać |
będą odrabiali będą odrabiać |
będą odrabiały będą odrabiać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
odrabiajmy |
|
| 2 os. |
odrabiaj |
odrabiajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odrabiałbym bym odrabiał |
odrabiałabym bym odrabiała |
odrabiałobym bym odrabiało |
odrabialibyśmy byśmy odrabiali |
odrabiałybyśmy byśmy odrabiały |
| 2 os. |
odrabiałbyś byś odrabiał |
odrabiałabyś byś odrabiała |
odrabiałobyś byś odrabiało |
odrabialibyście byście odrabiali |
odrabiałybyście byście odrabiały |
| 3 os. |
odrabiałby by odrabiał |
odrabiałaby by odrabiała |
odrabiałoby by odrabiało |
odrabialiby by odrabiali |
odrabiałyby by odrabiały |
bezosobnik: odrabiano by
bezokolicznik: odrabiać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
odrabiając
gerundium: odrabianie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | odrabianie |
odrabiania |
| D. | odrabiania |
odrabiań |
| C. | odrabianiu |
odrabianiom |
| B. | odrabianie |
odrabiania |
| N. | odrabianiem |
odrabianiami |
| Ms. | odrabianiu |
odrabianiach |
| W. | odrabianie |
odrabiania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: odrabiający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odrabiający |
odrabiający |
odrabiający |
odrabiające |
odrabiająca |
| D. | odrabiającego |
odrabiającego |
odrabiającego |
odrabiającego |
odrabiającej |
| C. | odrabiającemu |
odrabiającemu |
odrabiającemu |
odrabiającemu |
odrabiającej |
| B. | odrabiającego |
odrabiającego |
odrabiający |
odrabiające |
odrabiającą |
| N. | odrabiającym |
odrabiającym |
odrabiającym |
odrabiającym |
odrabiającą |
| Ms. | odrabiającym |
odrabiającym |
odrabiającym |
odrabiającym |
odrabiającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odrabiający |
odrabiający |
odrabiające |
odrabiające |
| D. | odrabiających |
odrabiających |
odrabiających |
odrabiających |
| C. | odrabiającym |
odrabiającym |
odrabiającym |
odrabiającym |
| B. | odrabiających |
odrabiających |
odrabiających |
odrabiające |
| N. | odrabiającymi |
odrabiającymi |
odrabiającymi |
odrabiającymi |
| Ms. | odrabiających |
odrabiających |
odrabiających |
odrabiających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: odrabiany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odrabiany |
odrabiany |
odrabiany |
odrabiane |
odrabiana |
| D. | odrabianego |
odrabianego |
odrabianego |
odrabianego |
odrabianej |
| C. | odrabianemu |
odrabianemu |
odrabianemu |
odrabianemu |
odrabianej |
| B. | odrabianego |
odrabianego |
odrabiany |
odrabiane |
odrabianą |
| N. | odrabianym |
odrabianym |
odrabianym |
odrabianym |
odrabianą |
| Ms. | odrabianym |
odrabianym |
odrabianym |
odrabianym |
odrabianej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odrabiani |
odrabiani |
odrabiane |
odrabiane |
| D. | odrabianych |
odrabianych |
odrabianych |
odrabianych |
| C. | odrabianym |
odrabianym |
odrabianym |
odrabianym |
| B. | odrabianych |
odrabianych |
odrabianych |
odrabiane |
| N. | odrabianymi |
odrabianymi |
odrabianymi |
odrabianymi |
| Ms. | odrabianych |
odrabianych |
odrabianych |
odrabianych |
odpowiednik aspektowy: odrobić
Pochodzenie
1. straty
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | nadrabiać |
Połączenia
- odrabiać jakąś (kilkupunktową, trzybramkową…) przewagę, straty, zaległości; dystans, punkty
- odrabiać coś z nawiązką
- konsekwentnie, mozolnie, stopniowo, sukcesywnie, systematycznie odrabiać
Cytaty
|
Na razie wciąż jeszcze odrabiamy wcześniejsze zaniedbania w robotach przygotowawczych i udostępnianiu nowych miejsc do eksploatacji. źródło: NKJP: Agnieszka Filipowicz: Od gumowców do prezesury, Gazeta Krakowska, 2006-08-21 |
|
|
Grudzień miała […] poświęcić głównie na treningi i odrabianie szkolnych zaległości […]. źródło: NKJP: (SAS): Pani krakowska, Dziennik Polski, 2008-12-13 |
|
|
Po nie najlepszych startach odrabiali dystans na trasie, widowiskowo mijając rywali. źródło: NKJP: ... i pierwszy, Dziennik Polski, 2001-10-22 |
|
|
Przez całą trzecią kwartę koszykarze z Ostrowa z trudem odrabiali punkt po punkcie. źródło: NKJP: Ryszard Bińczak: Feralna minuta, Gazeta Poznańska, 2006-04-10 |
|
|
Po słabym początku janowianie powoli odrabiają straty do czołówki. źródło: NKJP: Grzegorz Żądło: Serce na lodzie, Dziennik Zachodni, 2007-10-05 |
Składnia
|
+ | odrabiać | + |
CO +
(do KOGO)
|
2. lekcje
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła
Połączenia
- uczeń odrabia; uczniowie odrabiają
- odrabiać ćwiczenia, lekcje, pracę domową; angielski, matematykę
- odrabiać w świetlicy
- nieuważnie, pilnie, starannie, sumiennie odrabiać
Cytaty
|
Po szkole jem szybko obiad, odrabiam lekcje i biegnę na taniec. źródło: NKJP: Katarzyna Janiszewska: Wirujące maluchy, Gazeta Krakowska, 2007-03-09 |
|
|
Odrabiam matematykę przy oknie […]. źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Może nie, może tak, 1976 |
|
|
Dlaczego niektóre dzieci niechętnie odrabiają zadania domowe w świetlicy szkolnej? źródło: NKJP: Danuta Kmita: Odrabianie zadań w świetlicy szkolnej, Wychowawca, 2007-03 |
|
|
W domu prace domowe odrabiam sporadycznie, często o nich po prostu zapominam. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Z radością stwierdziłam, że moje dziecko rzeczywiście pilnie odrabia lekcje, stara się słuchać moich poleceń […]. źródło: NKJP: Adam Mikrut: Kształcenie zintegrowane dzieci o specjalnych potrzebach edukacyjnych, 2002 |
Składnia
|
+ | odrabiać | + |
CO
|
3. sobotę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu kalendarz i miary czasu
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | odpracowywać |
Połączenia
- odrabiać piątek; godzinę
Cytaty
|
Odwołane zajęcia uczniowie będą odrabiać w najbliższą sobotę. źródło: NKJP: (KSAF): Zamiast dzików „wykurzył” uczniów, Express Ilustrowany, 2003-03-11 |
|
|
My także 2 maja nie pracujemy, odrabiamy ten dzień 11 maja [...]. źródło: NKJP: Beata Sypuła: Znów wielka majówka, Dziennik Zachodni, 2002-04-28 |
|
|
Wszystkie sądy w okręgu kaliskim mają […] dzień wolny od pracy. Petenci mogą pojawić się natomiast w najbliższą sobotę, 19 sierpnia. Wtedy właśnie sądy będą odrabiały długi weekend. źródło: NKJP: BIN, AND: Z ziemi kaliskiej, Gazeta Poznańska, 2006-08-14 |
|
|
Szkoły miały możliwość zakończenia roku wcześniej (odrabiając piątek - w innym terminie) i skorzystały z tego. źródło: NKJP: JŁ, KS: Nareszcie wakacje, Gazeta Poznańska, 2003-06-20 |
|
|
Jeszcze w ubiegłym roku normalny dzień pracy w OPGK trwał 8 godzin 30 minut - dodatkowe pół godziny wynikało z odrabiania wszystkich wolnych sobót oraz pojedynczych dni roboczych pomiędzy dniami wolnymi. źródło: NKJP: Krótszy tydzień, dłuższy dzień, Dziennik Polski, 1999-12-13 |
Składnia
|
+ | odrabiać | + |
CO
|
4. służbę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe
Połączenia
- chłopi odrabiają
- odrabiać pańszczyznę; służbę; wojsko; praktyki
Cytaty
|
Miejscowi chłopi odrabiali pańszczyznę jeden dzień w tygodniu własnym wozem […]. źródło: NKJP: Internet |
|
|
Służba kandydacka, w czasie której młodzi mężczyźni odrabiają w policji służbę wojskową, trwa rok. źródło: NKJP: Agnieszka Smogulecka: Kto zapłaci za służbę kandydacką? Poborowi na ulicy, Polska Głos Wielkopolski, 2005-12-29 |
|
|
[…] studenci z Krakowa, którzy zajmują się projektowaniem wnętrz, będą odrabiać praktyki w Stróżach. źródło: NKJP: Henryk Szewczyk: Gdy dziecko umiera, człowiek się buntuje, Gazeta Krakowska, 2006-06-09 |
|
|
[...] jest absolwentem wrocławskiej Akademii Ekonomicznej, wcześniej pracował, odrabiał staż absolwencki w jednym z tarnowskich urzędów skarbowych. źródło: NKJP: (mir): Zmiany w kulturze, Gazeta Krakowska, 2003-04-04 |
|
|
[…] we wrześniu rozpocznie odrabianie służby wojskowej. źródło: NKJP: ŻYR: Ruszają do walki, Gazeta Poznańska, 2003-08-02 |
Składnia
|
+ | odrabiać | + |
CO
|
5. karę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- odrabiać długi; karę; czynsz
Cytaty
|
Długi czynszowe odrabiam w spółdzielni. źródło: NKJP: Bogna Kisiel: Na gruzach Pressty, Polska Głos Wielkopolski, 2004-06-28 |
|
|
[…] podjął jednak ogromny wysiłek i przez dwa kolejne dni odrabiał karę. źródło: NKJP: Maciej Rzońca: Meksyk dla Forda, Trybuna Śląska, 2004-03-16 |
|
|
Czy będziemy jak w Gdańsku pracować społecznie, odrabiając długi? źródło: NKJP: Katarzyna Fus: Toruń: Zobacz co Ci grozi za niepłacenie czynszu w toruńskich mieszkaniach komunalnych, Gazeta Pomorska, 2009-08-26 |
|
|
Zajmujemy się resocjalizacją osób skazanych przez sąd, umożliwiając im odrabianie kary poprzez pracę w naszym Zakładzie. źródło: NKJP: Agnieszka NIGBOR: Po reorganizacji, Gazeta Krakowska, 2004-02-17 |
Składnia
|
+ | odrabiać | + |
CO
|