UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

radzić się

Chronologizacja

XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. rada 1, radzić 2.

Definicja

prosić kogoś o radę - opinię, jak postąpić w jakiejś sprawie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Relacje międzyludzkie ➔ określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  doradzać się

Połączenia

  • radzić się adwokata, brata, ekonomistów, fachowców, farmaceuty, księdza, lekarza, matki, mądrych ludzi, męża, ministra, ojca, prawnika, przyjaciółki, siostry, specjalisty, znajomych, żony
  • radzić się (kogoś) przed podjęciem decyzji, przed wyjazdem
  • radzić się !?u księdza, !?u magika, !?u wróżki
  • radzić się (kogoś) w kłopotach, w jakiejś sprawie

Cytaty

W okresie kryzysu kubańskiego Kennedy radził się Eisenhowera.

źródło: NKJP: Stanisław Głąbiński: Polityka po amerykańsku, 1996

Studiuje mapę wyznaczonej trasy, ale ona nic mu nie mówi. Idzie więc radzić się starszego, doświadczonego kolegi.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Przez świat do Katowic, Gazeta Wyborcza, 1997-10-18

Radził się co ma zrobić, aby odzyskać resztę.

źródło: NKJP: Trzy ogony, Dziennik Polski, 1998-11-05

Radzi się !?u prawników, jak najłatwiej przebrnąć przez liczne problemy związane z adopcjami.

źródło: NKJP: Kiedy ciocia jest mamą, Dziennik Polski, 2001-06-29

Radził się !?u mnie, jakich wybrać prawników.

źródło: NKJP: Stenogram z 16. posiedzenia Komisji Śledczej do zbadania ujawnionych w mediach zarzutów dotyczących przypadków korupcji podczas prac nad nowelizacją ustawy o radiofonii i telewizji (SRTV) w dniu 6 marca 2003 r.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. radzę się
radzimy się
2 os. radzisz się
radzicie się
3 os. radzi się
radzą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. radziłem się
+(e)m się radził
radziłam się
+(e)m się radziła
radziłom się
+(e)m się radziło
radziliśmy się
+(e)śmy się radzili
radziłyśmy się
+(e)śmy się radziły
2 os. radziłeś się
+(e)ś się radził
radziłaś się
+(e)ś się radziła
radziłoś się
+(e)ś się radziło
radziliście się
+(e)ście się radzili
radziłyście się
+(e)ście się radziły
3 os. radził się
radziła się
radziło się
radzili się
radziły się

bezosobnik: radzono się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się radził
będę się radzić
będę się radziła
będę się radzić
będę się radziło
będę się radzić
będziemy się radzili
będziemy się radzić
będziemy się radziły
będziemy się radzić
2 os. będziesz się radził
będziesz się radzić
będziesz się radziła
będziesz się radzić
będziesz się radziło
będziesz się radzić
będziecie się radzili
będziecie się radzić
będziecie się radziły
będziecie się radzić
3 os. będzie się radził
będzie się radzić
będzie się radziła
będzie się radzić
będzie się radziło
będzie się radzić
będą się radzili
będą się radzić
będą się radziły
będą się radzić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. radźmy się
2 os. radź się
radźcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. radziłbym się
bym się radził
radziłabym się
bym się radziła
radziłobym się
bym się radziło
radzilibyśmy się
byśmy się radzili
radziłybyśmy się
byśmy się radziły
2 os. radziłbyś się
byś się radził
radziłabyś się
byś się radziła
radziłobyś się
byś się radziło
radzilibyście się
byście się radzili
radziłybyście się
byście się radziły
3 os. radziłby się
by się radził
radziłaby się
by się radziła
radziłoby się
by się radziło
radziliby się
by się radzili
radziłyby się
by się radziły

bezosobnik: radzono by się

bezokolicznik: radzić się

imiesłów przysłówkowy współczesny: radząc się

gerundium: radzenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. radzenie się
radzenia się
D. radzenia się
radzeń się
C. radzeniu się
radzeniom się
B. radzenie się
radzenia się
N. radzeniem się
radzeniami się
Ms. radzeniu się
radzeniach się
W. radzenie się
radzenia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: radzący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. radzący się
radzący się
radzący się
radzące się
radząca się
D. radzącego się
radzącego się
radzącego się
radzącego się
radzącej się
C. radzącemu się
radzącemu się
radzącemu się
radzącemu się
radzącej się
B. radzącego się
radzącego się
radzący się
radzące się
radzącą się
N. radzącym się
radzącym się
radzącym się
radzącym się
radzącą się
Ms. radzącym się
radzącym się
radzącym się
radzącym się
radzącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. radzący się
radzący się
radzące się
radzące się
D. radzących się
radzących się
radzących się
radzących się
C. radzącym się
radzącym się
radzącym się
radzącym się
B. radzących się
radzących się
radzących się
radzące się
N. radzącymi się
radzącymi się
radzącymi się
radzącymi się
Ms. radzących się
radzących się
radzących się
radzących się

odpowiednik aspektowy: poradzić się

Składnia

Rzosobowy + radzić się +
KOGO
Rzosobowy + radzić się +
!?u KOGO
Rzosobowy + radzić się +
ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE

Informacja normatywna

Uznawane za niepoprawne: radzić się u kogoś

Data ostatniej modyfikacji: 08.08.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json