UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

gimnazjum

Chronologizacja

1 połowa XIX w., Bańk

Pochodzenie

niem. Gymnasium

z gr. gymnásion 'miejsce przeznaczone do ćwiczeń sportowych; miejsce rozmów na tematy filozoficzne; szkoła'

1.a szkoła

Definicja

szkoła ponadpodstawowa, w której uczniowie przygotowują się do dalszej nauki w szkole średniej

Noty o użyciu

Nazwą gimnazjum określa się różne typy szkół w różnych krajach i w różnych okresach historycznych, stosownie do obowiązujących w nich systemów kształcenia.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  szkoła

Połączenia

  • dobre; miejscowe; niepubliczne, państwowe, prywatne; katolickie gimnazjum
  • gimnazjum imienia kogoś; gimnazja gminy, miasta, powiatu
  • gimnazja z gminy, z powiatu; z terenu czegoś
  • gimnazjum z klasami jakimiś, z oddziałami (integracyjnymi)
  • gimnazjum na terenie czegoś; gimnazjum w gminie, w mieście, w powiecie; w Krakowie, w Poznaniu, w Rybniku…
  • podstawówka i gimnazjum; gimnazjum i liceum
  • dyrektor, nauczyciel, uczennica, uczeń; absolwenci; dyrekcja, klasa; reprezentacja; zespół; budynek, gmach; poziom; program gimnazjum
  • nabór do gimnazjum
  • nauczyciel, nauczycielka; dzieci, młodzież chłopcy, dziewczęta; uczniowie; drużyna, zawodnicy, zespół; klasa; lekcja z gimnazjum
  • praca, nauka; biologia, historia, katecheza… w gimnazjum
  • tworzyć gimnazja
  • wprowadzenie gimnazjów
  • chodzić, uczęszczać; dojeżdżać; dostać się, trafić; przyjąć; zdawać do gimnazjum
  • coś działającego przy gimnazjum
  • uczyć; uczyć się w gimnazjum

Cytaty

Parafialne Towarzystwo Oświatowe w Gamowie zgłosiło zamiar utworzenia w Szonowicach od 1 września niepublicznego gimnazjum.

źródło: NKJP: Wieści gminne, Nowiny Raciborskie, 2005-08-02

Około 13.30 na osiedlu Górniczym rozpocznie się cykl imprez rozrywkowych. Wystąpią przedszkolaki, uczniowie podstawówek i gimnazjów oraz ZSP.

źródło: NKJP: AK: Koło, Gazeta Poznańska, 2002-06-14

Czułem podobny niepokój, gdy się okazało, że moja córka należy do pierwszego rocznika mającego rozpocząć naukę w gimnazjach.

źródło: NKJP: Jacek Żakowski: Sześć, siedem, pięć, Polityka, 2008-09-27

Otóż, podobnie jak reszta rówieśników, w wieku lat dwunastu rozpoczął naukę w gimnazjum.

źródło: NKJP: Korpus PELCRA, tekst mówiony

Jeśli wypracujemy go sobie na etapie szkoły podstawowej, to potem w gimnazjum i szkole średniej relacje mogą pozostawać bardzo dobre – podkreśla szefowa Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej.

źródło: NKJP: (ANS): Wakacje lękiem podszyte, Gazeta Krakowska, 2006-06-27

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gimnazjum
gimnazja
D. gimnazjum
gimnazjów
C. gimnazjum
gimnazjom
B. gimnazjum
gimnazja
N. gimnazjum
gimnazjami
Ms. gimnazjum
gimnazjach
W. gimnazjum
gimnazja

1.b budynek

Definicja

budynek, w którym mieści się gimnazjum - szkoła

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  budynek

Połączenia

  • wejście do gimnazjum
  • hala, sala przy gimnazjum
  • wybudowanie gimnazjum

Cytaty

Zawodnicy spotkali się w hali przy gimnazjum.

źródło: NKJP: MAP: Golub, Gazeta Pomorska, 2010-03-23

Pomnik stanie przed wejściem do gimnazjum.

źródło: NKJP: (KF): Pomnik przyjaźni, Gazeta Krakowska, 2002-08-28

Po wybudowaniu gimnazjum na Chorzniu ma zostać dokończony pawilon przy ul. Mickiewicza [...].

źródło: NKJP: MJ, WM, PIT, JS: Konin i powiat, Gazeta Poznańska, 2002-03-01

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gimnazjum
gimnazja
D. gimnazjum
gimnazjów
C. gimnazjum
gimnazjom
B. gimnazjum
gimnazja
N. gimnazjum
gimnazjami
Ms. gimnazjum
gimnazjach
W. gimnazjum
gimnazja

1.c ludzie

Definicja

pot. 
ludzie uczący się w gimnazjum - szkole

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła

Relacje znaczeniowe

synonimy:  gimbaza

Połączenia

  • gimnazjum wygrało, zwyciężyło; wzięło udział (w czymś)

Cytaty

Zaproszeni goście siedzą, za nimi stoi prawie całe gimnazjum – sześciuset uczniów.

źródło: NKJP: Urszula Kłusek: Komu potrzebny jest patron?, Wychowawca, 2009

[...] Chcę pozdrowić całe gimnazjum nr 2 oraz wszystkich moich znajomych [...].

źródło: NKJP: Rybnik.eu

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gimnazjum
gimnazja
D. gimnazjum
gimnazjów
C. gimnazjum
gimnazjom
B. gimnazjum
gimnazja
N. gimnazjum
gimnazjami
Ms. gimnazjum
gimnazjach
W. gimnazjum
gimnazja

1.d nauka

Definicja

nauka w gimnazjum - szkole

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata szkoła

Połączenia

  • czasy, lata gimnazjum
  • ukończyć gimnazjum

Cytaty

Nic to jednak nie zmieniało w postawie dzieci. Te dostawały promocje z klasy do klasy, aż wreszcie nadszedł dla nich czas gimnazjum.

źródło: NKJP: Stanisław Śmierciak: Indiański skalp, Gazeta Krakowska, 2004-09-24

[...] No to też zależy, pierwszy rok gimnazjum to jest nauka, żeby się pokazać w szkole, drugi to można sobie odpuścić, a trzeci, no żeby w przypadku gimnazjum dostać się do najlepszego liceum.

źródło: NKJP: Pelcra, wywiad

W gimnazjum każdy robił co chciał, a w liceum po pewnym czasie część przestała w ogóle przychodzić, bo to nie miało tak na dobrą sprawę żadnego sensu [...].

źródło: NKJP: forum.historia.org.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gimnazjum
gimnazja
D. gimnazjum
gimnazjów
C. gimnazjum
gimnazjom
B. gimnazjum
gimnazja
N. gimnazjum
gimnazjami
Ms. gimnazjum
gimnazjach
W. gimnazjum
gimnazja

2. w starożytności

Definicja

w starożytnej Grecji oraz starożytnym Rzymie - miejsce, gdzie mężczyźni uprawiali sport i prowadzili dyskusje

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  gimnazjon

Cytaty

Wiadomo bowiem, głównie od Flawiusza, że na jego urbanistykę składały się między innymi stadion, gimnazjum, palestra, rynek, forum i łaźnie publiczne założone przy naturalnych, gorących źródłach, cieszących się sławą wód leczniczych.

źródło: NKJP: Jan Gać: Ziemia Święta Kulturowy przewodnik śladami Jezusa, 2009

Oto jak słynne do dzisiaj owo „ruchliwe życie stadionu sportowego (gymnasion)” opisuje Werner Jaeger, historyk filozofii starożytnej:
W gimnazjum czuł się Ateńczyk owych czasów bardziej u siebie w domu niż we własnym, na ogół dość ciasnym mieszkaniu, gdzie przychodził sypiać i posilać się.

źródło: NKJP: Zbigniew Pańpuch: Sport wg Platona i Arystotelesa, Wychowawca, 2004-07

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. gimnazjum
gimnazja
D. gimnazjum
gimnazjów
C. gimnazjum
gimnazjom
B. gimnazjum
gimnazja
N. gimnazjum
gimnazjami
Ms. gimnazjum
gimnazjach
W. gimnazjum
gimnazja

Frazeologizmy

gimnazjum realne
Data ostatniej modyfikacji: 07.04.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json