Chronologizacja
1. w rodzinie
Definicja
Noty o użyciu
Używane też do określenia kuzynki matki lub ojca albo żony kuzyna matki lub ojca, albo też dalszej krewnej lub nawet niespokrewnionej znajomej rodziców.
Pochodzenie
psł. *tetъka 'siostra matki lub ojca'
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Rodzina członkowie rodziny
Połączenia
- piękna; młoda, stara; bogata ciotka
- ciotka i babka, ciotka i wuj, ciotka i wujek; babcia i ciotka, babka i ciotka, mama i ciotka, matka i ciotka, ojciec i ciotka, wuj i ciotka, wujek i ciotka
- mąż ciotki
- spadek po ciotce
Cytaty
|
Miała zaprowadzić mnie do domu siostry matki, ciotki Frani, która przed wojną wyszła za mąż za katolika i dlatego ukrywała się po stronie aryjskiej. źródło: NKJP: Marian Marzyński: Sennik polsko-żydowski, 2005 |
|
|
Inne zadanie ma zespół kierowany przez prof. dr hab. Krzysztofa Mikulskiego z Uniwersytetu M. Kopernika w Toruniu: szuka potomków siostry lub ciotki Mikołaja Kopernika, by porównać ich kody genetyczne z kodem pozyskanym z szczątków uznanych za należące do astronoma. źródło: NKJP: I. Koba: Kolejny rok pracy pułtuskich archeologów we Fromborku, Tygodnik Ciechanowski, 2006-10-12 |
|
|
Po przedwczesnej śmierci rodziców Karola Wojtyły, jego najbliższą krewną była ciotka Stefania Wojtyłowa (1891-1962), po wojnie nauczycielka w podrybnickich Stodołach. źródło: NKJP: Grzegorz Wawoczny: Raciborskie ślady Ojca Świętego Jana Pawła II, Nowiny Raciborskie, 2005-04-05 |
|
|
I właśnie wtedy przy drugim końcu stołu pojawiła się jakaś kobieta, jedna z ciotek, sympatyczna i roześmiana. źródło: NKJP: Waldemar Borzestowski: Bulterier Samson i ja, 2008 |
|
|
Moja ciotka ma lat pięćdziesiąt, jako specjalistka od żywienia zajmuje się ostro – ostro i prosto – biznesem kateringowym. źródło: NKJP: Tomasz Piątek: Pałac Ostrogskich, 2008 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | ciotka |
ciotki |
|
| D. | ciotki |
ciotek |
|
| C. | ciotce |
ciotkom |
|
| B. | ciotkę |
ciotki |
|
| N. | ciotką |
ciotkami |
|
| Ms. | ciotce |
ciotkach |
|
| W. | ciotko |
ciotki |
Składnia
|
+ | ciotka | + |
CZYJA
|
|
|
+ | ciotka | + |
KOGO
|
2. obca kobieta
Definicja
Pochodzenie
psł. *tetъka ''siostra matki lub ojca''
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ciota |
Cytaty
|
Zgłosiłam się do wojska - wspomina. - Byłam najmłodsza w szpitalu, a te stare ciotki nie chciały iść na wojnę. Dopiero później kilka dołączyło do mnie. źródło: NKJP: Wyrzucili mnie jak szczura, Tygodnik Podhalański nr 51-52, 1997 |
|
|
Swego czasu zmarł mój dziadek - ojciec mojego ojca - mój tato wyszedł w czasie mszy, bo był bliski zawału. Został potem obrzucony błotem przez jakąś ciotkę, która wzorowo zawodziła w kaplicy, że sobie wychodzi i lekceważy. źródło: NKJP: Internet |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | ciotka |
ciotki |
|
| D. | ciotki |
ciotek |
|
| C. | ciotce |
ciotkom |
|
| B. | ciotkę |
ciotki |
|
| N. | ciotką |
ciotkami |
|
| Ms. | ciotce |
ciotkach |
|
| W. | ciotko |
ciotki |
3. miesiączka
Definicja
Pochodzenie
Być może od wyrażenia odwiedziny ciotki 'miesiączka'.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka płeć
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | menstruacja, miesiączka, okres, period |
Połączenia
- dostać; mieć ciotkę
Cytaty
|
Dostała ciotkę i musiałam przynieść jej coś do okrycia, bo wypaprała spodnie. źródło: NKJP: Irena Matuszkiewicz: Nie zabijać pająków, 2007 |
|
|
Śmiałam się na oddziale, że teraz przez pół roku nie dostanę ciotki. I nie dostałam. Nie domyślałam się, że jestem w ciąży. źródło: NKJP: Lidia Ostałowska: Z tatą, Magazyn Gazety Wyborczej, 1997-09-19 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | ciotka |
ciotki |
|
| D. | ciotki |
ciotek |
|
| C. | ciotce |
ciotkom |
|
| B. | ciotkę |
ciotki |
|
| N. | ciotką |
ciotkami |
|
| Ms. | ciotce |
ciotkach |
|
| W. | ciotko |
ciotki |
Inne uwagi
Zwykle lp
4. homoseksualista
Definicja
Pochodzenie
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność
Cytaty
|
Powiedz mi [...], czemu wszystkie twoje wrzuty dotyczą kobiet ? Nie możesz sobie żadnej znaleźć i dlatego się mścisz? Czy może jesteś zwykła ciotką i wolisz mężczyzn ?? źródło: Internet: wiocha.pl |
|
|
Nie stronił też jednak od ról z gejowskim tłem – jak słynna rola ciotki wyłudzającej kolejne mieszkania pod pretekstem przebudowywania ulic w skeczu „Karolkowa”, gdzie osiągnął w tej niszy mistrzostwo. źródło: Michał Witkowski: Pisarz żegna aktora, 2021-09-20, Wprost.pl |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | ciotka |
ciotki |
|
| D. | ciotki |
ciotek |
|
| C. | ciotce |
ciotkom |
|
| B. | ciotkę |
ciotki |
|
| N. | ciotką |
ciotkami |
|
| Ms. | ciotce |
ciotkach |
|
| W. | ciotko |
ciotki |
5. obraźliwie
Definicja
Pochodzenie
Od: ciota 'homoseksualista'
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Cytaty
|
Sam jesteś idiota i do tego panikarz i zwykła ciotka. źródło: Internet: portel.pl |
|
|
Polacy byli kiedyś, walczyli o swoje. Teraz rosną zwykłe ciotki nie rozumiejące patriotyzmu i walki o swoje prawa i ojczyznę źródło: Internet: filmweb.pl |
|
|
Tobie by napluli w twarz w własnym domu i głupio byś się uśmiechał. Ciotka z Ciebie, a nie facet. źródło: Internet: demotywatory.pl |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | ciotka |
ciotki |
|
| D. | ciotki |
ciotek |
|
| C. | ciotce |
ciotkom |
|
| B. | ciotkę |
ciotki |
|
| N. | ciotką |
ciotkami |
|
| Ms. | ciotce |
ciotkach |
|
| W. | ciotko |
ciotki |