UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zawieruszyć się

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zawieruszę się	zawieruszymy się
2 os.	zawieruszysz się	zawieruszycie się
3 os.	zawieruszy się	zawieruszą się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zawieruszyłem się +(e)m się zawieruszył	zawieruszyłam się +(e)m się zawieruszyła	zawieruszyłom się +(e)m się zawieruszyło	zawieruszyliśmy się +(e)śmy się zawieruszyli	zawieruszyłyśmy się +(e)śmy się zawieruszyły
2 os.	zawieruszyłeś się +(e)ś się zawieruszył	zawieruszyłaś się +(e)ś się zawieruszyła	zawieruszyłoś się +(e)ś się zawieruszyło	zawieruszyliście się +(e)ście się zawieruszyli	zawieruszyłyście się +(e)ście się zawieruszyły
3 os.	zawieruszył się	zawieruszyła się	zawieruszyło się	zawieruszyli się	zawieruszyły się

bezosobnik: zawieruszono się

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zawieruszmy się
2 os.	zawierusz się	zawieruszcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zawieruszyłbym się bym się zawieruszył	zawieruszyłabym się bym się zawieruszyła	zawieruszyłobym się bym się zawieruszyło	zawieruszylibyśmy się byśmy się zawieruszyli	zawieruszyłybyśmy się byśmy się zawieruszyły
2 os.	zawieruszyłbyś się byś się zawieruszył	zawieruszyłabyś się byś się zawieruszyła	zawieruszyłobyś się byś się zawieruszyło	zawieruszylibyście się byście się zawieruszyli	zawieruszyłybyście się byście się zawieruszyły
3 os.	zawieruszyłby się by się zawieruszył	zawieruszyłaby się by się zawieruszyła	zawieruszyłoby się by się zawieruszyło	zawieruszyliby się by się zawieruszyli	zawieruszyłyby się by się zawieruszyły

bezosobnik: zawieruszono by się

bezokolicznik: zawieruszyć się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zawieruszywszy się

gerundium: zawieruszenie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zawieruszenie się	zawieruszenia się
D.	zawieruszenia się	zawieruszeń się
C.	zawieruszeniu się	zawieruszeniom się
B.	zawieruszenie się	zawieruszenia się
N.	zawieruszeniem się	zawieruszeniami się
Ms.	zawieruszeniu się	zawieruszeniach się
W.	zawieruszenie się	zawieruszenia się

odpowiednik aspektowy: zawieruszać się

Pochodzenie

Zob. zawierucha

1. wśród dokumentów

Definicja

pot.

przez czyjeś roztargnienie zostać umieszczonym w miejscu, w którym trudno jest zostać znalezionym, choć odnalezienie nie wydaje się osobie szukającej niemożliwe

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

zgubić się

Cytaty

	Dopiero wtedy, gdy przestali dostrzegać piłkę i kilka razy zawieruszyła się gdzieś między odłamkami skalnymi, tak że ją z trudem odnaleźli, Gola mimo protestu graczy zdecydował się na przerwanie meczu. źródło: NKJP: Edmund Niziurski: Księga urwisów, 1954
	Po dwóch latach nie powinno już być starych złotych. Jeśli zawieruszą się komuś, będzie mógł je wymienić w banku, najpóźniej do 2010 r. Za 100 zł otrzyma jeden grosz. źródło: NKJP: Kamil Niemira: Nowy pieniądz, Gazeta Wyborcza, 1994-12-20
	Na lotnisku w Warszawie zawieruszył się bagaż piłkarza i do Krakowa dotarł on tylko z podręczną saszetką. źródło: NKJP: (BK): Myślą już o sobocie, Gazeta Krakowska, 2003-04-01
	Otwieracz zawsze się gdzieś zawieruszy, więc, jeśli nie nosisz ze sobą szwajcarskiego noża, naucz się otwierać butelki za pomocą innych urządzeń. źródło: NKJP: 28 rzeczy, które Cosmodziewczyna powinna umieć, Cosmopolitan, nr 6, 1999

Składnia

zawieruszyć się

(KOMU) + (GDZIE)

2. w tłumie

Definicja

pot.

oddalić się z jakiegoś miejsca bez wiedzy ludzi, z którymi się w tym miejscu przebywało, i udać się w nieznanym im kierunku, stając się dla nich niewidocznym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

oddalić się

Połączenia

zawieruszyć się po drodze

Cytaty

	Czekaliśmy przy gasnącym ogniu, już wysuszeni, na Skarżyńskiego, który gdzieś się zawieruszył. Wyłonił się na koniec – zadyszany – z mokrych paproci. źródło: NKJP: Maciej Kuczyński: Czeluść, 1972
	Parę minut po 14 zaniepokojony mężczyzna zgłosił nam zaginięcie chłopca. Wszystko wskazywało na to, że dziecko zawieruszyło się gdzieś w tłumie. Rodzina zaczęła go szukać na własną rękę. źródło: NKJP: Zniknęli bez śladu, Dziennik Polski, 2003-08-12
	Przywiązywane sznurkiem, pozostawiane w piaskowych przedszkolach, oddawane pod opiekę komuś w domu - to niektóre sposoby pozbywania się kłopotów z dziećmi podczas wizyt dorosłych na kąpieliskach. Bo co zrobić, gdy dziecko zawieruszy się w tłumie rozgrzanych, rozleniwionych ciał? źródło: NKJP: Kazimierz Netka: Opaska uchroni dziecko, Dziennik Zachodni, 2010-06-15
	Z niemałym trudem, pracując ciężko łokciami, przedarł się przez tłum i w sporej odległości od swoich spotkał redaktora z Potoczkiem, którzy przedtem gdzieś się zawieruszyli. źródło: NKJP: Igor Newerly: Pamiątka z Celulozy, 1952
	Starsi zginęli lub zawieruszyli się podczas intensywnych przegrupowań wojsk. źródło: NKJP: Dawid Bieńkowski: Nic, 2005

Składnia

zawieruszyć się

GDZIE

3. przez przypadek

Definicja

pot.

pojawić się przypadkowo w jakimś miejscu lub w jakiejś grupie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

	Anna była zdesperowana. Przejrzała jeszcze raz bieliźniarkę, przetrząsnęła szuflady, wywinęła portmonetkę i portfel męża, przeszukała kieszenie starych płaszczy: a nuż gdzieś zawieruszyła się setka? źródło: NKJP: Argentyńska ruletka, Dziennik Polski, 2002-10-19
	Według przepisów prawa targowisko winno mieć zatrudnionego grzyboznawcę, który sprawdzałby, czy czasem wśród darów lasów nie zawieruszyły się jakieś niejadalne grzyby. źródło: NKJP: rk: Grzybiarzem jestem, najlepiej z atestem, Dziennik Łódzki, 2003-09-15
	Od kilku godzin sprawdzał w szafkach, szufladach i kieszeniach różnych części odzieży, czy gdzieś przypadkiem nie zawieruszyła się choć jedna pigułka. źródło: NKJP: Robert Kurpios: „Cyrograf”, Akant, 2007-12
	Po rzucie rożnym pod bramką gości zawieruszył się Hosić. Stoper gospodarzy przejął bezpańską piłkę i uderzeniem z linii pola karnego w 55 sekundzie pokonał Szymańskiego. źródło: NKJP: Jarosław Galusek: Topolski jak Mel Gibson!, Dziennik Zachodni, 2007-05-10

Składnia

zawieruszyć się

GDZIE

Data ostatniej modyfikacji: 31.07.2018