UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dopiekać

Chronologizacja

1564, Bańk

Pochodzenie

Zob. dopiec

1. chleb

Definicja

doprowadzać czynność pieczenia czegoś do końca

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Cytaty

Polędwiczki wkładamy do pieca i dopiekamy, ale tak, aby nie straciły soczystości.

źródło: NKJP: Juliusz Podolski: Po francusku pod młodziaka, Gazeta Poznańska, 2006-11-10

Znawcy tematu proponują najpierw mocno podpiec mięso nad ogniem, a następnie powoli dopiekać je na wyższej półce.

źródło: NKJP: Uczta pod gołym niebem, Express Ilustrowany, 2002-04-26

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dopiekam
dopiekamy
2 os. dopiekasz
dopiekacie
3 os. dopieka
dopiekają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dopiekałem
+(e)m dopiekał
dopiekałam
+(e)m dopiekała
dopiekałom
+(e)m dopiekało
dopiekaliśmy
+(e)śmy dopiekali
dopiekałyśmy
+(e)śmy dopiekały
2 os. dopiekałeś
+(e)ś dopiekał
dopiekałaś
+(e)ś dopiekała
dopiekałoś
+(e)ś dopiekało
dopiekaliście
+(e)ście dopiekali
dopiekałyście
+(e)ście dopiekały
3 os. dopiekał
dopiekała
dopiekało
dopiekali
dopiekały

bezosobnik: dopiekano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę dopiekał
będę dopiekać
będę dopiekała
będę dopiekać
będę dopiekało
będę dopiekać
będziemy dopiekali
będziemy dopiekać
będziemy dopiekały
będziemy dopiekać
2 os. będziesz dopiekał
będziesz dopiekać
będziesz dopiekała
będziesz dopiekać
będziesz dopiekało
będziesz dopiekać
będziecie dopiekali
będziecie dopiekać
będziecie dopiekały
będziecie dopiekać
3 os. będzie dopiekał
będzie dopiekać
będzie dopiekała
będzie dopiekać
będzie dopiekało
będzie dopiekać
będą dopiekali
będą dopiekać
będą dopiekały
będą dopiekać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dopiekajmy
2 os. dopiekaj
dopiekajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dopiekałbym
bym dopiekał
dopiekałabym
bym dopiekała
dopiekałobym
bym dopiekało
dopiekalibyśmy
byśmy dopiekali
dopiekałybyśmy
byśmy dopiekały
2 os. dopiekałbyś
byś dopiekał
dopiekałabyś
byś dopiekała
dopiekałobyś
byś dopiekało
dopiekalibyście
byście dopiekali
dopiekałybyście
byście dopiekały
3 os. dopiekałby
by dopiekał
dopiekałaby
by dopiekała
dopiekałoby
by dopiekało
dopiekaliby
by dopiekali
dopiekałyby
by dopiekały

bezosobnik: dopiekano by

bezokolicznik: dopiekać

imiesłów przysłówkowy współczesny: dopiekając

gerundium: dopiekanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dopiekanie
dopiekania
D. dopiekania
dopiekań
C. dopiekaniu
dopiekaniom
B. dopiekanie
dopiekania
N. dopiekaniem
dopiekaniami
Ms. dopiekaniu
dopiekaniach
W. dopiekanie
dopiekania

imiesłów przymiotnikowy czynny: dopiekający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dopiekający
dopiekający
dopiekający
dopiekające
dopiekająca
D. dopiekającego
dopiekającego
dopiekającego
dopiekającego
dopiekającej
C. dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającej
B. dopiekającego
dopiekającego
dopiekający
dopiekające
dopiekającą
N. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającą
Ms. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dopiekający
dopiekający
dopiekające
dopiekające
D. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekających
C. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
B. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekające
N. dopiekającymi
dopiekającymi
dopiekającymi
dopiekającymi
Ms. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekających

imiesłów przymiotnikowy bierny: dopiekany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dopiekany
dopiekany
dopiekany
dopiekane
dopiekana
D. dopiekanego
dopiekanego
dopiekanego
dopiekanego
dopiekanej
C. dopiekanemu
dopiekanemu
dopiekanemu
dopiekanemu
dopiekanej
B. dopiekanego
dopiekanego
dopiekany
dopiekane
dopiekaną
N. dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekaną
Ms. dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dopiekani
dopiekani
dopiekane
dopiekane
D. dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych
C. dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
B. dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych
dopiekane
N. dopiekanymi
dopiekanymi
dopiekanymi
dopiekanymi
Ms. dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych

odpowiednik aspektowy: dopiec

Składnia

bez ograniczeń + dopiekać +
CO

Informacja normatywna

Uznawane za niepoprawne: dopiekać + czegoś

2. ciastek

Definicja

piec dodatkową ilość czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Cytaty

Właśnie skończyłam dopiekać ciasteczka. Teraz na pewno wystarczy dla wszystkich!

źródło: Internet: facebook.com

14 XII dopiekamy więcej pierniczków, jeśli jeszcze tego nie zrobiliście, ewentualnie dorabiamy. 15 XII ozdabiamy pierniczki, stroimy choinkę (...).

źródło: Internet: zielonyzagonek.pl/planujemy-swieta

Dziś dopiekam jeszcze jedną keksówkę i muszę gdzieś schować.

źródło: Internet: cincin.cc

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dopiekam
dopiekamy
2 os. dopiekasz
dopiekacie
3 os. dopieka
dopiekają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dopiekałem
+(e)m dopiekał
dopiekałam
+(e)m dopiekała
dopiekałom
+(e)m dopiekało
dopiekaliśmy
+(e)śmy dopiekali
dopiekałyśmy
+(e)śmy dopiekały
2 os. dopiekałeś
+(e)ś dopiekał
dopiekałaś
+(e)ś dopiekała
dopiekałoś
+(e)ś dopiekało
dopiekaliście
+(e)ście dopiekali
dopiekałyście
+(e)ście dopiekały
3 os. dopiekał
dopiekała
dopiekało
dopiekali
dopiekały

bezosobnik: dopiekano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę dopiekał
będę dopiekać
będę dopiekała
będę dopiekać
będę dopiekało
będę dopiekać
będziemy dopiekali
będziemy dopiekać
będziemy dopiekały
będziemy dopiekać
2 os. będziesz dopiekał
będziesz dopiekać
będziesz dopiekała
będziesz dopiekać
będziesz dopiekało
będziesz dopiekać
będziecie dopiekali
będziecie dopiekać
będziecie dopiekały
będziecie dopiekać
3 os. będzie dopiekał
będzie dopiekać
będzie dopiekała
będzie dopiekać
będzie dopiekało
będzie dopiekać
będą dopiekali
będą dopiekać
będą dopiekały
będą dopiekać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dopiekajmy
2 os. dopiekaj
dopiekajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dopiekałbym
bym dopiekał
dopiekałabym
bym dopiekała
dopiekałobym
bym dopiekało
dopiekalibyśmy
byśmy dopiekali
dopiekałybyśmy
byśmy dopiekały
2 os. dopiekałbyś
byś dopiekał
dopiekałabyś
byś dopiekała
dopiekałobyś
byś dopiekało
dopiekalibyście
byście dopiekali
dopiekałybyście
byście dopiekały
3 os. dopiekałby
by dopiekał
dopiekałaby
by dopiekała
dopiekałoby
by dopiekało
dopiekaliby
by dopiekali
dopiekałyby
by dopiekały

bezosobnik: dopiekano by

bezokolicznik: dopiekać

imiesłów przysłówkowy współczesny: dopiekając

gerundium: dopiekanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dopiekanie
dopiekania
D. dopiekania
dopiekań
C. dopiekaniu
dopiekaniom
B. dopiekanie
dopiekania
N. dopiekaniem
dopiekaniami
Ms. dopiekaniu
dopiekaniach
W. dopiekanie
dopiekania

imiesłów przymiotnikowy czynny: dopiekający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dopiekający
dopiekający
dopiekający
dopiekające
dopiekająca
D. dopiekającego
dopiekającego
dopiekającego
dopiekającego
dopiekającej
C. dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającej
B. dopiekającego
dopiekającego
dopiekający
dopiekające
dopiekającą
N. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającą
Ms. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dopiekający
dopiekający
dopiekające
dopiekające
D. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekających
C. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
B. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekające
N. dopiekającymi
dopiekającymi
dopiekającymi
dopiekającymi
Ms. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekających

imiesłów przymiotnikowy bierny: dopiekany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dopiekany
dopiekany
dopiekany
dopiekane
dopiekana
D. dopiekanego
dopiekanego
dopiekanego
dopiekanego
dopiekanej
C. dopiekanemu
dopiekanemu
dopiekanemu
dopiekanemu
dopiekanej
B. dopiekanego
dopiekanego
dopiekany
dopiekane
dopiekaną
N. dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekaną
Ms. dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dopiekani
dopiekani
dopiekane
dopiekane
D. dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych
C. dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
dopiekanym
B. dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych
dopiekane
N. dopiekanymi
dopiekanymi
dopiekanymi
dopiekanymi
Ms. dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych
dopiekanych

odpowiednik aspektowy: dopiec

Składnia

bez ograniczeń + dopiekać +
CO/CZEGO

3. o słońcu

Definicja

mocno grzać, powodując dyskomfort lub złe samopoczucie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  przygrzewać

Połączenia

  • słońce dopieka

Cytaty

Słońce nam dopieka, schodzimy szybko na dół do schroniska (...).

źródło: Internet: geozeta.pl

Nie dość, że słoneczko dopieka, to jeszcze ten „zapach” granulatu przypominał smrodek przypiekanych opon.

źródło: NKJP: Żar sztucznej trawy, Mazowieckie To i Owo, 2009-07-23

Zmęczonym nogom na przekór, bo odległości tu znaczne, a skwar dopieka.

źródło: NKJP: Z bocianem do Hanoweru, Dziennik Polski, 2000-06-02

Słońce dopieka, przed nami jeszcze wiele upalnych dni, szczególnie trudnych i niebezpiecznych, zwłaszcza dla dzieci, i to tych najmłodszych.

źródło: NKJP: Józefa Piotrowska-Strigl: Dla malucha upał groźny, Gazeta Krakowska, 2006-07-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dopiekam
dopiekamy
2 os. dopiekasz
dopiekacie
3 os. dopieka
dopiekają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dopiekałem
+(e)m dopiekał
dopiekałam
+(e)m dopiekała
dopiekałom
+(e)m dopiekało
dopiekaliśmy
+(e)śmy dopiekali
dopiekałyśmy
+(e)śmy dopiekały
2 os. dopiekałeś
+(e)ś dopiekał
dopiekałaś
+(e)ś dopiekała
dopiekałoś
+(e)ś dopiekało
dopiekaliście
+(e)ście dopiekali
dopiekałyście
+(e)ście dopiekały
3 os. dopiekał
dopiekała
dopiekało
dopiekali
dopiekały

bezosobnik: dopiekano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę dopiekał
będę dopiekać
będę dopiekała
będę dopiekać
będę dopiekało
będę dopiekać
będziemy dopiekali
będziemy dopiekać
będziemy dopiekały
będziemy dopiekać
2 os. będziesz dopiekał
będziesz dopiekać
będziesz dopiekała
będziesz dopiekać
będziesz dopiekało
będziesz dopiekać
będziecie dopiekali
będziecie dopiekać
będziecie dopiekały
będziecie dopiekać
3 os. będzie dopiekał
będzie dopiekać
będzie dopiekała
będzie dopiekać
będzie dopiekało
będzie dopiekać
będą dopiekali
będą dopiekać
będą dopiekały
będą dopiekać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dopiekajmy
2 os. dopiekaj
dopiekajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dopiekałbym
bym dopiekał
dopiekałabym
bym dopiekała
dopiekałobym
bym dopiekało
dopiekalibyśmy
byśmy dopiekali
dopiekałybyśmy
byśmy dopiekały
2 os. dopiekałbyś
byś dopiekał
dopiekałabyś
byś dopiekała
dopiekałobyś
byś dopiekało
dopiekalibyście
byście dopiekali
dopiekałybyście
byście dopiekały
3 os. dopiekałby
by dopiekał
dopiekałaby
by dopiekała
dopiekałoby
by dopiekało
dopiekaliby
by dopiekali
dopiekałyby
by dopiekały

bezosobnik: dopiekano by

bezokolicznik: dopiekać

imiesłów przysłówkowy współczesny: dopiekając

gerundium: dopiekanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dopiekanie
dopiekania
D. dopiekania
dopiekań
C. dopiekaniu
dopiekaniom
B. dopiekanie
dopiekania
N. dopiekaniem
dopiekaniami
Ms. dopiekaniu
dopiekaniach
W. dopiekanie
dopiekania

imiesłów przymiotnikowy czynny: dopiekający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dopiekający
dopiekający
dopiekający
dopiekające
dopiekająca
D. dopiekającego
dopiekającego
dopiekającego
dopiekającego
dopiekającej
C. dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającej
B. dopiekającego
dopiekającego
dopiekający
dopiekające
dopiekającą
N. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającą
Ms. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dopiekający
dopiekający
dopiekające
dopiekające
D. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekających
C. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
B. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekające
N. dopiekającymi
dopiekającymi
dopiekającymi
dopiekającymi
Ms. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekających

odpowiednik aspektowy: dopiec

Składnia

bez ograniczeń + dopiekać +
(KOMU)

4. dokuczać

Definicja

pot. 
sprawiać komuś przykrość lub trudność

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dokuczać

Połączenia

  • dopiekać do żywego

Cytaty

Nie musisz nikomu dopiekać uwagami w rodzaju: jakbyś chodziła do kościoła, tobyś wiedziała.

źródło: Internet: forum.gazeta.pl

Prawdziwe piekło zaczęło się wówczas, gdy pani N.N. odkryła uniki firmy wobec urzędu podatkowego. Odtąd nie tylko jej dopiekano w przedsiębiorstwie, lecz również obrzucano obelgami na ulicy, straszono i wyzywano od starych, nikomu niepotrzebnych bab.

źródło: NKJP: Zbigniew Gach: Zmobbingowani do walki, Dziennik Bałtycki, 2001-07-06

Gazety brukowe programowo dopiekają Szwedowi, który w eliminacjach do MŚ zdobył o punkt więcej od Janasa!

źródło: NKJP: Marek Gilarski: Zwycięzca musi się gęsto tłumaczyć, Dziennik Polski, 2005-10-15

Czasem do żywego dopiekało jej to uczucie i wtedy folgowała sobie w przypadkowej obecności, chyba że coś dotknęło ją szczególnie i Zygmunt musiał być poinformowany o sprawie.

źródło: NKJP: Witold Zalewski: Zakładnicy, 2001

Przeciwniczki dopiekają sobie na każdym kroku, używając nieparlamentarnych słów.

źródło: NKJP: Jerzy Waksmański: Prywatnych wojen moc, Dziennik Zachodni, 2001-02-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dopiekam
dopiekamy
2 os. dopiekasz
dopiekacie
3 os. dopieka
dopiekają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dopiekałem
+(e)m dopiekał
dopiekałam
+(e)m dopiekała
dopiekałom
+(e)m dopiekało
dopiekaliśmy
+(e)śmy dopiekali
dopiekałyśmy
+(e)śmy dopiekały
2 os. dopiekałeś
+(e)ś dopiekał
dopiekałaś
+(e)ś dopiekała
dopiekałoś
+(e)ś dopiekało
dopiekaliście
+(e)ście dopiekali
dopiekałyście
+(e)ście dopiekały
3 os. dopiekał
dopiekała
dopiekało
dopiekali
dopiekały

bezosobnik: dopiekano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę dopiekał
będę dopiekać
będę dopiekała
będę dopiekać
będę dopiekało
będę dopiekać
będziemy dopiekali
będziemy dopiekać
będziemy dopiekały
będziemy dopiekać
2 os. będziesz dopiekał
będziesz dopiekać
będziesz dopiekała
będziesz dopiekać
będziesz dopiekało
będziesz dopiekać
będziecie dopiekali
będziecie dopiekać
będziecie dopiekały
będziecie dopiekać
3 os. będzie dopiekał
będzie dopiekać
będzie dopiekała
będzie dopiekać
będzie dopiekało
będzie dopiekać
będą dopiekali
będą dopiekać
będą dopiekały
będą dopiekać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dopiekajmy
2 os. dopiekaj
dopiekajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dopiekałbym
bym dopiekał
dopiekałabym
bym dopiekała
dopiekałobym
bym dopiekało
dopiekalibyśmy
byśmy dopiekali
dopiekałybyśmy
byśmy dopiekały
2 os. dopiekałbyś
byś dopiekał
dopiekałabyś
byś dopiekała
dopiekałobyś
byś dopiekało
dopiekalibyście
byście dopiekali
dopiekałybyście
byście dopiekały
3 os. dopiekałby
by dopiekał
dopiekałaby
by dopiekała
dopiekałoby
by dopiekało
dopiekaliby
by dopiekali
dopiekałyby
by dopiekały

bezosobnik: dopiekano by

bezokolicznik: dopiekać

imiesłów przysłówkowy współczesny: dopiekając

gerundium: dopiekanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dopiekanie
dopiekania
D. dopiekania
dopiekań
C. dopiekaniu
dopiekaniom
B. dopiekanie
dopiekania
N. dopiekaniem
dopiekaniami
Ms. dopiekaniu
dopiekaniach
W. dopiekanie
dopiekania

imiesłów przymiotnikowy czynny: dopiekający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dopiekający
dopiekający
dopiekający
dopiekające
dopiekająca
D. dopiekającego
dopiekającego
dopiekającego
dopiekającego
dopiekającej
C. dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającemu
dopiekającej
B. dopiekającego
dopiekającego
dopiekający
dopiekające
dopiekającą
N. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającą
Ms. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dopiekający
dopiekający
dopiekające
dopiekające
D. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekających
C. dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
dopiekającym
B. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekające
N. dopiekającymi
dopiekającymi
dopiekającymi
dopiekającymi
Ms. dopiekających
dopiekających
dopiekających
dopiekających

odpowiednik aspektowy: dopiec

Składnia

bez ograniczeń + dopiekać +
KOMU + (CZYM)
Data ostatniej modyfikacji: 29.12.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json