UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dosiedzieć

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiedzę
dosiedzimy
2 os. dosiedzisz
dosiedzicie
3 os. dosiedzi
dosiedzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiedziałem
+(e)m dosiedział
dosiedziałam
+(e)m dosiedziała
dosiedziałom
+(e)m dosiedziało
dosiedzieliśmy
+(e)śmy dosiedzieli
dosiedziałyśmy
+(e)śmy dosiedziały
2 os. dosiedziałeś
+(e)ś dosiedział
dosiedziałaś
+(e)ś dosiedziała
dosiedziałoś
+(e)ś dosiedziało
dosiedzieliście
+(e)ście dosiedzieli
dosiedziałyście
+(e)ście dosiedziały
3 os. dosiedział
dosiedziała
dosiedziało
dosiedzieli
dosiedziały

bezosobnik: dosiedziano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiedźmy
2 os. dosiedź
dosiedźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiedziałbym
bym dosiedział
dosiedziałabym
bym dosiedziała
dosiedziałobym
bym dosiedziało
dosiedzielibyśmy
byśmy dosiedzieli
dosiedziałybyśmy
byśmy dosiedziały
2 os. dosiedziałbyś
byś dosiedział
dosiedziałabyś
byś dosiedziała
dosiedziałobyś
byś dosiedziało
dosiedzielibyście
byście dosiedzieli
dosiedziałybyście
byście dosiedziały
3 os. dosiedziałby
by dosiedział
dosiedziałaby
by dosiedziała
dosiedziałoby
by dosiedziało
dosiedzieliby
by dosiedzieli
dosiedziałyby
by dosiedziały

bezosobnik: dosiedziano by

bezokolicznik: dosiedzieć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dosiedziawszy

gerundium: dosiedzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dosiedzenie
dosiedzenia
D. dosiedzenia
dosiedzeń
C. dosiedzeniu
dosiedzeniom
B. dosiedzenie
dosiedzenia
N. dosiedzeniem
dosiedzeniami
Ms. dosiedzeniu
dosiedzeniach
W. dosiedzenie
dosiedzenia

odpowiednik aspektowy: dosiadywać

Pochodzenie

Zob. siedzieć

1. na krześle

Definicja

siedząc w jakim miejscu, doczekać do końca czegoś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości czasu ➔ upływ czasu

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  doczekać

Połączenia

  • dosiedzieć do jakiejś godziny, do końca filmu (premiery, seansu, spektaklu...)
  • dosiedzieć z trudem

Cytaty

Nie dosiedział jednak do końca seansu. Był tak głodny, że wyszedł o wpół do dziewiątej.

źródło: NKJP: Zygmunt Zeydler-Zborowski: Czarny mercedes, 1958

Ledwo dosiedziałam do końca na twardym krzesełku.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Listy miłości, 2008

Tego najważniejszego dnia z trudem dosiedziałam do ostatniej lekcji.

źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Może nie, może tak, 1976

Składnia

bez ograniczeń + dosiedzieć +
do CZEGO

2. do emerytury

Definicja

pot. 
przebywając gdzieś długo lub zajmując się czymś, dotrwać do określonego momentu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE ➔ Cechy i właściwości czasu ➔ upływ czasu

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  dotrwać

Połączenia

  • dosiedzieć do emerytury, do końca kadencji, do końca kary

Cytaty

Po powrocie na kontynent dosiedziałem do końca kontraktu w Aubagne.

źródło: NKJP: Jacek Skorek: Wymarzone białe kepi, Dziennik Zachodni, 2004-07-09

Pojawia się obawa o miejsce pracy i dosiedzenie do emerytury lub chociaż do zasiłku przedemerytalnego.

źródło: NKJP: hm. Grzegorz Całek: Być harcmistrzem, Czuwaj, 2008-03

Po przełomie politycznym bałem się, że pójdę na bruk, jednak naszą firmę przejęło poważne polsko-niemieckie konsorcjum z Poznania i spokojnie dosiedziałem przy swoim biurku do emerytury.

źródło: NKJP: Włodzimierz Kowalewski: Bóg zapłacz!, 2000

Wrócił z przepustki do więzienia i dosiedział do końca kary.

źródło: Internet: www.nj24.pl

Składnia

bez ograniczeń + dosiedzieć +
do CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 03.01.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json