UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dosiąść

Chronologizacja

XVIII w., Bańk
Współczesna postać bezokolicznika nowsza wobec poświadczonej w XVIII w. dosieść.

Pochodzenie

Zob. siąść

1. konia

Definicja

siąść na grzbiecie zwierzęcia, aby na nim jeździć

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

  • dosiąść hucuła, klaczy, konia, osła, rumaka, wierzchowca

Cytaty

- Po co jeździsz na wojny? - spytałem Antonia, zanim dosiedliśmy koni.

źródło: NKJP: Mirosław Kuleba: Ułańska Francoise i inni, Dziennik Bałtycki, 2000-01-24

Po napisaniu księgi Laozi odjechał na zachód, dosiadłszy wołu (stąd często jest przedstawiany na tym zwierzęciu) i nikt już nigdy więcej o nim nie słyszał.

źródło: NKJP: Stoigniew: Laozi, Wikipedia.pl

Uciekający mężczyzna zmiótł je jednym uderzeniem pięści i sam dosiadł osła, bijąc go zawzięcie piętami.

źródło: NKJP: Zofia Kossak: Przymierze, 1952

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiądę
dosiądziemy
2 os. dosiądziesz
dosiądziecie
3 os. dosiądzie
dosiądą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiadłem
+(e)m dosiadł
dosiadłam
+(e)m dosiadła
dosiadłom
+(e)m dosiadło
dosiedliśmy
+(e)śmy dosiedli
dosiadłyśmy
+(e)śmy dosiadły
2 os. dosiadłeś
+(e)ś dosiadł
dosiadłaś
+(e)ś dosiadła
dosiadłoś
+(e)ś dosiadło
dosiedliście
+(e)ście dosiedli
dosiadłyście
+(e)ście dosiadły
3 os. dosiadł
dosiadła
dosiadło
dosiedli
dosiadły

bezosobnik: dosiądnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiądźmy
2 os. dosiądź
dosiądźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiadłbym
bym dosiadł
dosiadłabym
bym dosiadła
dosiadłobym
bym dosiadło
dosiedlibyśmy
byśmy dosiedli
dosiadłybyśmy
byśmy dosiadły
2 os. dosiadłbyś
byś dosiadł
dosiadłabyś
byś dosiadła
dosiadłobyś
byś dosiadło
dosiedlibyście
byście dosiedli
dosiadłybyście
byście dosiadły
3 os. dosiadłby
by dosiadł
dosiadłaby
by dosiadła
dosiadłoby
by dosiadło
dosiedliby
by dosiedli
dosiadłyby
by dosiadły

bezosobnik: dosiądnięto by

bezokolicznik: dosiąść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dosiadłszy

gerundium: dosiądnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dosiądnięcie
dosiądnięcia
D. dosiądnięcia
dosiądnięć
C. dosiądnięciu
dosiądnięciom
B. dosiądnięcie
dosiądnięcia
N. dosiądnięciem
dosiądnięciami
Ms. dosiądnięciu
dosiądnięciach
W. dosiądnięcie
dosiądnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: dosiądnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dosiądnięty
dosiądnięty
dosiądnięty
dosiądnięte
dosiądnięta
D. dosiądniętego
dosiądniętego
dosiądniętego
dosiądniętego
dosiądniętej
C. dosiądniętemu
dosiądniętemu
dosiądniętemu
dosiądniętemu
dosiądniętej
B. dosiądniętego
dosiądniętego
dosiądnięty
dosiądnięte
dosiądniętą
N. dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętą
Ms. dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dosiądnięci
dosiądnięci
dosiądnięte
dosiądnięte
D. dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych
C. dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
B. dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądnięte
N. dosiądniętymi
dosiądniętymi
dosiądniętymi
dosiądniętymi
Ms. dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych

odpowiednik aspektowy: dosiadać

Składnia

bez ograniczeń + dosiąść +
CZEGO

2. motoru

Definicja

siąść za kierownicą pojazdu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

  • dosiąść motocykla, roweru

Cytaty

Nela dosiadła swego roweru, pojechała niezbyt pewnie, ale zaraz złapała równowagę, dojechała do rogu i ostrożnie zawróciła, zatrzymała się przed Romanem.

źródło: NKJP: Leon Pawlik: Ankara, 1998

Niemczura zjechał do parku maszyn, ale Włodarczyk już nie zdążył dosiąść motocykla przed upływem 2 minut i został wykluczony.

źródło: NKJP: To nie plotki, Dziennik Polski, 1998-08-31

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiądę
dosiądziemy
2 os. dosiądziesz
dosiądziecie
3 os. dosiądzie
dosiądą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiadłem
+(e)m dosiadł
dosiadłam
+(e)m dosiadła
dosiadłom
+(e)m dosiadło
dosiedliśmy
+(e)śmy dosiedli
dosiadłyśmy
+(e)śmy dosiadły
2 os. dosiadłeś
+(e)ś dosiadł
dosiadłaś
+(e)ś dosiadła
dosiadłoś
+(e)ś dosiadło
dosiedliście
+(e)ście dosiedli
dosiadłyście
+(e)ście dosiadły
3 os. dosiadł
dosiadła
dosiadło
dosiedli
dosiadły

bezosobnik: dosiądnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiądźmy
2 os. dosiądź
dosiądźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiadłbym
bym dosiadł
dosiadłabym
bym dosiadła
dosiadłobym
bym dosiadło
dosiedlibyśmy
byśmy dosiedli
dosiadłybyśmy
byśmy dosiadły
2 os. dosiadłbyś
byś dosiadł
dosiadłabyś
byś dosiadła
dosiadłobyś
byś dosiadło
dosiedlibyście
byście dosiedli
dosiadłybyście
byście dosiadły
3 os. dosiadłby
by dosiadł
dosiadłaby
by dosiadła
dosiadłoby
by dosiadło
dosiedliby
by dosiedli
dosiadłyby
by dosiadły

bezosobnik: dosiądnięto by

bezokolicznik: dosiąść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dosiadłszy

gerundium: dosiądnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dosiądnięcie
dosiądnięcia
D. dosiądnięcia
dosiądnięć
C. dosiądnięciu
dosiądnięciom
B. dosiądnięcie
dosiądnięcia
N. dosiądnięciem
dosiądnięciami
Ms. dosiądnięciu
dosiądnięciach
W. dosiądnięcie
dosiądnięcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: dosiądnięty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. dosiądnięty
dosiądnięty
dosiądnięty
dosiądnięte
dosiądnięta
D. dosiądniętego
dosiądniętego
dosiądniętego
dosiądniętego
dosiądniętej
C. dosiądniętemu
dosiądniętemu
dosiądniętemu
dosiądniętemu
dosiądniętej
B. dosiądniętego
dosiądniętego
dosiądnięty
dosiądnięte
dosiądniętą
N. dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętą
Ms. dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. dosiądnięci
dosiądnięci
dosiądnięte
dosiądnięte
D. dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych
C. dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
dosiądniętym
B. dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądnięte
N. dosiądniętymi
dosiądniętymi
dosiądniętymi
dosiądniętymi
Ms. dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych
dosiądniętych

odpowiednik aspektowy: dosiadać

Składnia

bez ograniczeń + dosiąść +
CZEGO

3. do pociągu

Definicja

wsiąść do środka transportu publicznego, w którym już jadą inne osoby

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dosiąść się

Połączenia

  • pasażerowie, podróżni, turyści dosiedli
  • dosiąść do autobusu, do windy
  • dosiąść na przystanku, na stacji

Cytaty

Do Gubina wysyłany jest mały autobusik, do którego z ledwością wchodzi 10 osób. Na trasie próbują jeszcze dosiąść inni pasażerowie, ale mają z tym problem.

źródło: NKJP: Z ziemi leszczyńskiej, Gazeta Poznańska, 2005-04-26

We Wrocławiu dosiadła do nas Agnieszka, pociąg był podstawiany i dość pusty, więc przedział mieliśmy tylko dla nas.

źródło: NKJP: Usenet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiądę
dosiądziemy
2 os. dosiądziesz
dosiądziecie
3 os. dosiądzie
dosiądą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiadłem
+(e)m dosiadł
dosiadłam
+(e)m dosiadła
dosiadłom
+(e)m dosiadło
dosiedliśmy
+(e)śmy dosiedli
dosiadłyśmy
+(e)śmy dosiadły
2 os. dosiadłeś
+(e)ś dosiadł
dosiadłaś
+(e)ś dosiadła
dosiadłoś
+(e)ś dosiadło
dosiedliście
+(e)ście dosiedli
dosiadłyście
+(e)ście dosiadły
3 os. dosiadł
dosiadła
dosiadło
dosiedli
dosiadły

bezosobnik: dosiądnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiądźmy
2 os. dosiądź
dosiądźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiadłbym
bym dosiadł
dosiadłabym
bym dosiadła
dosiadłobym
bym dosiadło
dosiedlibyśmy
byśmy dosiedli
dosiadłybyśmy
byśmy dosiadły
2 os. dosiadłbyś
byś dosiadł
dosiadłabyś
byś dosiadła
dosiadłobyś
byś dosiadło
dosiedlibyście
byście dosiedli
dosiadłybyście
byście dosiadły
3 os. dosiadłby
by dosiadł
dosiadłaby
by dosiadła
dosiadłoby
by dosiadło
dosiedliby
by dosiedli
dosiadłyby
by dosiadły

bezosobnik: dosiądnięto by

bezokolicznik: dosiąść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dosiadłszy

gerundium: dosiądnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dosiądnięcie
dosiądnięcia
D. dosiądnięcia
dosiądnięć
C. dosiądnięciu
dosiądnięciom
B. dosiądnięcie
dosiądnięcia
N. dosiądnięciem
dosiądnięciami
Ms. dosiądnięciu
dosiądnięciach
W. dosiądnięcie
dosiądnięcia

odpowiednik aspektowy: dosiadać

Składnia

bez ograniczeń + dosiąść +
(do KOGO/CZEGO)

4. do stolika

Definicja

dołączyć do osoby lub grupy osób siedzących w jakimś miejscu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dosiąść się, podsiąść się, przysiąść się

Cytaty

Śledź po japońsku i flaszka czystej pod stolikiem. Rozgrzała się krew. Dosiadła do nas Hanka.

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Powidoki, 2010

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiądę
dosiądziemy
2 os. dosiądziesz
dosiądziecie
3 os. dosiądzie
dosiądą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiadłem
+(e)m dosiadł
dosiadłam
+(e)m dosiadła
dosiadłom
+(e)m dosiadło
dosiedliśmy
+(e)śmy dosiedli
dosiadłyśmy
+(e)śmy dosiadły
2 os. dosiadłeś
+(e)ś dosiadł
dosiadłaś
+(e)ś dosiadła
dosiadłoś
+(e)ś dosiadło
dosiedliście
+(e)ście dosiedli
dosiadłyście
+(e)ście dosiadły
3 os. dosiadł
dosiadła
dosiadło
dosiedli
dosiadły

bezosobnik: dosiądnięto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. dosiądźmy
2 os. dosiądź
dosiądźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. dosiadłbym
bym dosiadł
dosiadłabym
bym dosiadła
dosiadłobym
bym dosiadło
dosiedlibyśmy
byśmy dosiedli
dosiadłybyśmy
byśmy dosiadły
2 os. dosiadłbyś
byś dosiadł
dosiadłabyś
byś dosiadła
dosiadłobyś
byś dosiadło
dosiedlibyście
byście dosiedli
dosiadłybyście
byście dosiadły
3 os. dosiadłby
by dosiadł
dosiadłaby
by dosiadła
dosiadłoby
by dosiadło
dosiedliby
by dosiedli
dosiadłyby
by dosiadły

bezosobnik: dosiądnięto by

bezokolicznik: dosiąść

imiesłów przysłówkowy uprzedni: dosiadłszy

gerundium: dosiądnięcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dosiądnięcie
dosiądnięcia
D. dosiądnięcia
dosiądnięć
C. dosiądnięciu
dosiądnięciom
B. dosiądnięcie
dosiądnięcia
N. dosiądnięciem
dosiądnięciami
Ms. dosiądnięciu
dosiądnięciach
W. dosiądnięcie
dosiądnięcia

odpowiednik aspektowy: dosiadać

Składnia

bez ograniczeń + dosiąść +
do KOGO/CZEGO

Frazeologizmy

ktoś wsiadł na swojego konika
ktoś dosiadł swojego konika
Data ostatniej modyfikacji: 02.04.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj