UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

amnezja

Chronologizacja

1900, SJPWar

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. amnezja
amnezje
D. amnezji
amnezji
neut
amnezyj
char
C. amnezji
amnezjom
B. amnezję
amnezje
N. amnezją
amnezjami
Ms. amnezji
amnezjach
W. amnezjo
amnezje

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

internac.

ang. amnesia

fr. amnésie

niem. Amnesie

z gr. amnēsía 'niepamięć'

1. choroba

Definicja

med. 
całkowita lub częściowa utrata pamięci dotycząca pewnego okresu życia lub określonych zdarzeń

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie rodzaje chorób

Relacje znaczeniowe

synonimy:  niepamięć
hiperonimy:  choroba I

Połączenia

  • absolutna, całkowita, chwilowa, czasowa, okresowa, przejściowa; nagła; ciężka, głęboka; lekka; częściowa, kompletna, wybiórcza; moja amnezja; amnezja globalna; alkoholowa, dziecięca; następcza, wsteczna; pourazowa
  • doznać, coś ulega amnezji
  • udawać amnezję
  • cierpieć na amnezję

Cytaty

Najczęstszą przyczyną amnezji są urazy mechaniczne - wypadki samochodowe czy upadek z wysokości, a także wylewy do mózgu lub masywne niedokrwienie różnych jego części - udary.

źródło: NKJP: Bożena Kastory: Podróż w czasie, Wprost, 1999, 7/11

Jovanka odniosła ranę już po wojnie, na polu minowym, i doznała amnezji .

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Góra Trzech Szkieletów, 2003

Werner trafił do kliniki psychiatrycznej. Badania wykazały, że jest całkowicie zdrowy psychicznie, ale cierpi na amnezję globalną wskutek urazu mózgu.

źródło: NKJP: Adam Zadworny: Tożsamość Maxa, Gazeta Wyborcza, 1994-08-16

Jeżeli uszkodzimy pewne tylne obszary korowe, wywołamy różnego rodzaju afazje i amnezje [...]

źródło: NKJP: Jerzy Vetulani: Pamięć - wewnętrzny zmysł duszy, Gazeta Wyborcza, 1998-04-30

2. historyczna

Definicja

książk.  pejorat. 
brak pamięci o faktach i wydarzeniach historycznych w świadomości społecznej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  niepamięć

Połączenia

  • historyczna, moralna, narodowa, polityczna, społeczna; ogólna, powszechna, totalna, zbiorowa; absolutna, całkowita, chwilowa, czasowa, okresowa, przejściowa; nagła; ciężka, głęboka; lekka; częściowa, kompletna, wybiórcza; dziwna; postępująca, moja amnezja
  • dotknięty, ogarnięty amnezją
  • dostać amnezji
  • mieć amnezję
  • cierpieć, zapaść/zapadać; liczyć na amnezję

Cytaty

Przyznam, że bardzo dziwi mnie amnezja, a często i znakomite samopoczucie ludzi, którzy nie tylko przez dziesiątki lat publicznie gloryfikowali ustrój socjalistyczny, ale i potrafili posyłać wojsko przeciw własnemu narodowi w obronie tego ustroju.

źródło: NKJP: Maciej Zięba: Niezwykły pontyfikat, 1997

W Rosji Putina przeszłość jest zamiatana pod dywan i nie ma dyskusji. [...] Nie ma rozrachunku z historią. Społeczeństwo jest w stanie moralnej amnezji. To zjawisko niebezpieczne.

źródło: NKJP: Daniel Passent: Szepty i krzyki, Polityka, 2008-12-20

Według mnie IPN odegra ważną rolę edukacyjną i zapobiegnie powszechnej amnezji społeczeństwa w kwestii tego, czym był komunizm.

źródło: NKJP: Instytut jest potrzebny, Dziennik Polski, 2000-04-01

Europa Zachodnia zapadła na amnezję jeśli chodzi o historię środkowej i wschodniej części kontynentu... – Jedną z głównych batalii, jakie toczymy w Unii, jest walka o pamięć historyczną. Walka z amnezją wynikającą z ignorancji, z innych losów, błędów systemów edukacyjnych, nieusuniętych mentalnych pozostałości zimnej wojny,[...]

źródło: NKJP: Arkadiusz Krystek: Wielcy Europy wolą Moskwę, Dziennik Łódzki, 2005-05-04

Rozmaite nostalgie i amnezje pojawiające się w krajach postkomunistycznych po 1989 roku świadczą o tym, jak bardzo trudno wprowadzić do pamięci historycznej momenty, w których została zerwana ciągłość, a także zrozumieć i zaakceptować fakt, że taka pamięć narzuca pewną odpowiedzialność.

źródło: NKJP: Europa i pamięć, Gazeta Wyborcza, 1997-09-20

Składnia

bez ograniczeń + amnezja +
(JAKA)
Data ostatniej modyfikacji: 01.12.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json