UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zamieć

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zamieć	zamiecie
D.	zamieci	zamieci

C.	zamieci	zamieciom
B.	zamieć	zamiecie
N.	zamiecią	zamieciami
Ms.	zamieci	zamieciach
W.	zamieci	zamiecie

Pochodzenie

ogsł. *zametь, -i (ż) 'rozwiewanie, miecenie, zmiatanie'

Od: przedrostkowego czasownika *za-mesti 'zwiać, zawiać, zmieść' < psł. *mesti, *metǫ (skąd st.pol. i pol. dial. mieść, miotę)

1. śnieżna

Definicja

unoszenie się tumanów śniegu, pyłu lub piasku pod wpływem bardzo silnego wiatru

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Pogoda zjawiska atmosferyczne

Połączenia

straszna, wielka; zimowa zamieć; zamieć pyłowa, śnieżna
mgła i zamieć, mróz i zamieć, wiatr i zamieć; zawieje i zamiecie
czas zamieci
zamieć szaleje gdzieś (kiedyś); ogranicza widoczność
powodować zamiecie

Cytaty

	Dzisiejszej nocy Wielkopolska dostanie się pod wpływ bardzo aktywnego niżu znad Niemiec. Pojawią się intensywne opady śniegu i porywisty wiatr, powodujący zawieje i zamiecie śnieżne. źródło: NKJP: (X): Pogoda, Polska Głos Wielkopolski, 2006-03-03
	Także w Bieszczadach szalała zamieć. Padający drugi dzień śnieg i porywisty wiatr powyżej górnej granicy lasu tworzyły potężne zaspy. Widoczność nie przekraczała 10 metrów. Atak zimy spowodował spore utrudnienia na drogach. źródło: NKJP: (ASZ, BH): Gwałtowny nawrót zimy, Dziennik Polski, 2000-01-19
	Z trudem brnęliśmy nad brzegiem Warty przez ogromne zaspy, w bezustannej zamieci, oślepiającej nas na każdym kroku tumanem kłujących powieki i policzki dokuczliwych lodowatych igiełek. źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Ogród miłości, 2006
	Gorąco, duszno, w połowie dnia robi się szaro. Od pustyni nadciąga pylna zamieć. Ostry wiatr i tumany kurzu, które wypełniają całą przestrzeń między ziemią i niebem. Pył, który oślepia i dławi, nie ma czym oddychać. źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Imperium, 2005
	Pierwszą rozmowę pod Kutab Minar, w czasie piaskowej zamieci, jedną z tych, które się liczą, zachował w pamięci. źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

2. wojenna

Definicja

książk.

ciąg gwałtownych wydarzeń w dziejach świata lub w czyimś życiu

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:

burza, huragan, sztorm, wicher, wichura, zawierucha

Cytaty

Kiedy Niemcy wypychali ludzi z tych ziem na wschód, wtedy po raz pierwszy mój ojciec spotkał mamę. Ja urodziłam się 10 kwietnia 1921 roku. Przy kolejnej zamieci wojennej, starszy brat zmarł w drodze.

źródło: NKJP: Elwira Kucharska: Siła przyciągania, czyli polskie losy, 2008

- Wystawa urządzona jest tak, jakby czas zatrzymał się w końcu XIX stulecia. Oglądamy więc zasobny dom rodziny, która mieszka tu z dawien dawna, gromadzi i z pietyzmem przechowuje rozmaite przedmioty; prawdziwe skarby i sentymentalne pamiątki, dzieła sztuki i robótki pani domu, słowem wszystko, co przetrwało dziejowe zamiecie - mówi Witold Turdza, kierownik kierujący tym oddziałem muzeum.

źródło: NKJP: Mieszczański dom, Dziennik Polski, 2003-11-15

Ojciec Joachim Badeni, dominikanin należący również do znanego i bogatego rodu hrabiowskiego, powiedział mi, że wojna, ogołacając go z majątku, uwolniła go jednocześnie od nerwicy materialnej, od nerwicy posiadania. Ojca Michała nie musiała uwalniać wojna. Sam wyrzekł się dobrowolnie wszelkich dóbr tego świata i nigdy tego nie żałował. Pozbył się balastu, nim ten balast odebrała mu zamieć historii.

źródło: NKJP: Jan Grzegorczyk: O bogatym młodzieńcu, który nie odszedł zasmucony, 2007

Składnia

	+	zamieć	+	JAKA
	+	zamieć	+	CZEGO

Data ostatniej modyfikacji: 14.04.2017