UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wkradać się

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wkradam się
wkradamy się
2 os. wkradasz się
wkradacie się
3 os. wkrada się
wkradają się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wkradałem się
+(e)m się wkradał
wkradałam się
+(e)m się wkradała
wkradałom się
+(e)m się wkradało
wkradaliśmy się
+(e)śmy się wkradali
wkradałyśmy się
+(e)śmy się wkradały
2 os. wkradałeś się
+(e)ś się wkradał
wkradałaś się
+(e)ś się wkradała
wkradałoś się
+(e)ś się wkradało
wkradaliście się
+(e)ście się wkradali
wkradałyście się
+(e)ście się wkradały
3 os. wkradał się
wkradała się
wkradało się
wkradali się
wkradały się

bezosobnik: wkradano się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się wkradał
będę się wkradać
będę się wkradała
będę się wkradać
będę się wkradało
będę się wkradać
będziemy się wkradali
będziemy się wkradać
będziemy się wkradały
będziemy się wkradać
2 os. będziesz się wkradał
będziesz się wkradać
będziesz się wkradała
będziesz się wkradać
będziesz się wkradało
będziesz się wkradać
będziecie się wkradali
będziecie się wkradać
będziecie się wkradały
będziecie się wkradać
3 os. będzie się wkradał
będzie się wkradać
będzie się wkradała
będzie się wkradać
będzie się wkradało
będzie się wkradać
będą się wkradali
będą się wkradać
będą się wkradały
będą się wkradać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wkradajmy się
2 os. wkradaj się
wkradajcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wkradałbym się
bym się wkradał
wkradałabym się
bym się wkradała
wkradałobym się
bym się wkradało
wkradalibyśmy się
byśmy się wkradali
wkradałybyśmy się
byśmy się wkradały
2 os. wkradałbyś się
byś się wkradał
wkradałabyś się
byś się wkradała
wkradałobyś się
byś się wkradało
wkradalibyście się
byście się wkradali
wkradałybyście się
byście się wkradały
3 os. wkradałby się
by się wkradał
wkradałaby się
by się wkradała
wkradałoby się
by się wkradało
wkradaliby się
by się wkradali
wkradałyby się
by się wkradały

bezosobnik: wkradano by się

bezokolicznik: wkradać się

imiesłów przysłówkowy współczesny: wkradając się

gerundium: wkradanie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wkradanie się
wkradania się
D. wkradania się
wkradań się
C. wkradaniu się
wkradaniom się
B. wkradanie się
wkradania się
N. wkradaniem się
wkradaniami się
Ms. wkradaniu się
wkradaniach się
W. wkradanie się
wkradania się

imiesłów przymiotnikowy czynny: wkradający się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wkradający się
wkradający się
wkradający się
wkradające się
wkradająca się
D. wkradającego się
wkradającego się
wkradającego się
wkradającego się
wkradającej się
C. wkradającemu się
wkradającemu się
wkradającemu się
wkradającemu się
wkradającej się
B. wkradającego się
wkradającego się
wkradający się
wkradające się
wkradającą się
N. wkradającym się
wkradającym się
wkradającym się
wkradającym się
wkradającą się
Ms. wkradającym się
wkradającym się
wkradającym się
wkradającym się
wkradającej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wkradający się
wkradający się
wkradające się
wkradające się
D. wkradających się
wkradających się
wkradających się
wkradających się
C. wkradającym się
wkradającym się
wkradającym się
wkradającym się
B. wkradających się
wkradających się
wkradających się
wkradające się
N. wkradającymi się
wkradającymi się
wkradającymi się
wkradającymi się
Ms. wkradających się
wkradających się
wkradających się
wkradających się

odpowiednik aspektowy: wkraść się

Pochodzenie

Zob. kraść

1. złodziej

Definicja

dostawać się w jakieś miejsce, tak żeby nikt nie zauważył

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa przestępstwa

Relacje znaczeniowe

antonimy:  wkradać się, wykradać się
hiperonimy:  dostawać się

Połączenia

  • wkradać się nocą
  • wkradać się do domu, do mieszkania
  • wkradać się przez okno
  • niepostrzeżenie, podstępnie; powoli wkradać się

Cytaty

[...] nauczył się wkradać do domu niezauważenie, bez jednego skrzypu zheblowanych desek podłogi, bez głośniejszego westchnienia, bez tej niedostrzegalnej, a tak intensywnej emanacji obecności człowieka w czterech ścianach.

źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Kronika wypadków miłosnych, 2006

Wielu bezdomnych wybiera nocleg na dworcach PKP i PKS, klatkach schodowych. Wkradają się do piwnic, na strychy i do altanek na ogródkach działkowych.

źródło: NKJP: Gerard-Gierut Agnieszka: Przeżyć mróz, Gazeta Wrocławska, 2002-12-10

Teraz to już wszystko jedno, drzwi frontowe zamknięte, będę się musiał wkradać przez kuchnię.

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Brzezina i inne opowiadania. Kochankowie, 2006

Szybko okazało się, że nie można zostawiać otwartych okien. Podczas przerwy ktoś natychmiast wkradał się do klasy i szperał po torbach.

źródło: NKJP: Daniel Odija: Kronika umarłych, 2010

[Wilki] Z głodu podchodzą do zabudowań ludzkich, gdzie wkradają się do stajni i obór, napadają na pasące się owce i bydło.

źródło: NKJP: Stanisław Godlewski: Vademecum myśliwego, 1955

Składnia

bez ograniczeń + wkradać się +
DOKĄD

2. błąd

Definicja

zaczynać znajdować się gdzieś niepostrzeżenie lub być tam odczuwalnym wbrew czyjejś woli

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zakradać się

Połączenia

  • bałagan, bieda, chaos, nerwowość, niepewność, niepokój, nuda, rozluźnienie, rutyna, zdenerwowanie, zepsucie; zapach; polityka wkrada się
  • wkradać się do czyjegoś serca, do czyjegoś życia
  • wkradać się w czyjeś poczynania, w jakieś szeregi

Cytaty

[...] przy tłumaczeniu pewnych zapisów wkradają się pewne błędy, niedoprecyzowania.

źródło: NKJP: Sztafeta, 2004, nr 45

W poczynania zawodników „Victorii” wkradała się coraz większa nerwowość, ponieważ czas uciekał, a nikt nie miał ani sposobu na dobre rozegranie piłki, ani na przeprowadzenie decydującej akcji otwierającej drogę do bramki.

źródło: NKJP: Wymęczone zwycięstwo „Victorii”, Czas Ostrzeszowski, 2007, nr 20

Cokolwiek działo się w umyśle dziewczynki, w ton jej głosu wkradało się coraz większe zwątpienie.

źródło: NKJP: Mariusz Kaszyński: Martwe światło, 2009

Niepewność, nadzieja i podstępny strach na przemian wkradały się do serca młodzieńca.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tajemnicza wyprawa Tomka, 1963

[...] stanowią zgodne małżeństwo. Do ich życia codziennego wkrada się jednak rutyna i coraz częściej wybuchają sprzeczki [...].

źródło: NKJP: (ht): Los seksownej żonki szefa, czyli między planetami, Dziennik Bałtycki, 2010-07-02

Składnia

bez ograniczeń + wkradać się +
(w CO | do CZEGO)

Frazeologizmy

ktoś wkupuje się w czyjeś łaski
ktoś wkrada się w czyjeś łaski
Data ostatniej modyfikacji: 07.06.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json