UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przeżreć się

Chronologizacja

1875, Wiadomości Kościelne, books.google.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przeżrę się
przeżremy się
2 os. przeżresz się
przeżrecie się
3 os. przeżre się
przeżrą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przeżarłem się
+(e)m się przeżarł
przeżarłam się
+(e)m się przeżarła
przeżarłom się
+(e)m się przeżarło
przeżarliśmy się
+(e)śmy się przeżarli
przeżarłyśmy się
+(e)śmy się przeżarły
2 os. przeżarłeś się
+(e)ś się przeżarł
przeżarłaś się
+(e)ś się przeżarła
przeżarłoś się
+(e)ś się przeżarło
przeżarliście się
+(e)ście się przeżarli
przeżarłyście się
+(e)ście się przeżarły
3 os. przeżarł się
przeżarła się
przeżarło się
przeżarli się
przeżarły się

bezosobnik: przeżarto się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przeżryjmy się
2 os. przeżryj się
przeżryjcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przeżarłbym się
bym się przeżarł
przeżarłabym się
bym się przeżarła
przeżarłobym się
bym się przeżarło
przeżarlibyśmy się
byśmy się przeżarli
przeżarłybyśmy się
byśmy się przeżarły
2 os. przeżarłbyś się
byś się przeżarł
przeżarłabyś się
byś się przeżarła
przeżarłobyś się
byś się przeżarło
przeżarlibyście się
byście się przeżarli
przeżarłybyście się
byście się przeżarły
3 os. przeżarłby się
by się przeżarł
przeżarłaby się
by się przeżarła
przeżarłoby się
by się przeżarło
przeżarliby się
by się przeżarli
przeżarłyby się
by się przeżarły

bezosobnik: przeżarto by się

bezokolicznik: przeżreć się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przeżarłszy się

gerundium: przeżarcie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przeżarcie się
przeżarcia się
D. przeżarcia się
przeżarć się
C. przeżarciu się
przeżarciom się
B. przeżarcie się
przeżarcia się
N. przeżarciem się
przeżarciami się
Ms. przeżarciu się
przeżarciach się
W. przeżarcie się
przeżarcia się

odpowiednik aspektowy: przeżerać się

Pochodzenie

Zob. żreć

1. o gryzącym

Definicja

pot. 
wgryzając się w coś, przemieścić się przez to w głąb lub na drugą stronę

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przegryźć się

Cytaty

Dziki szczur przeżarł się przez blachę.

źródło: Internet: forum.szczury.biz

Małe mrówki przeżarły się przez watę.

źródło: Internet: antmania.pl

Korniki przeżarły się przez próchno.

źródło: Internet: lastinn.info

Składnia

bez ograniczeń + przeżreć się +
przez CO

2. o pokonującym przeszkody

Definicja

pot. 
przedostać się przez coś z trudem

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przegryźć się

Cytaty

Przez Bukowiec nie chodzę, odkąd kamieniołom z Rybnicy Leśnej przeżarł się przez grzbiet.

źródło: Internet: sciezkawbok.wordpress.com

Składnia

bez ograniczeń + przeżreć się +
przez CO

3. o kwasie

Definicja

pot. 
wnikając w głąb czegoś lub przedostając się na drugą stronę tego, zniszczyć to

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Cytaty

Ogień przeżarł się przez pokład [...].

źródło: NKJP: Arkady Fiedler: Wyspa Robinsona, 1954

Rdza przeżarła się przez warstwę ocynku.

źródło: Internet: odkrywca.pl

Ten bardzo agresywny preparat do usuwania zanieczyszczeń poprochowych błyskawicznie przeżarł się przez delikatną warstwę ołowiu i zaczął reagować z lufą.

źródło: Internet: forum-bron.pl

- Sypie przy ujemnej temperaturze. Co wyczyścimy, z powrotem napada i od razu zamarza! Sól się nawet nie chce przeżreć.

źródło: NKJP: (K.P.): Gdzie jest mokra czarna?, Gazeta Krakowska, 2001-12-15

Składnia

bez ograniczeń + przeżreć się +
(przez CO)

4. o smakach

Definicja

pot. 
zmieszać się ze sobą, utworzywszy nowy smak lub zapach

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z przyrządzaniem jedzenia

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przegryźć się

Cytaty

Czekam, aż się przeżrą wszystkie składniki.

źródło: NKJP: Internet

Wszystkie skórki włóż do słoika, zalej wódką oraz zostaw na kilka dni, by zapach przeżarł się.

źródło: Internet: pomyslydekoracyjne.pl

Odstawiamy do lodówki na dwie godziny, żeby przeżarły się wszystkie składniki.

źródło: Internet: mojegotowanie.pl

5. o zapożyczeniach

Definicja

pot. 
stać się częścią czegoś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Cytaty

Ten wyraz przeżarł się do naszego języka.

źródło: Internet: sapkowski.pl

Składnia

bez ograniczeń + przeżreć się +
do CZEGO

6. o poznającym coś

Definicja

pot. 
dokładnie i z wielkim wysiłkiem przeanalizować coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przegryźć się

Cytaty

Przeżarłem się przez instrukcję.

źródło: NKJP: Internet

Poczekaj może kilka dni, niech on sam się przeżre z tym wszystkim. Potem znów spróbuj z nim porozmawiać.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + przeżreć się +
przez CO

7. o łakomczuchu

Definicja

pot. 
zjeść za dużo

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  obeżreć się, objeść się, przejeść się

Cytaty

Będzie siedział, dopóki nie zanikną mu mięśnie pasa biodrowego i kręgosłupa, dopóki nie zagłodzi się na śmierć albo nie przeżre zamawianą przez telefon pizzą.

źródło: NKJP: Joanna Podgórska: I nie wódź się na pokuszenie, Polityka, 2007-07-21

Przeżarłem się rodzynkami.

źródło: NKJP: Internet

Widzę, że przeżarł się jak świnia, a on do mnie: „To teraz mnie ratuj, ty psie uzbecki, bo źle z tobą będzie”. Powiedziałem, żeby dużo wody mineralnej pił, to się po całym ciele rozejdzie.

źródło: NKJP: Jacek Hugo-Bader: Rowerem przez Azję 2, Gazeta Wyborcza, 1998-11-06

[...] Trzeba cierpliwie czekać, aż się przeżre i zadławi własnymi rzygowinami.

źródło: NKJP: Dawid Bieńkowski: Nic, 2005

Przeżrą się na śmierć. Popękają. Rozpadną się, tak jak świat.

źródło: NKJP: Mirosław Nahacz: Bocian i Lola, 2005

Składnia

bez ograniczeń + przeżreć się +
(CZYM)

8. o monotonnym jedzeniu

Definicja

występując zbyt często lub w nadmiarze, przestać smakować

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  przejeść się, sprzykrzyć się
hiperonimy:  spowszednieć

Cytaty

Ostatnio przeżarły mi się chleby żytnie, a nie chcę się rzucać na kajzerki.

źródło: Internet: vitalia.pl

Uwielbiam pierogi z grzybami, smażone w głębokim oleju. Jemy je tylko na święta, więc nie ma możliwości żeby się przeżarły.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + przeżreć się +
(KOMU)

9. o złym systemie

Definicja

pot. 
nie mając zastosowania w określonym czasie lub do określonej sytuacji, przestać być odbieranym jako atrakcyjny, interesujący albo właściwy

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Cytaty

Życie w samotności mi się przeżarło.

źródło: NKJP: Internet

System republiki już się przeżarł. Cezar, widząc, że skorumpowany system przestaje działać, chciał coś zmienić.

źródło: NKJP: Internet

Myślę już o takim nowszym telefonie. Ten, który miałem wcześniej, to bardzo dobry telefon, ale według mnie już się przeżarł.

źródło: NKJP: Internet

Kapitalizm się przeżarł.

źródło: NKJP: Internet

Składnia

bez ograniczeń + przeżreć się +
(KOMU)
Data ostatniej modyfikacji: 28.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json