Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: ż
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | przepona |
przepony |
|
| D. | przepony |
przepon |
|
| C. | przeponie |
przeponom |
|
| B. | przeponę |
przepony |
|
| N. | przeponą |
przeponami |
|
| Ms. | przeponie |
przeponach |
|
| W. | przepono |
przepony |
Pochodzenie
psł. *perpona 'przegroda'
Forma prasłowiańska jest rzeczownikiem odczasownikowym od przedrostkowego *perpęti 'złączyć coś, spiąć, związać; naciągnąć, rozciągnąć' z wymianą *ę na *on przed samogłoską
1. oddechowa
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego części ciała, elementy i substancje składowe
Połączenia
- skurcze przepony
- uciskać przeponę
- oddychać przeponą
Cytaty
|
Prawidłowe oddychanie musi być głębokie, a więc należy oddychać przeponą, a nie tylko klatką piersiową. źródło: NKJP: Edward Rozumowski: Reiki: naturalna metoda uzdrawiania przez nakładanie rąk, 2008 |
|
|
[...] postarała o przedmiot należycie ciężki, [...] kładła go sobie na brzuchu, po czym oddychała miarowo i głęboko. Jest to wyborny sposób używany przez śpiewaków na wzmocnienie przepony brzusznej. źródło: NKJP: Kornel Makuszyński: Szaleństwa Panny Ewy, 1957 |
|
|
Już samo to, że nawet bez wewnętrznego przekonania zaczniemy się głośno śmiać, ma dla nas korzystne skutki: pobudza oddychanie, lepiej krąży krew, intensywnie pracują mięśnie przepony i twarzy [...]. źródło: NKJP: Wojciech i Marek Wareccy: Śmiej się z siebie, Polityka, 2007-10-27 |
|
|
Oczywiście dorobiłam się ciężkiej astmy - od kaszlu bolała mnie przepona, nie mogłam prowadzić samochodu. źródło: NKJP: Dariusz Rostkowski: Rzuć palenie razem z nami (10 i ostatni), Gazeta Wyborcza, 1993-11-20 |
|
|
Ćwiczyłam mówienie z przepony. źródło: NKJP: Bartłomiej Knapik: Mówić ostro w treści, Słowo Polskie. Gazeta Wrocławska, 2006-06-17 |
2. w budownictwie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo części budowli
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | membrana |
Połączenia
- przepona przeciwwilgociowa
Cytaty
|
Aby zabezpieczyć strop przed ewentualnym zalaniem, po wylaniu posadzki wykonuje się wodoszczelną przeponę. źródło: NKJP: Nasza nieprzemakalna kuchnia, Życie Warszawy, 2001, nr 4/12 |
|
|
Przepona przeciwwilgociowa powinna być tak wykonana, aby zapobiegać zarówno pionowemu podciąganiu kapilarnemu – izolacja pozioma – jak też naporowi na płaszczyznę pionową ściany – izolacja pionowa. źródło: NKJP: BAB: Walka z wilgocią, Trybuna Śląska, 2001-08-22 |
|
|
[...] nie należy ich przegrzewać, ale raczej często wietrzyć. W przypadku ewidentnego zawilgocenia budynku nie odniesie to żadnego skutku bez uprzedniego wykonania np. drenażu terenu, zastosowania przepon. źródło: NKJP: Mirosław Ferenc: Walcz z grzybem, Gazeta Wrocławska, 2003-09-23 |
|
|
Przy większych głębokościach coraz szersze zastosowanie znajdują tzw. ścianki kompozytowe, składające się ze szczelnej przepony pionowej otoczonej z obu stron kompozycją zawiesiny bentonitowo-cementowej. źródło: NKJP: Czesława Rosik-Dulewska: Podstawy gospodarki odpadami, 1999 |