UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

ciasno

Chronologizacja

XIV w., Bańk

Odmiana

część mowy: przysłówek

stopień równy	ciasno
stopień wyższy	ciaśniej

Pochodzenie

Zob. ciasny

1. w pomieszczeniu

Definicja

tak, że jest zbyt mało wolnego miejsca

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

antonimy:

obszernie, przestronnie, przestronno

Połączenia

ciasno i ciemno, ciasno i duszno, ciasno i gorąco, ciasno i niewygodnie
mieć ciasno
trochę, zbyt; bardzo, strasznie ciasno

Cytaty

	Na razie w pomieszczeniach ZUS jest bardzo ciasno. Dość powiedzieć, że na jednego urzędnika przypadają zaledwie niecałe 4 metry kw. powierzchni pracy, podczas gdy według obowiązujących przepisów w instytucjach powinny wynosić 10-12 m kw. źródło: NKJP: Tomasz Pater: Rozbudowa siedziby ZUS, Dziennik Bałtycki, 1998-11-07
	W pokojach dla bezdomnych jest ciasno. Na małej przestrzeni trzeba pomieścić cały dobytek. źródło: NKJP: hb: Coraz ciaśniej w noclegowniach, Wieczór Trójmiasta, 1998-10-28
	W samochodzie było ciasno, z jednej strony Mike W., słynny reporter z CBS, przyciskał mnie, a z drugiej Grażyna. źródło: NKJP: Marian Marzyński: Sennik polsko-żydowski, 2005
	„Hotel”, choć prymitywny i ubogi, zyskiwał coraz większą sławę. Coraz ciaśniej robiło się w izdebce maleńkiego schroniska. źródło: NKJP: Stanisław Zieliński: W stronę Pysznej, 2008

2. objęci

Definicja

tak, że dane osoby lub elementy przylegają do siebie szczelnie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie

Relacje znaczeniowe

synonimy:

ściśle

Połączenia

ciasno obejmować, opinać, opasywać, otaczać, owinąć, przylegać; upakować, wypełniać; iść, siedzieć, skupić się, stać, tłoczyć się ciasno; ciasno spleciony, zapięty, zwinięty; przytuleni, skrępowani, stłoczeni; ułożone, upchane, ustawione, zabudowane, zaparkowane, zastawione, zbite, zsunięte; zawiązane, związane
zbyt; bardzo, strasznie ciasno; coraz, dużo, jeszcze ciaśniej

Cytaty

	W dużej, ledwie oświetlonej sali śpią na drewnianych ławkach ciasno usadzeni i rozłożeni ludzie. Zmęczeni podróżą i czekaniem, spoczywają w czasie snu w najbardziej niezwykłych [...] pozycjach. źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Imperium, 2005
	Ruch w K. wydawał się być większy. Być może dlatego, że sklep jest mniejszy i ma ciaśniej ustawione półki z towarem. źródło: NKJP: Grzegorz Chmielowski: Grosz do grosza, Gazeta Wrocławska, 2002-01-16
	Aby wzmocnić efekt, pacjentkę przykrywa się kocem. W tym czasie ciepło wytworzone przez bandaże ciasno przylegające do naszej skóry podwyższa temperaturę ciała z 33 st. C. do 42 st. C. źródło: NKJP: LB: Gorące łóżko dla grubasów. Zlikwiduje dysproporcje i spali tłuszczyk, Express Ilustrowany, 2001-06-06
	Włosy ciasno splecione w warkocze okalały chudą twarz, oczy patrzyły poważnie, w ramionach trzymała małego kotka. źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Tego lata w Burbelkowie, 2000
	Na naszym małżeńskim łóżku leżała Basia, ciasno spleciona z jakimś chuderlawym młodzieńcem. źródło: NKJP: Marek Ławrynowicz, Pogoda dla wszystkich, 2003

3. rozumować

Definicja

pejorat.

w sposób wskazujący na ograniczenie intelektualne określonego rodzaju

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Połączenia

ciasno pojęte, rozumiane
ciasno myślący, rozumujący

Cytaty

	Inaczej jednak sprawa przedstawiała się, gdy chodziło o stosunek [...] tych, którzy bronili zasad Świętego Przymierza i panowania absolutyzmu oraz ciasno rozumianych interesów własnego państwa i narodu, czemu sprzyjał właśnie rosnący szowinizm państwowo-narodowy. źródło: NKJP: Marian Henryk Serejski: Europa a rozbiory Polski, 2009
	Powiedziałbym nawet, że to odróżnia ją korzystnie od rówieśników, którzy życia nie znają i nie chcą poznać, koncentrując się przy pisaniu na własnym, dość ciasno i wąsko pojmowanym „ja”. źródło: NKJP: Postulaty zmian w systemie nauki w Polsce, Dziennik Polski, 2006-11-20
	Myśleli, jak zachować dla siebie wygodne pozycje. Ze względu na swoje ciasno partyjne interesy przeforsowali ograniczenia władzy prezydenckiej. źródło: NKJP: O Bułgarii z jej prezydentem, Gazeta Wyborcza, 1992-07-25
	Porażka w Afganistanie, Iraku i Libanie pokazuje jednak coś więcej niż tylko błędy ciasno myślących generałów i polityków, którzy wierzą, że za pomocą rakiet i bombowców można zapewnić światu bezpieczną przyszłość. źródło: NKJP: Jacek Żakowski: Ciemny brąz – czyli co zrobić z islamistami, Polityka, 2006-09-02
	A chociaż moja nagle obudzona sympatia do obrotnego młodzieńca wywoływała tu i ówdzie ironiczne, wymowne uśmieszki, postanowiłem w tym względzie nie przejmować się zdaniem ciasno rozumujących głupców, którzy nie mogli uwierzyć, że jakiś przystojny młodzieniec nie wzbudził we mnie grzesznego pożądania. źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Ogród miłości, 2006

4. o braku możliwości

Definicja

tak, że ograniczone są czyjeś możliwości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Cytaty

	Jude to ktoś, komu jest za ciasno w zastanym świecie. Nie wzywa do jego zburzenia, ale chciałby wywalczyć sobie - należne mu, jak sądzi - lepsze miejsce. źródło: NKJP: Jacek Szczerba: Dziś premiera, Gazeta Wyborcza, 1997-01-31
	Wiemy już, że nadal będzie mieszkał w Człuchowie, mimo że wielokrotnie mówił o tym, iż w rodzinnym mieście czuje się nieco niedoceniany i jest mu tu zbyt ciasno. źródło: NKJP: (pif): Na starych śmieciach, Dziennik Bałtycki, 2006-01-11
	W Izraelu było mu za ciasno, więc zakupił w Hollywoodzie podupadłą firmę “Canon” [...] i rozwinął produkcję na światową skalę! [...] Zatrudniał najwybitniejszych reżyserów i aktorów z całego świata filmowego, opanował 500 kinoteatrów w Anglii. źródło: NKJP: Natan Gross: 50 lat filmu izraelskiego, Midrasz, nr 66, 2002
	Tu go wszyscy traktowali trochę jak ojca, a to był świadkiem na ślubie, a to chrzestnym. Może go to przytłoczyło i dlatego odszedł. A może po prostu było mu już ciasno. Osiągnął kres możliwości i szukał czegoś nowego. źródło: NKJP: Joanna Podgórska: Szwagier Wielkiego Brata, Polityka, 2001-03-17
	Lubię Kraków. Czuję się tu u siebie. Choć czasem robi mi się tu jednak ciasno [...]. źródło: NKJP: Paweł Gzyl: ...Krime, krakowski didżej, mistrz turntablizmu, Dziennik Polski, 2008-01-10

5. na rynku samochodowym

Definicja

tak, że wielu członków danej grupy posiada podobne cechy lub wyniki i konkuruje z innymi o najlepszą pozycję

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Połączenia

trochę; bardzo, strasznie ciasno; coraz, dużo, jeszcze ciaśniej

Cytaty

	Na szczycie tabeli zrobiło się ciasno i na dwie kolejki przed końcem aż pięć zespołów ma szansę na końcowy triumf. źródło: NKJP: (DAR): Liderowi puściły nerwy, Dziennik Polski, 2006-03-11
	W czołówce jest jednak bardzo ciasno, dość powiedzieć, iż ósmy w tabeli Troyes traci do przodownika tylko 5 punktów. źródło: NKJP: Beniaminek na czele, Dziennik Polski, 2001-01-29
	Na rajdowym rynku motoryzacyjnym robi się bardzo ciasno. Firmy coraz chętniej przygotowują auta do nowej klasy Super 1600, która ma coraz więcej swoich zwolenników. źródło: NKJP: Juliusz Podolski: Spóźniona premiera MG i rajdowy Lancer, Gazeta Poznańska, 2001-08-22
	Wkrótce swoje nadajniki uruchomi kolejna firma w mieście. Na rynku robi się coraz ciaśniej. Tylko czy to wystarczy, by zainteresowani internauci mogli mieć w domu w niedługim czasie szybkie i tanie łącze do własnego użytku? źródło: NKJP: Piotr Tarczyński: Zarzucanie sieci, Gazeta Krakowska, 2002-09-12

6. groźnie

Definicja

tak, że w danej sytuacji można poczuć się zagrożonym

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

coraz ciaśniej

Cytaty

Oszukiwał, naciągał, kradł bagaże. Kiedy w Warszawie zaczęło mu być ciasno, zaczął zmieniać miasta.

źródło: NKJP: Bogdan Daleszak: Zabił złodziej, Gazeta Wrocławska, 2003-02-14

Można bez ryzyka pomyłki założyć, że będzie u nas coraz ciaśniej dla nieudolnych, skorumpowanych, pazernych polityków i urzędników. Zagranica zrobi to, czego sami nie potrafimy (my wszyscy) lub nie chcemy (ci, którzy z obecnej sytuacji ciągną profity).

źródło: NKJP: Będzie coraz ciaśniej, Dziennik Polski, 1999-06-11

Tutaj tworzymy prawo i warto skupić się na tworzeniu skutecznego prawa, które będzie powodowało, że przestępcom będzie coraz ciaśniej [...].

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 10.07.2003

Data ostatniej modyfikacji: 15.05.2015