UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pean

Chronologizacja

1 połowa XVII w.,

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pean
peany
D. peanu
peanów
C. peanowi
peanom
B. pean
peany
N. peanem
peanami
Ms. peanie
peanach
W. peanie
peany

Pochodzenie

łac. paeān 'triumfalna, zwycięska pieśń'

z gr. paián 'chóralna pieśń, pean'

1. pieśń

Definicja

lit. 
uroczysta pieśń pochwalna lub dziękczynna

Wymowa

[pean]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pieśń

Połączenia

  • pean na cześć kogo/czego

Cytaty

Malarze wzięli się do dekoracji i portretów, poeci pisali peany, panegiryki i hymny pochwalne.

źródło: NKJP: Ludwik Stomma: Witaj Wieszczu!, Polityka, 2002-08-10

[...] zmistyfikowane wyobrażenia o języku ojczystym przechowuje każda literatura będąca dziełem wygnańców. Nikt nie napisał tylu hymnów i peanów na jej cześć, co właśnie oni.

źródło: NKJP: Jerzy Święch: Nowoczesność Szkice o literaturze polskiej XX wieku, 2007

„Polityka” wypatrzyła w „Naszym Dzienniku” wiersz X-a z Siedlec, pean na cześć narodu irlandzkiego, który odrzucił w referendum traktat lizboński: Wiwat Irlandia! Jej wspaniali ludzie [...].

źródło: NKJP: Po wielkim trudzie, Tygodnik Siedlecki, 2010

2. pochwała

Definicja

książk. 
wypowiedź będąca wyrazem zachwytu i uwielbienia

Wymowa

[pean]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Połączenia

  • pean na cześć kogoś/czegoś
  • piać, pisać, wygłosić/wygłaszać peany

Cytaty

Na te słowa wstał inspektor [...] i wygłosił pean na cześć dyrektora. Oracja jego przypominała występ Wacława Jarząbka z filmu „Miś” Stanisława Barei (Łubu dubu, niech żyje nam prezes klubu).

źródło: NKJP: (KP): Inspektor Miś, Gazeta Krakowska, 2005-02-05

Takich peanów na temat moich zielonych oczu nie usłyszałam nigdzie poza czatem.

źródło: NKJP: Krystyna Pytlakowska: Zaczatowani, 2005

Dalsza część wypowiedzi burmistrza była peanem na cześć Unii Europejskiej.

źródło: NKJP: (RADZIO): Karuzela z jasełkami, Lokalna, 2002-05-15

Ja nie będę wygłaszał tutaj ani peanów, ani czegoś innego. Po prostu tam, w gminach, nie ma poradni dla kobiet.

źródło: NKJP: 50. posiedzenie Senatu RP

Data ostatniej modyfikacji: 13.03.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json