UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

znachor

Chronologizacja

1861, SJPWil

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. znachor
znachorzy
ndepr
znachory
depr
D. znachora
znachorów
C. znachorowi
znachorom
B. znachora
znachorów
N. znachorem
znachorami
Ms. znachorze
znachorach
W. znachorze
znachorzy
ndepr
znachory
depr

Pochodzenie

psł. (dial.) *znachorъ : *znacharъ 'ten, kto się na czymś zna, znawca'

Rzeczownik z przyrostkiem -orъ : -arъ od czasownika *znachati (formacji ekspresywnej z przyrostkiem -ch- od psł. *znati); zob. znać

1. uzdrowiciel

Definicja

osoba, która, mimo braku stosownych uprawnień i wykształcenia medycznego, leczy ludzi za pomocą ziół lub przy użyciu innych niekonwencjonalnych metod

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie osoby związane z leczeniem

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja wierzenia i przesądy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  uzdrowiciel

Połączenia

  • miejscowy, wiejski znachor
  • znachor i szarlatan; czarownik i znachor; znachorzy i cudotwórcy; lekarze i znachorzy, szamani i znachorzy, uzdrowiciele i znachorzy
  • pacjent znachora
  • znachor leczy

Cytaty

W skuteczność ziół wierzę jako wnuk znachora. Dziadek mój nie tylko leczył ziołami, ale umiał też zamawiać ukąszenie żmii i zatrzymywać krew z przeciętej tętnicy.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995

(...) człowiek pokaleczony przy pracy w gospodarstwie obłożył, za radą znachora, swą otwartą ranę nawozem bydlęcym, aby zatamować krwawienie (...).

źródło: NKJP: Lucjan Wolanowski: Upał i gorączka, 1970

Wierni uczestniczą w takich obrzędach wówczas, gdy miejscowy znachor uzna, że dana choroba została spowodowana gniewem któregoś z zapomnianych przodków.

źródło: NKJP: Zbigniew Drozdowicz: Nowe religie afrykańskie, Wiedza i Życie nr 1, 1998

Chorzy wierzą znachorom bardziej niż lekarzom. Wystarczy niczym nie potwierdzone świadectwo choćby jednej uzdrowionej osoby.

źródło: NKJP: Paweł Walewski: Przychodzi chora do znachora, Polityka, 2001-05-05

Kapłanka poznawała świat i drzemiące w niej siły, stała się patronką zielarzy, homeopatów, znachorów, jednym słowem osób wiedzących, jak pomóc człowiekowi w dolegliwościach duszy i ciała (...).

źródło: NKJP: Alicja Chrzanowska: Tarot a karma czyli Problemy wcieleń reinkarnacyjnych, 1998

2. osoba niekompetentna

Definicja

pejorat. 
osoba, którą mówiący uważa za niekompetentną w dziedzinie, w której osoba ta podaje się za eksperta znającego sposób na rozwiązanie każdego problemu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie

Cytaty

Dlaczego więc, zdaniem doktorów i znachorów życia politycznego, pewny zwycięzca przegrał? Wymieniam powody po kolei.

źródło: NKJP: Tadeusz Jacewicz: Z bliska, Dziennik Polski, 2005-11-04

Gotową receptę na przyrost miejsc pracy podsuwają znachorzy, którzy wierzą, że jeśli się wpuści więcej pieniędzy na rynek, ruszy sprzedaż, a w ślad za nią produkcja i zwolnionych pracowników zacznie się na powrót przyjmować.

źródło: NKJP: Andrzej Krzysztof Wróblewski: Stół na pół, Polityka, 2001-03-03

Prawdziwym przekleństwem jest to, iż dobry pomysł znalazł się w rękach ekonomicznych znachorów, którzy mnożą obietnice bez umiaru i robią ludziom wodę z mózgu.

źródło: NKJP: Janusz Lewandowski: W poszukiwaniu nie istniejącego skarbu, Gazeta Wyborcza, 1996-02-17

Data ostatniej modyfikacji: 31.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json