UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wrócić się

Chronologizacja

1 połowa XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wrócę się
wrócimy się
2 os. wrócisz się
wrócicie się
3 os. wróci się
wrócą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wróciłem się
+(e)m się wrócił
wróciłam się
+(e)m się wróciła
wróciłom się
+(e)m się wróciło
wróciliśmy się
+(e)śmy się wrócili
wróciłyśmy się
+(e)śmy się wróciły
2 os. wróciłeś się
+(e)ś się wrócił
wróciłaś się
+(e)ś się wróciła
wróciłoś się
+(e)ś się wróciło
wróciliście się
+(e)ście się wrócili
wróciłyście się
+(e)ście się wróciły
3 os. wrócił się
wróciła się
wróciło się
wrócili się
wróciły się

bezosobnik: wrócono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wróćmy się
2 os. wróć się
wróćcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wróciłbym się
bym się wrócił
wróciłabym się
bym się wróciła
wróciłobym się
bym się wróciło
wrócilibyśmy się
byśmy się wrócili
wróciłybyśmy się
byśmy się wróciły
2 os. wróciłbyś się
byś się wrócił
wróciłabyś się
byś się wróciła
wróciłobyś się
byś się wróciło
wrócilibyście się
byście się wrócili
wróciłybyście się
byście się wróciły
3 os. wróciłby się
by się wrócił
wróciłaby się
by się wróciła
wróciłoby się
by się wróciło
wróciliby się
by się wrócili
wróciłyby się
by się wróciły

bezosobnik: wrócono by się

bezokolicznik: wrócić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni:

wróciwszy się

gerundium: wrócenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wrócenie się
wrócenia się
D. wrócenia się
wróceń się
C. wróceniu się
wróceniom się
B. wrócenie się
wrócenia się
N. wróceniem się
wróceniami się
Ms. wróceniu się
wróceniach się
W. wrócenie się
wrócenia się

Pochodzenie

Zob. wrócić

1. po parasol

Definicja

jadąc lub idąc, przybyć ponownie do tego samego miejsca, nie osiągnąwszy celu

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  wrócić

Połączenia

  • wrócić się do domu
  • wrócić się od drzwi
  • wrócić się po parasol
  • móc, musieć wrócić się

Cytaty

Obserwowaliśmy was przez lornetkę, gdzie się wrócicie, do nas czy na posterunek. Wróciliście się do nas.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Miłośnica, 2009

Wróciłem się ze schodów. Co będę Jadwigę budził?

źródło: NKJP: Miron Białoszewski: Chamowo, 2009

Wróciłem się do sklepu - ekspedientka spytała - czego zapomniałem.

źródło: NKJP: Wojciech Mróz: Pani Zofia Kuratowska, Tygodnik Podhalański nr 23, 1999

Patrząc przez szkło wizjera, zobaczyłam stojących gestapowców. Wróciłam się do pana profesora mówiąc, że jest gestapo.

źródło: NKJP: Elżbieta Kotarska: Wzgórza Wuleckie, Gazeta Wyborcza, 1996-07-08

Nicholas wrócił się jeszcze po laseczkę.

źródło: NKJP: Jacek Dukaj: Czarne oceany, 2001

Składnia

bez ograniczeń + wrócić się +
(DOKĄD) + (SKĄD) + (po CO)

2. o przeszłości

Definicja

powtórzyć się w czasie

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu częstotliwość

Relacje znaczeniowe

synonimy:  powrócić

Połączenia

  • dawne czasy (nie) wrócą się

Cytaty

Czy wrócą się niedawne dobre czasy? Na pewno nie w tym sezonie.

źródło: NKJP: (JCZ): Były piątoligowiec w opałach, Dziennik Polski, 2005-01-03

A właściwie - czemu to Jujka martwi się przeszłością? Było - minęło - nie wróci się.

źródło: NKJP: Tadeusz Skutnik: Jujka - Pan od historii, Dziennik Bałtycki, 2002-02-08

3. o kosztach

Definicja

zostać zrównoważonym lub zwróconym komuś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi

Relacje znaczeniowe

synonimy:  zwrócić się

Połączenia

  • koszty, nakłady, wydatki wróciły się
  • wrócić się po jakimś czasie
  • wrócić się po wielokroć, z nawiązką

Cytaty

Na montaż do samochodu instalacji gazowej trzeba wydać ok. 2 tys. zł. W tej sytuacji koszt przeróbki wróci się po przejechaniu ok. 15300 km.

źródło: NKJP: Bartosz Gubernat: Zdrożeje autogaz, Nowiny, 2006

- Staramy się, pracujemy. Czasem, jeśli nawet wrócą się koszty wszystkich środków niszczących choroby i nawozów, to jednak okazuje się, że pracowaliśmy za darmo.

źródło: NKJP: Barbara Ciryt: Nasza złota fasolka, Gazeta Krakowska, 2004-07-15

Łącznie kosztowało ich to ok. 2 tys. zł. Wydatki te wróciły się im jednak już po około 4 miesiącach od uruchomienia nowego kredytu.

źródło: NKJP: Izabela Chmielewska: Nie bój się zmian, Dziennik Bałtycki, 2003-10-07

Składnia

bez ograniczeń + wrócić się +
(KOMU) + (KIEDY)
Data ostatniej modyfikacji: 11.04.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json