UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

werbunek

Chronologizacja

2 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. werbunek
werbunki
D. werbunku
werbunków
C. werbunkowi
werbunkom
B. werbunek
werbunki
N. werbunkiem
werbunkami
Ms. werbunku
werbunkach
W. werbunku
werbunki

Pochodzenie

niem. Werbung

1. do pracy

Definicja

werbowanie osób do udziału w czymś lub do jakiejś organizacji

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  rekrutacja

Połączenia

  • werbunek agentów, kandydatów, ochotników
  • werbunek do służby
  • przeprowadzić werbunek

Cytaty

Szkoła rozpoczęła werbunek kandydatów. Uczniowie wraz z nauczycielami odwiedzają gimnazjalistów w powiecie.

źródło: NKJP: ed: Szkoła z klasą, Dziennik Łódzki, 2003-03-26

Stąd informacyjny charakter jej wystąpienia, w którym zwróciła uwagę na werbunek do sekt i na manipulację, jakiej poddawani są kandydaci.

źródło: NKJP: (wp): Starosto, czy ci nie żal?, Dziennik Łódzki, 2004-11-27

Na koniec przedstawiłem się, że jestem dziennikarzem „Gazety Krakowskiej” oddział Nowy Sącz i piszę artykuł na temat werbunku na wolny etat referenta w Powiatowym Nadzorze Budowlanym w Nowym Sączu.

źródło: NKJP: Henryk Szewczyk, Gazeta Krakowska, 2004-04-16

Major słyszał o nim w czasie swej służby wywiadowczej; pułkownik Ring [...] zajmował się werbunkiem agentów na ziemiach polskich.

źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967

Wcale nie tak łatwo pozyskać agenta. To nie jest codzienne wydarzenie w wywiadzie. Odbywa się kilkanaście werbunków rocznie.

źródło: NKJP: Agnieszka Kublik: My w wywiadzie, Gazeta Wyborcza, 1996-11-30

Składnia

bez ograniczeń + werbunek +
(KOGO) + (do CZEGO)
bez ograniczeń + werbunek +
KOGO + (na KOGO/CO)

2. do armii

Definicja

powoływanie do służby w armii

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pobór, rekrutacja, zaciąg

Połączenia

  • ochotniczy, przymusowy werbunek
  • werbunek do armii; do Legionów Polskich, do Strzelców

Cytaty

Na razie najpilniejsze jest sprawa werbunku ochotników do armii. Trzeba odpowiedzieć na apel generała Sikorskiego.

źródło: NKJP: Alfons Filar: Śladami tatrzańskich kurierów, 1995

[Józef Piłsudski] Zamierzał utworzyć tu ośrodek swej działalności wojskowo-politycznej, przeprowadzić na większą skalę werbunek do strzelców i zorganizować powstanie przeciwko Rosji.

źródło: NKJP: Janusz Pajewski: Historia powszechna 1871-1918, 1967

[...] pod koniec lat 30. XVIII w. Wielkopolskę zaczęły nękać werbunki dokonywane przez wysłanników pruskiego króla Fryderyka Wilhelma I. Często były one przymusowe.

źródło: NKJP: Internet

Już w przyszłym roku wojsko ma rozpocząć werbunek do zawodowej służby. Armia, mając 40 tysięcy wolnych etatów, stanie się największym pracodawcą w kraju.

źródło: NKJP: Grzegorz Lisiecki: Wojsko w szkołach i w magistracie, Dziennik Zachodni, 2008-11-25

Po wybuchu I wojny światowej J. Dąbrowski przebywał w Piotrkowie; do 1916 był przedstawicielem Departamentu Wojskowego Naczelnego Komitetu Narodowego i członkiem Polskiej Organizacji Narodowej. Zajmował się werbunkiem ochotników do Legionów Polskich.

źródło: NKJP: Marian Dąbrowski; Maria Dąbrowska: Ich noce i dnie: korespondencja Marii i Mariana Dąbrowskich 1909-1925, 2005

Składnia

bez ograniczeń + werbunek +
KOGO + do CZEGO

3. taniec

Definicja

choreog. 
osiemnastowieczny taniec węgierski, składający się z dwóch części, powolnej i szybkiej, wykonywany przez tancerzy w strojach żołnierzy, w pełnym umundurowaniu i z białą bronią

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka muzyka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  taniec

Cytaty

Istniał solowy popisowy taniec męski będący połączeniem węgierskiego tańca werbunku z elementami krzesanego z Podhala. Tańczony był w Szczawnicy [...].

źródło: Internet: interklasa.pl

Slovácko jest krainą, w której tradycja ludowa i folklor stanowią nieodłączną część życia. W tym bajecznym regionie pełnym kolorów i smaków należy zanurzyć się w wir tańców, parad i uroczystości tradycją sięgających setek lat, które i dla współczesnej społeczności stanowią fantastyczne przeżycie. Wyjątkową pozycję pomiędzy nimi zajmuje męski taniec o nazwie werbunek, który dzięki swej wyjątkowości znalazł się w rejestrze UNESCO.

źródło: Internet: czechtourism.com

Data ostatniej modyfikacji: 05.02.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj