UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

chimeryczny

Chronologizacja

1 połowa XVIII w., Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. chimeryczny
chimeryczny
chimeryczny
chimeryczne
chimeryczna
D. chimerycznego
chimerycznego
chimerycznego
chimerycznego
chimerycznej
C. chimerycznemu
chimerycznemu
chimerycznemu
chimerycznemu
chimerycznej
B. chimerycznego
chimerycznego
chimeryczny
chimeryczne
chimeryczną
N. chimerycznym
chimerycznym
chimerycznym
chimerycznym
chimeryczną
Ms. chimerycznym
chimerycznym
chimerycznym
chimerycznym
chimerycznej
W. chimeryczny
chimeryczny
chimeryczny
chimeryczne
chimeryczna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. chimeryczni
chimeryczni
chimeryczne
chimeryczne
D. chimerycznych
chimerycznych
chimerycznych
chimerycznych
C. chimerycznym
chimerycznym
chimerycznym
chimerycznym
B. chimerycznych
chimerycznych
chimerycznych
chimeryczne
N. chimerycznymi
chimerycznymi
chimerycznymi
chimerycznymi
Ms. chimerycznych
chimerycznych
chimerycznych
chimerycznych
W. chimeryczni
chimeryczni
chimeryczne
chimeryczne

Pochodzenie

internac.

ang. chimeric(al)

fr. chimérique

z łac. śred. chimæricus

Zob. chimera

1.a człowiek

Definicja

książk.  pejorat. 
taki, który ma zmienne usposobienie i często wyraża niezadowolenie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  humorzasty, kapryśny

Połączenia

  • chimeryczna osoba

Cytaty

- Czy jesteś osobą chimeryczną? Miewasz humory?
- Tak, na pewno. Nadwrażliwą, choleryczną, skłonną do depresji. Czasami załamana zamykam się w domu i zrywam kontakt z całym światem.

źródło: NKJP: Robert Leszczyński: Rok Zebry, Gazeta Wyborcza, 1997-12-23

[...] nie ma miejsca dla chimerycznych pianistów, którzy potrafią jednego dnia zagrać genialnie, drugiego koncert zawalić.

źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Kisielewscy: Jan August, Zygmunt, Stefan, Wacek, 2006

Wyobrażenie Boga, z jakim mamy do czynienia w powieści, jest wyobrażeniem istoty chimerycznej, zmiennej, kapryśnej, niepewnej swych zamiarów ani skutków ich realizacji.

źródło: NKJP: Alina Brodzka, Lidia Burska (red.): Sporne sprawy polskiej literatury współczesnej, 1998

Chimeryczny osobnik, często zmieniający fundusz, nie jest najbardziej pożądanym uczestnikiem drugiego emerytalnego filaru.

źródło: NKJP: Powszechna przeprowadzka, Dziennik Polski, 2000-02-18

1.b nastrój

Definicja

książk.  pejorat. 
właściwy osobie, która ma zmienne usposobienie i często wyraża niezadowolenie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Usposobienie człowieka cechy charakteru, temperamentu, zdolności i umiejętności

Relacje znaczeniowe

synonimy:  humorzasty, kapryśny

Połączenia

  • chimeryczna postawa

Cytaty

Chimeryczna natura dała o sobie znać, gdy spełzły na niczym próby zdobycia wyższego wykształcenia. Nie zagrzał miejsca ani na kierunku architektonicznym Politechniki Lwowskiej, ani na malarstwie wiedeńskiej Akademii Sztuk Pięknych.

źródło: NKJP: Internet

[...] piosenkarka znana jest z dość chimerycznego charakteru i częstego odwoływania koncertów [...].

źródło: Internet: elka.pl

Pilanki, podobnie jak dzień wcześniej, grały wczoraj bardzo nierówno, a ich chimeryczna postawa często doprowadzała kibiców do rozpaczy.

źródło: NKJP: LIC: Nafta lubi horrory, Gazeta Poznańska, 2005-04-19

2. klimat

Definicja

książk. 
taki, który często się zmienia i bywa niezgodny z przewidywaniami

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  kapryśny

Połączenia

  • chimeryczna pogoda

Cytaty

Mimo niezwykle chimerycznej pogody - raz deszcz, a za chwilę słońce - po raz kolejny słupszczanie odwiedzili w ostatni weekend Jarmark Gryfitów.

źródło: NKJP: (res): Słoneczny jarmark w ulewnym deszczu, Dziennik Bałtycki, 2000-07-24

Chimeryczna, na zmianę ciepła i mroźna wiosna spowodowała, że nie zawiązały się owoce na niektórych gatunkach drzew i krzewów owocowych.

źródło: NKJP: Adam Synowiec: Letnie plagi, Trybuna Śląska, 2001-08-07

Górskie chimeryczne rzeki i potoki co roku zabierają ofiary i niszczą domy.

źródło: NKJP: Filip Ratkowski: Rząd odwołuje powódź, Gazeta Krakowska, 2006-05-05

3. kwiat

Definicja

książk. 
taki, który jest tak wrażliwy, że wymaga specjalnego sposobu pielęgnacji

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Relacje znaczeniowe

synonimy:  kapryśny

Połączenia

  • chimeryczna roślina

Cytaty

[...] jest to roślina dość chimeryczna, trudna w uprawie, więc niełatwo ją utrzymać w takim stanie, aby właśnie w Wigilię cieszyła oczy całą swoją urodą.

źródło: NKJP: Jadwiga Różycka: Gwiazdka w doniczce, Dziennik Zachodni, 2003-12-02

[...] z własnego doświadczenia wiem, że jest to wyjątkowo chimeryczny storczyk i bardzo źle znosi jakiekolwiek zmiany.

źródło: Internet: forumogrodnicze.info

4. plan

Definicja

książk. 
niemożliwy do zrealizowania w rzeczywistości

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  nierealny

Połączenia

  • chimeryczne plany

Cytaty

Wyjazd do kraju wiązał Krasicki z przypisywanym mu zupełnie chimerycznym planem, nie mającym w danej chwili żadnych szans na realizację: myślał o wyniesieniu się spod pruskiej administracji [...].

źródło: NKJP: Zbigniew Goliński: Krasicki, 2002

Rodziły się także chimeryczne pomysły, żeby na przykład telewizja publiczna miała własną platformę. Najchętniej przyklasnąłbym takiemu pomysłowi, ale za co, z jakich środków miałby być zrealizowany?

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 18.06.1999

Z lat, kiedy poeta mozolił się z błędną nadzieją, że słowo w poezji może być identyczne z bytem przedstawianych zjawisk i uczuć, pochodzi przejmujące wyznanie zawarte w Sitowiu. Przejmujące przez to, że w nieustannym, bolesnym trudzie twórca usiłuje nakierować wysiłek poetycki ku temu niewykonalnemu i chimerycznemu zadaniu.

źródło: NKJP: Kazimierz Wyka: Rzecz wyobraźni, 1959

Data ostatniej modyfikacji: 27.04.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json