UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

epifania

Chronologizacja

1846, Łukasz Gołębiowski, Dzieje Polski za Władysława Jagiełły i Władysława III-go, books.google.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	epifania	epifanie
D.	epifanii	epifanii	neut
D.	epifanii	epifanij	char
C.	epifanii	epifaniom
B.	epifanię	epifanie
N.	epifanią	epifaniami
Ms.	epifanii	epifaniach
W.	epifanio	epifanie

Pochodzenie

p.-łac. epiphania

z gr. epipháneia 'ukazanie się'

1. boska

Definicja

rel.

ukazanie się kogoś lub czegoś w sposób, który świadczy o istnieniu siły nadprzyrodzonej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja wierzenia i przesądy

Relacje znaczeniowe

synonimy:

objawienie

Połączenia

epifania boga, boskości

Cytaty

	Nic jednak [...] nie dorównuje witalnej mocy, zniewalającej sile owej pierwszej epifanii boga i mitu, bóstwa porażającego swym nagłym zmysłowym uobecnieniem się [...]. źródło: NKJP: Jerzy Prokopiuk: Herezja znaczy wolność, 2008
	Nieraz zdumiewającym obiektem dewocji stawały się kamienie, które utożsamiano ze śladami działania sacrum, przypisując im charakter boskiej epifanii, wierząc, że w tym właśnie miejscu istota nadprzyrodzona pozostawiła materialny ślad swoich stóp. źródło: NKJP: Michał Rożek: Symbolika i magia Krakowa, 2000
	Tu epifanie zdarzają się na co dzień. Jak we wsi Gadomskie koło Wykrotu na Kurpiach gdzie Stefan Gwiazda w 1990 roku napotkał Matkę Boską. źródło: NKJP: Zdzisław Skrok: Wielkie Rozdroże: ćwiczenia terenowe z archeologii wyobraźni, 2008
	Bogowie, niezmordowani w swoich epifaniach, mogą objawić się w najmniej oczekiwany sposób. Wcielić w orła lub białego byka, w młodzieńca i w starca. źródło: NKJP: Ewa Cechnicka: Znak Anny, 1997
	Kiedy objawia się Bóg, jego epifanii towarzyszy na ogół emanacja światła. źródło: NKJP: Ryszard Przybylski: Usmiech Demokryta, 2009

Składnia

epifania

(KOGO/CZEGO)

2.a doznanie

Definicja

książk.

silne doznanie, które wyzwala poczucie, że doświadcza się czegoś nowego, niesamowitego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Połączenia

doznać epifanii

Cytaty

Tutaj, na Zatorzu, w zabiedzonym północnym mieście doświadczał epifanii, olśnienia, które przepełniało jego skołataną duszę kojącym pięknem. Był najszczęśliwszym człowiekiem na świecie!

źródło: NKJP: Mariusz Sieniewicz: Czwarte niebo, 2003

Wizja otwierająca zrazu kosmiczne [...] perspektywy - naszkicowana została jakby od niechcenia, wywiedziona pozornie półżartem z utworzonej na poczekaniu gry słów, [...] uformowana z pobudek „faktycznie” nie bardziej doniosłych niż chęć natychmiastowego zwierzenia się ukochanemu z doznanej epifanii.

źródło: NKJP: Stanisław Balbus: Świat ze wszystkich stron świata..., 1996

Jego kosmiczne pejzaże przyprawiają o zawroty głowy, a ekspresyjność opisów przyrody kojarzy się z opisem łąk i maliniaków Leśmianowskich czy z intensywnością emocjonalną obrazów Van Gogha, który swe epifanie przypłacił szaleństwem.

źródło: NKJP: Mesjasz z Drohobycza, Dziennik Polski, 2002-04-20

2.b poetycka

Definicja

książk.

coś co stanowi efekt epifanii - silnego doznania

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

Cytaty

Był rok 1986. Cztery lata wcześniej Warchał pokazał światu inną filmową epifanię - legendarne kilka minut piwnicznego, przez Halinę Wyrodek na tle chóru starców i staruszek o pergaminowych twarzach śpiewanego hymnu „Ta nasza młodość”.

źródło: NKJP: Paweł Głowacki: Ścieranie kurzu, Dziennik Polski, 2008-05-23

Poetycka „mowa” Czesława Miłosza jest więc nie tylko „obrazem”, lecz również - jeśli nie przede wszystkim - sposobem objawiania prawdy o człowieku i o świecie. Każda wielka poezja jest epifanią.

źródło: NKJP: Zbigniew Lisowski: Poznawanie poezji: interpretacje, 2008

Papieski list do artystów (1999) został zaadresowany znamiennie: Do tych, którzy z pasją i poświęceniem tworzą nowe epifanie piękna, aby podarować je światu.

źródło: Internet: news.o.pl

Składnia

	+	epifania	+	(CZEGO)
	+	epifania	+	(JAKA)

Data ostatniej modyfikacji: 24.01.2019