UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

amfibrach

Chronologizacja

1900, SJPWar

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. amfibrach
amfibrachy
D. amfibracha
amfibrachu
amfibrachów
C. amfibrachowi
amfibrachom
B. amfibrach
amfibrachy
N. amfibrachem
amfibrachami
Ms. amfibrachu
amfibrachach
W. amfibrachu
amfibrachy

Pochodzenie

łac. amphibrachus, amphibrachys

z gr. amphíbrachys 'krótki z obu stron; amfibrach'

Definicja

lit. 
w metryce antycznej: stopa wiersza złożona z trzech sylab, z których środkowa jest długa; w wersyfikacji polskiej: stopa trójsylabowa, w której środkowa sylaba jest akcentowana

Wymowa

[amfibrach] lub [ăfibrach]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka literatura

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  stopa

Połączenia

  • amfibrach hiperkatalektyczny, katalektyczny

Cytaty

Rodzaj wykorzystanej stopy wpływa na nastrój wiersza: amfibrach występuje w utworach monotonnych, trochej w utworach żywych, często związanych z tańcem i ruchem.

źródło: NKJP: Internet

Dwa początkowe wersy napisane są prawidłowym trochejem (dwusylabowa stopa miarowa: najpierw sylaba akcentowana, potem nieakcentowana), ale w trzecim niespodziewanie zamienia się on w amfibrach (stopa: nieakcentowana plus akcentowana, plus nieakcentowana) katalektyczny (obcięta ostatnia sylaba w wersie).

źródło: NKJP: Wojciech Staszewski: Trochę trochejem, Gazeta Wyborcza, 1999-03-08

Najbardziej zróżnicowana pod względem miejsc akcentowych, a więc i najmniej pod względem rytmicznym regularna, jest kolumna pierwsza z przeważającą ilością amfibrachów.

źródło: NKJP: Zbigniew Lisowski: Poznawanie poezji: interpretacje, 2008

Data ostatniej modyfikacji: 30.11.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json