UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kawalerzysta

Chronologizacja

1808, SL

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kawalerzysta
kawalerzyści
ndepr
kawalerzysty
depr
D. kawalerzysty
kawalerzystów
C. kawalerzyście
kawalerzystom
B. kawalerzystę
kawalerzystów
N. kawalerzystą
kawalerzystami
Ms. kawalerzyście
kawalerzystach
W. kawalerzysto
kawalerzyści
ndepr
kawalerzysty
depr

Pochodzenie

Od: kawaleria

Definicja

żołnierz służący w kawalerii - konnicy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna osoby związane z wojskiem i wojną

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  żołnierz

Połączenia

  • polski; stary kawalerzysta
  • kawalerzysta i koń

Cytaty

Ja nie mam żadnych blizn, a byłem rasowym kawalerzystą, porucznikiem ułanów, mój pułk wcale nie najgorzej wojował we Wrześniu...

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Obłęd, 1980

A dla kawalerzysty nie było większego wstydu niż zranienie konia. Bo koń nieprzyjaciela nie był dla kawalerzysty wrogiem. Dla kawalerzysty koń to przyjaciel, czyjkolwiek on by był.

źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Życie ideologiczne, osobiste, codzienne i artystyczne, 1998

Wreszcie znudzony rygorami akademickimi, rzucił studia i zaciągnął się do wojska. Pragnął zostać kawalerzystą. Ułani, szwoleżerowie wielką cieszyli się estymą u niewiast.

źródło: NKJP: Marek Nowakowski: Powidoki, 2010

Wraz z rozwojem techniki wojskowej wzrastały koszty rynsztunku, co utrwalało przepaść pomiędzy bogatymi jeźdźcami a biednymi piechurami. Wolni chłopi nie byli w stanie uzbroić się tak, by w boju skutecznie przeciwstawić się kawalerzystom.

źródło: NKJP: Dariusz Piwowarczyk: Słynni rycerze Europy. Rycerze Chrystusa, 2007

Dziś, niestety, Europejczycy hodują konie na mięso, co nam potomkom kawalerzystów wydaje się czymś obrzydliwym. Koń w Polsce nie służył do jedzenia, choć mięso ma wyśmienite, bowiem koń był przede wszystkim przyjacielem, a poza tym towarzyszem broni. A przyjaciół - a tym bardziej towarzyszy - się nie jada.

źródło: NKJP: Krzysztof Zanussi: Całuję rączki!, Polityka, 2004-03-13

Data ostatniej modyfikacji: 29.03.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json