Chronologizacja
Na podstawie kopii dokumentu.
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
postrzygam |
postrzygamy |
|||
| 2 os. |
postrzygasz |
postrzygacie |
|||
| 3 os. |
postrzyga |
postrzygają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
postrzygałem +(e)m postrzygał |
postrzygałam +(e)m postrzygała |
postrzygałom +(e)m postrzygało |
postrzygaliśmy +(e)śmy postrzygali |
postrzygałyśmy +(e)śmy postrzygały |
| 2 os. |
postrzygałeś +(e)ś postrzygał |
postrzygałaś +(e)ś postrzygała |
postrzygałoś +(e)ś postrzygało |
postrzygaliście +(e)ście postrzygali |
postrzygałyście +(e)ście postrzygały |
| 3 os. |
postrzygał |
postrzygała |
postrzygało |
postrzygali |
postrzygały |
bezosobnik: postrzygano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę postrzygał będę postrzygać |
będę postrzygała będę postrzygać |
będę postrzygało będę postrzygać |
będziemy postrzygali będziemy postrzygać |
będziemy postrzygały będziemy postrzygać |
| 2 os. |
będziesz postrzygał będziesz postrzygać |
będziesz postrzygała będziesz postrzygać |
będziesz postrzygało będziesz postrzygać |
będziecie postrzygali będziecie postrzygać |
będziecie postrzygały będziecie postrzygać |
| 3 os. |
będzie postrzygał będzie postrzygać |
będzie postrzygała będzie postrzygać |
będzie postrzygało będzie postrzygać |
będą postrzygali będą postrzygać |
będą postrzygały będą postrzygać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
postrzygajmy |
|
| 2 os. |
postrzygaj |
postrzygajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
postrzygałbym bym postrzygał |
postrzygałabym bym postrzygała |
postrzygałobym bym postrzygało |
postrzygalibyśmy byśmy postrzygali |
postrzygałybyśmy byśmy postrzygały |
| 2 os. |
postrzygałbyś byś postrzygał |
postrzygałabyś byś postrzygała |
postrzygałobyś byś postrzygało |
postrzygalibyście byście postrzygali |
postrzygałybyście byście postrzygały |
| 3 os. |
postrzygałby by postrzygał |
postrzygałaby by postrzygała |
postrzygałoby by postrzygało |
postrzygaliby by postrzygali |
postrzygałyby by postrzygały |
bezosobnik: postrzygano by
bezokolicznik: postrzygać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
postrzygając
gerundium: postrzyganie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | postrzyganie |
postrzygania |
| D. | postrzygania |
postrzygań |
| C. | postrzyganiu |
postrzyganiom |
| B. | postrzyganie |
postrzygania |
| N. | postrzyganiem |
postrzyganiami |
| Ms. | postrzyganiu |
postrzyganiach |
| W. | postrzyganie |
postrzygania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: postrzygający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | postrzygający |
postrzygający |
postrzygający |
postrzygające |
postrzygająca |
| D. | postrzygającego |
postrzygającego |
postrzygającego |
postrzygającego |
postrzygającej |
| C. | postrzygającemu |
postrzygającemu |
postrzygającemu |
postrzygającemu |
postrzygającej |
| B. | postrzygającego |
postrzygającego |
postrzygający |
postrzygające |
postrzygającą |
| N. | postrzygającym |
postrzygającym |
postrzygającym |
postrzygającym |
postrzygającą |
| Ms. | postrzygającym |
postrzygającym |
postrzygającym |
postrzygającym |
postrzygającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | postrzygający |
postrzygający |
postrzygające |
postrzygające |
| D. | postrzygających |
postrzygających |
postrzygających |
postrzygających |
| C. | postrzygającym |
postrzygającym |
postrzygającym |
postrzygającym |
| B. | postrzygających |
postrzygających |
postrzygających |
postrzygające |
| N. | postrzygającymi |
postrzygającymi |
postrzygającymi |
postrzygającymi |
| Ms. | postrzygających |
postrzygających |
postrzygających |
postrzygających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: postrzygany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | postrzygany |
postrzygany |
postrzygany |
postrzygane |
postrzygana |
| D. | postrzyganego |
postrzyganego |
postrzyganego |
postrzyganego |
postrzyganej |
| C. | postrzyganemu |
postrzyganemu |
postrzyganemu |
postrzyganemu |
postrzyganej |
| B. | postrzyganego |
postrzyganego |
postrzygany |
postrzygane |
postrzyganą |
| N. | postrzyganym |
postrzyganym |
postrzyganym |
postrzyganym |
postrzyganą |
| Ms. | postrzyganym |
postrzyganym |
postrzyganym |
postrzyganym |
postrzyganej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | postrzygani |
postrzygani |
postrzygane |
postrzygane |
| D. | postrzyganych |
postrzyganych |
postrzyganych |
postrzyganych |
| C. | postrzyganym |
postrzyganym |
postrzyganym |
postrzyganym |
| B. | postrzyganych |
postrzyganych |
postrzyganych |
postrzygane |
| N. | postrzyganymi |
postrzyganymi |
postrzyganymi |
postrzyganymi |
| Ms. | postrzyganych |
postrzyganych |
postrzyganych |
postrzyganych |
odpowiednik aspektowy: postrzyc
Pochodzenie
Zob. strzyc
1. włosy
Definicja
Wymowa
[postszygać] lub [posczszygać], lub [poszczszygać]
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Pielęgnacja ciała czynności związane z pielęgnacją ciała i ich efekty
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | strzyc |
Cytaty
|
Corocznie płacić będą Polacy kurii papieskiej zwyczajny pieniądz od każdej głowy, wyłączając głowy szlacheckie, nie będą zapuszczać włosów na głowie i brodzie, zwyczajem barbarzyńskim, ale będą je starannie postrzygać. źródło: NKJP: Sławomir Leśniewski: Zniknął w mrokach średniowiecza, Polityka, 2007-10-13 |
|
|
Przyjęty najpewniej był obyczaj rozplecin i postrzyżyn panny w wieczór poprzedzający wesele, tj. w wieczór dziewiczy. Siedzącą na białym kamieniu lub dzieży chlebowej dziewczynę postrzygał bliski krewny, często brat. źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce: od średniowiecza do czasów współczesnych: praca zbiorowa, 2004 |
Składnia
|
+ | postrzygać | + |
KOGO/CO
|
|
+ | postrzygać | + |
(KOMU) +
CO
|
2. zwierzęta
Definicja
Wymowa
[postszygać] lub [posczszygać], lub [poszczszygać]
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt hodowla i opieka nad zwierzętami; człowiek wobec zwierząt
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | strzyc |
Cytaty
|
Tomek i Staś oddawali się głównie karnawałowemu kartograjstwu, chadzali do „Łowca”, gdzie odchodziła gruba gra, tak że potem w poście podśpiewywano o nich w dobroczynnym kabarecie zorganizowanym przez hrabinę Żółtowską z Niechanowa, „że chadzali na łowce, gdzie postrzygali wszystkie owce”. źródło: NKJP: Jerzy Odrowąż-Pieniążek: Więcej niż świadek, 2007 |
Składnia
|
+ | postrzygać | + |
CO
|
3. dywan
Definicja
Wymowa
[postszygać] lub [posczszygać], lub [poszczszygać]
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
CZŁOWIEK I TECHNIKA Przemysł rzemiosło
Cytaty
|
Wzrok przyciągają imponujące swą wielkością nożyce do postrzygania sukna (jedyny egzemplarz na Śląsku), najstarsze topory ciesielskie, czy cyrkle kamieniarskie z XVII i XVIII w. źródło: NKJP: (TOMM): Żywot rzemieślnika, Gazeta Wrocławska, 2002-10-28 |
|
|
Postrzygacz - rzemieślnik cechu sukienniczego lub krawieckiego, którego zadaniem było ostateczne przygotowanie materiału; m. in. czesał, postrzygał i zdobił sukno. źródło: Internet: mythai.info |
Składnia
|
+ | postrzygać | + |
CO
|