UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

orlik

Chronologizacja

1564, SPXVI

Pochodzenie

Zob. orzeł

1. ptak

Definicja

zool. 
ptak drapieżny z rodziny orłów, charakteryzujący się mniejszymi rozmiarami od innych przedstawicieli tej grupy

Noty o użyciu

Wyraz używany jako składnik terminów zoologicznych, np. orlik biały, orlik krzykliwy.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt ptaki

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwierzęta drapieżne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  ptak

Połączenia

  • młode orliki
  • myszołowy i orliki, orły i orliki, rybołowy i orliki, trzmielojady i orliki
  • lęgi orlików
  • orliki się gnieżdżą, odlatują, polują

Cytaty

Oprócz ptaków drapieżnych i sów (marzenie młodych ornitologów to zobaczyć orlika krzykliwego, gadożera czy włochatkę) można spotkać nawet głuszca, ale raczej takiego, który zapuści się z białoruskiej strony.

źródło: NKJP: Anna Gabińska: Puszcza jak z dzikiej bajki, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2006-01-20

Być może kruki siedziały tylko wokoło, a padlinę konsumowały orliki, które widzieliśmy.

źródło: NKJP: Nuria Selva Fernandez, Adam Wajrak: Wajrak w lesie, Gazeta Wyborcza, 1998-05-08

W Rybinie jest też dużo lasów, można spotkać tam [...] orlika białego.

źródło: NKJP: A. Skolarska: Szlaki turystyczne w naszym powiecie, Czas Ostrzeszowski, 2008-05-14

Każdy gatunek ma inną strategię łowienia: orlik i orzeł przedni lubią powoli okrążać swoje rewiry, siadać na wysokich drzewach i obserwować okolicę, jastrząb poluje z zasadzki i rzadko kołuje, a myszołów, którego często można zobaczyć nad Bukowcem, najchętniej kołuje w powietrznym kominie, sprytnie wykorzystując prądy wznoszące.

źródło: NKJP: Podglądanie zwierząt w Bieszczadach, Nowiny Raciborskie, 2004-06-29

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. orlik
orliki
D. orlika
orlików
C. orlikowi
orlikom
B. orlika
orliki
N. orlikiem
orlikami
Ms. orliku
orlikach
W. orliku
orliki

2. roślina

Definicja

bot. 
roślina o charakterystycznych trójdzielnych liściach i kwiatach z kielichami o pięciu płatkach

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin rośliny leśne i łąkowe

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin rośliny uprawne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  roślina

Cytaty

Do będących pod ścisłą ochroną należą m.in.: wawrzynek wilczełyko, bluszcz i barwinek pospolity, widłak wroniec, orlik i lilia złotogłów.

źródło: NKJP: Zbigniew Zadruski: Zwiedzamy rezerwaty, Gazeta Częstochowska, 2003-07-18

Grządki straciły czworokątny kształt, rozmywały się falistymi strugami truskawek, spośród których wystrzeliwały pióropusze marchewkowych liści i fontanny różowych orlików.

źródło: NKJP: Joanna Bator: Piaskowa Góra, 2009

Największym atutem wszystkich orlików są pełne wdzięku kwiaty o charakterystycznym kształcie [...].

źródło: Internet, www.dobrepole.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. orlik
orliki
D. orlika
orlików
C. orlikowi
orlikom
B. orlik
orliki
N. orlikiem
orlikami
Ms. orliku
orlikach
W. orliku
orliki

3. boisko

Definicja

nowoczesne boisko ze sztuczną nawierzchnią, na którym można grać w piłkę nożną oraz inne gry sportowe, przeznaczone dla młodzieży szkolnej

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport miejsca związane ze sportem

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  stadion

Połączenia

  • budowa orlika
  • kontrakty, pieniądze, przetargi na orliki
  • wybudować orlik
  • grać na orliku

Cytaty

Pierwszy orlik powstał w centrum dużych osiedli, przy Zespole Szkół nr 3.

źródło: NKJP: xx: Puls regionu, Dziennik Zachodni, 2010-07-28

Miastecki samorząd uważa, że nie ma zagrożenia, by nastąpić miało opóźnienie w oddaniu orlika do użytku. Termin wyznaczono na koniec kwietnia.

źródło: NKJP: Mateusz Węsierski: Na orlika wysypali 20 ton gumy, a teraz zbierają ją odkurzaczami, Dziennik Bałtycki, 2009-04-10

Do sukcesów obecnego burmistrza Mogilna na pewno należy zaliczyć budowę dwóch orlików i dwóch boisk wielofunkcyjnych na wsiach.

źródło: NKJP: (aj): Mała Ojczyzna. Czy to były dobre lata dla Mogilna?, Gazeta Pomorska, 2010-01-22

Ministerstwo Sportu oszczędzi na realizacji programu przygotowań olimpijskich i programu walki z dopingiem, ale nadal będzie budować orliki.

źródło: NKJP: K. Dulkowski, Dziennik Zachodni, 2009-01-31

Łącznie z orlikami, które już powstały w ciągu dwóch poprzednich lat realizacji programu, do końca tego roku [...] będzie działać prawie 150 takich kompleksów.

źródło: NKJP: (jp): Toruń: Toruń buduje najwięcej orlików w naszym regionie, Gazeta Pomorska, 2010-02-04

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. orlik
orliki
D. orlika
orlików
C. orlikowi
orlikom
B. orlika
orliki
N. orlikiem
orlikami
Ms. orliku
orlikach
W. orliku
orliki

4. sportowiec

Definicja

sport. 
zawodnik w wieku 9-10 lat w niektórych dyscyplinach sportowych

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Sport osoby i organizacje związane ze sportem

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  zawodnik

Połączenia

  • juniorzy i orliki, młodziki i orliki, seniorzy i orliki, trampkarze i orliki
  • drużyna, grupa, kategoria, liga, rocznik; mecz, rywalizacja, turniej, wyścig; klasyfikacja orlików

Cytaty

Poza główną drużyną działają cztery młodzieżowe sekcje: orliki, trampkarze, młodzicy i juniorzy.

źródło: NKJP: Piotr Kanikowski: Szlifowanie diamentów, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2004-08-06

Tytuły mistrzów kraju wywalczyli orlik Mateusz Wach oraz młodzik Damian Reszka.

źródło: NKJP: POŻ: Mistrzowie z Niewiadowa, Dziennik Łódzki, 2001-05-25

Najlepsi orlicy dostaną odpowiednio 720 zł, 600 i 500 zł, zwycięzca wśród juniorów – 600 zł, juniorów młodszych – 400 zł, młodzików – 300 zł.

źródło: NKJP: Leszek Sobieraj: W niedzielę czeka nas wielki wyścig, Dziennik Zachodni, 2005-07-15

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m1

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. orlik
orlicy
ndepr
orliki
depr
D. orlika
orlików
C. orlikowi
orlikom
B. orlika
orlików
N. orlikiem
orlikami
Ms. orliku
orlikach
W. orliku
orlicy
ndepr
orliki
depr

5. ziemniak

Definicja

agr. 
żółta odmiana ziemniaka

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin owoce i warzywa

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin rośliny uprawne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  ziemniak

Połączenia

  • ziemniaki orliki

Cytaty

Denar, żółta ruta, orlik - te młodziaki przypomną ci smak ziemniaków sprzed lat.

źródło: Internet: ugotuj.to

[...] na swej 1,7-hektarowej działce w Kowalewie (gm. Wiśniewo) posadził kilka odmian ziemniaków. Wszystkie ładnie wyrosły. I nadal okazale się prezentują - z wyjątkiem orlika (sześć długich redlin).

źródło: NKJP: K. Jakubowski: Idzie sobie dzik i kartofelki (kukurydzę) chrupie, Tygodnik Ciechanowski, 2007-08-04

W sprzedaży dostępnych jest wiele odmian ziemniaków. Na zimę zwykle kupuje się asterixy i orliki, które należą do grupy najsmakowitszych odmian ziemniaka i charakteryzują się długim okresem przechowywania.

źródło: NKJP: Emilia Leman: Ziemniak za złotego, Dziennik Bałtycki, 2008-09-26

[...] polskie młode orliki na większości stoisk kosztują 4 zł/kg.

źródło: NKJP: (AK): Tanieją truskawki, Gazeta Krakowska, 2005-06-01

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. orlik
orliki
D. orlika
orlików
C. orlikowi
orlikom
B. orlika
orliki
N. orlikiem
orlikami
Ms. orliku
orlikach
W. orliku
orliki
Data ostatniej modyfikacji: 16.05.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json