UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

dywagacja

Chronologizacja

1872, SJPDor

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. dywagacja
dywagacje
D. dywagacji
dywagacji
neut
dywagacyj
char
C. dywagacji
dywagacjom
B. dywagację
dywagacje
N. dywagacją
dywagacjami
Ms. dywagacji
dywagacjach
W. dywagacjo
dywagacje

Inne uwagi

Zwykle lm

Pochodzenie

internac.

ang. divagation

fr. divagation

z p.-łac. divagatio 'błądzenie, błąkanie się'

1. rozwlekła

Definicja

książk. 
długa, rozwlekła wypowiedź na jakiś temat

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  wypowiedź

Połączenia

  • abstrakcyjne, ideologiczne, luźne, ogólne, poważne, swobodne, teoretyczne; filozoficzne, metafizyczne, naukowe, pseudonaukowe, psychologiczne, teoretycznoliterackie; felietonowe, prasowe, publicystyczne; publiczne; dalsze, jakiekolwiek, niepotrzebne, rozmaite, różne, wszelkie, żadne dywagacje; dywagacje dotyczące czegoś
  • dywagacje filozofów, historyków, rządu
  • dywagacje na temat czegoś
  • dywagacje nad czymś, o czymś
  • dywagacje i diagnozy, dywagacje i przypuszczenia; dywagacje i spory; dociekania i dywagacje, domysły i dywagacje, hipotezy i dywagacje, insynuacje i dywagacje, pomysły i dywagacje, spekulacje i dywagacje; dyskusje i dywagacje
  • temat dywagacji
  • podstawa, powody, punkt wyjścia, temat, wstęp; skłonność do dywagacji
  • temat na dywagacje
  • czynić, poczynić, prowadzić, snuć, uprawiać; kończyć, przerwać/przerywać, rozwiać/rozwiewać, uciąć/ucinać, uciszyć, ukrócić, zakończyć, zamknąć dywagacje
  • pokusić się o dywagacje; wchodzić, wdać się/wdawać się w dywagacje

Cytaty

Przedłużające się w nieskończoność filozoficzne dywagacje wciąż znajdują interesujący ekwiwalent teatralny, ale niestety zaczynają nużyć [...].

źródło: NKJP: Monika Pietras, Dziennik Łódzki, 2002-11-04

Te książki pełne były teoretycznych dywagacji i ciekawych, intelektualnych rozważań, ale nie znajdowałam tam obecności żywego człowieka, jego potrzeb i dążeń.

źródło: NKJP: Barbara Labuda: Poszukiwania, 2005

Projekt jednak nie należał do priorytetów Tarantino i poza luźnymi dywagacjami reżysera nigdy nie pojawiły się żadne konkrety dające choćby cień nadziei na jego realizację.

źródło: NKJP: Kamil Witek: Nienakręcony Tarantino, Esensja, 2009-10-12

Wszelkie dywagacje o niedociągnięciach czy błędach urzędników [...] nie mają sensu.

źródło: NKJP: Andrzej Skowroński: Wołanie na puszczy, Gazeta Krakowska, 2003-07-29

2. interesująca

Definicja

kwestion. 
uwaga sformułowana na podstawie zaobserwowanych faktów

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka wytwory działań intelektualnych człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  spostrzeżenie
hiperonimy:  uwaga I

Połączenia

  • dywagacje płyną z czegoś
  • kończyć się dywagacjami

Cytaty

[...] zwykle każda rozprawa kończy się dywagacjami na temat szeroko rozumianej higieny.

źródło: NKJP: Internet

Jan Paweł II przełamuje schemat myślenia w ramach alternatywy: albo Reformacja była wynikiem zła, albo zrodziła zło, i płynących z tego dywagacji: kto jest winien rozdarcia Kościoła - czy był to rezultat nadużyć popełnianych przez eminentnych ludzi Kościoła tamtego czasu, czy też pycha odrywających się od katolickiej jedności protestantów.

źródło: NKJP: Maciej Zięba: Niezwykły pontyfikat, 1997

Informacja normatywna

W tym znaczeniu uznawane za błędne

Data ostatniej modyfikacji: 17.11.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json