UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przewiać

Chronologizacja

1549, SPXVI

Pochodzenie

Zob. wiać

1. na wskroś

Definicja

wiejąc, przeniknąć chłodem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Pogoda zjawiska atmosferyczne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  przeniknąć

Połączenia

  • przewiany wiatrem

Cytaty

Przewiał go zimny lutowy wiatr. Gorączka. Sepsa. Po pięciu dniach nie żył.

źródło: NKJP: Andrzej Krzywicki: Diabelski młyn, 2005

Weszła więc Gąsienica okutana chustą, dosłownie pełna wiatru, który przewiał ją na wskroś i przywiał z odległości czterech kilometrów.

źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Urwany ślad, 2001

Wchodzę chłodem przewiany, oni są rozgrzani, ktoś leży na podłodze, ktoś na nim siedzi, papierosy, dym, szum i gwar.

źródło: NKJP: Henryk Rozpędowski: Charleston, 2002

I niech go pani jutro przetrzyma w domu, bo ma katar. Żeby mi dzieciaka nie przewiało...

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Pudełko ze szpilkami, 2002

Wieczorem zaczęły boleć ją plecy, ale sądziła, że to efekt przewiania – wspomina wydarzenia sprzed ponad roku Artur B.

źródło: NKJP: zdrz: Śledztwo w sprawie śmierci, Trybuna Śląska, 2000-11-10

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewieję
przewiejemy
2 os. przewiejesz
przewiejecie
3 os. przewieje
przewieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewiałem
+(e)m przewiał
przewiałam
+(e)m przewiała
przewiałom
+(e)m przewiało
przewialiśmy
przewieliśmy
+(e)śmy przewiali
+(e)śmy przewieli
przewiałyśmy
+(e)śmy przewiały
2 os. przewiałeś
+(e)ś przewiał
przewiałaś
+(e)ś przewiała
przewiałoś
+(e)ś przewiało
przewialiście
przewieliście
+(e)ście przewiali
+(e)ście przewieli
przewiałyście
+(e)ście przewiały
3 os. przewiał
przewiała
przewiało
przewiali
przewieli
przewiały

bezosobnik: przewiano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewiejmy
2 os. przewiej
przewiejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewiałbym
bym przewiał
przewiałabym
bym przewiała
przewiałobym
bym przewiało
przewialibyśmy
przewielibyśmy
byśmy przewiali
byśmy przewieli
przewiałybyśmy
byśmy przewiały
2 os. przewiałbyś
byś przewiał
przewiałabyś
byś przewiała
przewiałobyś
byś przewiało
przewialibyście
przewielibyście
byście przewiali
byście przewieli
przewiałybyście
byście przewiały
3 os. przewiałby
by przewiał
przewiałaby
by przewiała
przewiałoby
by przewiało
przewialiby
przewieliby
by przewiali
by przewieli
przewiałyby
by przewiały

bezosobnik: przewiano by

bezokolicznik: przewiać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przewiawszy

gerundium: przewianie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewianie
przewiania
D. przewiania
przewiań
C. przewianiu
przewianiom
B. przewianie
przewiania
N. przewianiem
przewianiami
Ms. przewianiu
przewianiach
W. przewianie
przewiania

imiesłów przymiotnikowy bierny: przewiany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przewiany
przewiany
przewiany
przewiane
przewiana
D. przewianego
przewianego
przewianego
przewianego
przewianej
C. przewianemu
przewianemu
przewianemu
przewianemu
przewianej
B. przewianego
przewianego
przewiany
przewiane
przewianą
N. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
przewianą
Ms. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
przewianej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przewiani
przewiani
przewiane
przewiane
D. przewianych
przewianych
przewianych
przewianych
C. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
B. przewianych
przewianych
przewianych
przewiane
N. przewianymi
przewianymi
przewianymi
przewianymi
Ms. przewianych
przewianych
przewianych
przewianych

odpowiednik aspektowy: przewiewać

Składnia

bez ograniczeń + przewiać +
KOGO/CO
Ø + przewiać +
KOGO/CO

2. zaspę

Definicja

wiejąc, skierować w inne miejsce

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Pogoda zjawiska atmosferyczne

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  przenieść, przesunąć

Cytaty

Wyszedł na ulicę, zostawiwszy otwartą bramę, żeby choć trochę powietrza przewiało wstrętny odór.

źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Fausta, 2010

Powiedziałem jej, że jestem na szczycie Turni i że czeka nas już tylko zejście - przypomina sobie Jacek. - Na szczęście chmury przewiało i zrobiła się cudowna pogoda.

źródło: NKJP: Beata Zalot: Tajemnica Jaworowej Turni, Tygodnik Podhalański, 1, 2000

Na graniach pozostał twardy, zlodowaciały stary śnieg, a w kotłach jest sporo przewianego, poukładanego w zaspy puchu.

źródło: NKJP: Adam Marasek: Kronika TOPR, Tygodnik Podhalański, 10, 1998

Tak się stało jednej zimy, przed ostatkami, kiedy równina wokół Rokicin pokryła się śniegiem, a spod przewianych zasp wystawały uschnięte badyle wrotyczu.

źródło: NKJP: Wit Szostak, Oberki do końca świata, 2007

Zbyt słaby wiatr uniemożliwia utrzymanie stałej wysokości, zbyt silny grozi przewianiem paralotni na zawietrzną stronę zbocza [...].

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewieję
przewiejemy
2 os. przewiejesz
przewiejecie
3 os. przewieje
przewieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewiałem
+(e)m przewiał
przewiałam
+(e)m przewiała
przewiałom
+(e)m przewiało
przewialiśmy
przewieliśmy
+(e)śmy przewiali
+(e)śmy przewieli
przewiałyśmy
+(e)śmy przewiały
2 os. przewiałeś
+(e)ś przewiał
przewiałaś
+(e)ś przewiała
przewiałoś
+(e)ś przewiało
przewialiście
przewieliście
+(e)ście przewiali
+(e)ście przewieli
przewiałyście
+(e)ście przewiały
3 os. przewiał
przewiała
przewiało
przewiali
przewieli
przewiały

bezosobnik: przewiano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewiejmy
2 os. przewiej
przewiejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewiałbym
bym przewiał
przewiałabym
bym przewiała
przewiałobym
bym przewiało
przewialibyśmy
przewielibyśmy
byśmy przewiali
byśmy przewieli
przewiałybyśmy
byśmy przewiały
2 os. przewiałbyś
byś przewiał
przewiałabyś
byś przewiała
przewiałobyś
byś przewiało
przewialibyście
przewielibyście
byście przewiali
byście przewieli
przewiałybyście
byście przewiały
3 os. przewiałby
by przewiał
przewiałaby
by przewiała
przewiałoby
by przewiało
przewialiby
przewieliby
by przewiali
by przewieli
przewiałyby
by przewiały

bezosobnik: przewiano by

bezokolicznik: przewiać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przewiawszy

gerundium: przewianie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewianie
przewiania
D. przewiania
przewiań
C. przewianiu
przewianiom
B. przewianie
przewiania
N. przewianiem
przewianiami
Ms. przewianiu
przewianiach
W. przewianie
przewiania

imiesłów przymiotnikowy bierny: przewiany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przewiany
przewiany
przewiany
przewiane
przewiana
D. przewianego
przewianego
przewianego
przewianego
przewianej
C. przewianemu
przewianemu
przewianemu
przewianemu
przewianej
B. przewianego
przewianego
przewiany
przewiane
przewianą
N. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
przewianą
Ms. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
przewianej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przewiani
przewiani
przewiane
przewiane
D. przewianych
przewianych
przewianych
przewianych
C. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
B. przewianych
przewianych
przewianych
przewiane
N. przewianymi
przewianymi
przewianymi
przewianymi
Ms. przewianych
przewianych
przewianych
przewianych

odpowiednik aspektowy: przewiewać

Składnia

bez ograniczeń + przewiać +
CO
Ø + przewiać +
CO

3. zboże

Definicja

roln. 
wiejąc, oddzielić ziarno od plew

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia rolnictwo

Relacje znaczeniowe

synonimy:  odwiać, wywiać
hiperonimy:  oczyścić

Cytaty

Na szczęście drobne opady deszczu wstrzymały koszenie i dało to nam szansę na techniczne uporanie się z pracą, bo zostało przewiane zboże z poprzednich dni - mówi prezes Janowski.

źródło: NKJP: (Elż): Skup zboża, Gazeta Krakowska, 2003-08-23

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewieję
przewiejemy
2 os. przewiejesz
przewiejecie
3 os. przewieje
przewieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewiałem
+(e)m przewiał
przewiałam
+(e)m przewiała
przewiałom
+(e)m przewiało
przewialiśmy
przewieliśmy
+(e)śmy przewiali
+(e)śmy przewieli
przewiałyśmy
+(e)śmy przewiały
2 os. przewiałeś
+(e)ś przewiał
przewiałaś
+(e)ś przewiała
przewiałoś
+(e)ś przewiało
przewialiście
przewieliście
+(e)ście przewiali
+(e)ście przewieli
przewiałyście
+(e)ście przewiały
3 os. przewiał
przewiała
przewiało
przewiali
przewieli
przewiały

bezosobnik: przewiano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewiejmy
2 os. przewiej
przewiejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewiałbym
bym przewiał
przewiałabym
bym przewiała
przewiałobym
bym przewiało
przewialibyśmy
przewielibyśmy
byśmy przewiali
byśmy przewieli
przewiałybyśmy
byśmy przewiały
2 os. przewiałbyś
byś przewiał
przewiałabyś
byś przewiała
przewiałobyś
byś przewiało
przewialibyście
przewielibyście
byście przewiali
byście przewieli
przewiałybyście
byście przewiały
3 os. przewiałby
by przewiał
przewiałaby
by przewiała
przewiałoby
by przewiało
przewialiby
przewieliby
by przewiali
by przewieli
przewiałyby
by przewiały

bezosobnik: przewiano by

bezokolicznik: przewiać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przewiawszy

gerundium: przewianie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewianie
przewiania
D. przewiania
przewiań
C. przewianiu
przewianiom
B. przewianie
przewiania
N. przewianiem
przewianiami
Ms. przewianiu
przewianiach
W. przewianie
przewiania

imiesłów przymiotnikowy bierny: przewiany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przewiany
przewiany
przewiany
przewiane
przewiana
D. przewianego
przewianego
przewianego
przewianego
przewianej
C. przewianemu
przewianemu
przewianemu
przewianemu
przewianej
B. przewianego
przewianego
przewiany
przewiane
przewianą
N. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
przewianą
Ms. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
przewianej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przewiani
przewiani
przewiane
przewiane
D. przewianych
przewianych
przewianych
przewianych
C. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
B. przewianych
przewianych
przewianych
przewiane
N. przewianymi
przewianymi
przewianymi
przewianymi
Ms. przewianych
przewianych
przewianych
przewianych

odpowiednik aspektowy: przewiewać

Składnia

bez ograniczeń + przewiać +
CO

4. urząd

Definicja

pot. 
zmniejszyć wymiar lub zasięg czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości

Cytaty

Zima przewiała natomiast samorządowe budżety. Zaplanowane na utrzymanie dróg pieniądze rozeszły się już w pierwszych tygodniach stycznia.

źródło: NKJP: (FI): To była naprawdę bardzo zła zima, Gazeta Pomorska, 2010-03-22

Przewiało samorządy. [...] ze 160 radnych różnych szczebli, którzy byli w regionie po wyborach, zostało mniej niż stu.

źródło: NKJP: Joanna Cieśla: Kanapa odrzuconych, Polityka, 2008-03-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewieję
przewiejemy
2 os. przewiejesz
przewiejecie
3 os. przewieje
przewieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewiałem
+(e)m przewiał
przewiałam
+(e)m przewiała
przewiałom
+(e)m przewiało
przewialiśmy
przewieliśmy
+(e)śmy przewiali
+(e)śmy przewieli
przewiałyśmy
+(e)śmy przewiały
2 os. przewiałeś
+(e)ś przewiał
przewiałaś
+(e)ś przewiała
przewiałoś
+(e)ś przewiało
przewialiście
przewieliście
+(e)ście przewiali
+(e)ście przewieli
przewiałyście
+(e)ście przewiały
3 os. przewiał
przewiała
przewiało
przewiali
przewieli
przewiały

bezosobnik: przewiano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. przewiejmy
2 os. przewiej
przewiejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. przewiałbym
bym przewiał
przewiałabym
bym przewiała
przewiałobym
bym przewiało
przewialibyśmy
przewielibyśmy
byśmy przewiali
byśmy przewieli
przewiałybyśmy
byśmy przewiały
2 os. przewiałbyś
byś przewiał
przewiałabyś
byś przewiała
przewiałobyś
byś przewiało
przewialibyście
przewielibyście
byście przewiali
byście przewieli
przewiałybyście
byście przewiały
3 os. przewiałby
by przewiał
przewiałaby
by przewiała
przewiałoby
by przewiało
przewialiby
przewieliby
by przewiali
by przewieli
przewiałyby
by przewiały

bezosobnik: przewiano by

bezokolicznik: przewiać

imiesłów przysłówkowy uprzedni: przewiawszy

gerundium: przewianie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przewianie
przewiania
D. przewiania
przewiań
C. przewianiu
przewianiom
B. przewianie
przewiania
N. przewianiem
przewianiami
Ms. przewianiu
przewianiach
W. przewianie
przewiania

imiesłów przymiotnikowy bierny: przewiany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. przewiany
przewiany
przewiany
przewiane
przewiana
D. przewianego
przewianego
przewianego
przewianego
przewianej
C. przewianemu
przewianemu
przewianemu
przewianemu
przewianej
B. przewianego
przewianego
przewiany
przewiane
przewianą
N. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
przewianą
Ms. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
przewianej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. przewiani
przewiani
przewiane
przewiane
D. przewianych
przewianych
przewianych
przewianych
C. przewianym
przewianym
przewianym
przewianym
B. przewianych
przewianych
przewianych
przewiane
N. przewianymi
przewianymi
przewianymi
przewianymi
Ms. przewianych
przewianych
przewianych
przewianych

Składnia

bez ograniczeń + przewiać +
CO
Ø + przewiać +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 18.09.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json